Prezident Rejep Taýyp Erdogan 2026-njy ýylyň 17-nji sentýabrynda şahsy sosial media hasabynda öňki premýer-ministr Adnan Menderesi, öňki Daşary işler ministri Fatin Rüştü Zorluny we 27-nji maýda döwlet agdarylyşygy wagtynda jezalandyrylan Hasan Polatkany hatyralap habar iberdi.
Prezident Erdoganyň hatyrasyna näme goşuldy?
Prezident Erdogan 27-nji maý döwrüni "türk demokratiýasyna we milletiň erkine agyr zarba" diýip häsiýetlendirdi. Erdogan, hunta kazyýetleriniň ölüm jezasyny "adalatsyz we bikanun" diýip häsiýetlendirip, Adnan Menderesi, Fatin Rüştü Zorluny we Hasan Polatkany öldürilmeginiň 65 ýyllygy mynasybetli rehimdarlyk bilen ýatlaýandygyny aýtdy we "Hudaý janlaryny rahatlykda goýsun" diýdi.
27-nji maý agdarlyşygy we kazyýet işine nähili baha berilýär?
27-nji maýda Türkiýäniň syýasy taryhynyň möhüm nokady hasaplanýan döwlet agdarylyşygy, demokratik prosesleriň kesilen döwri hökmünde ýatda saklanýar. Şol döwürde döredilen assassýada kazyýetleri şol döwrüň döwlet işgärlerine berlen ölüm jezasy bilen hukuk taryhyna giren hem bolsa, bu kararlaryň syýasy häsiýeti baradaky jedeller häzirki wagtda giň nukdaýnazardan ara alnyp maslahatlaşylýar.
Prezident Erdogan, 2026-njy ýylyň 17-nji sentýabrynda sosial media platformasynda paýlaşan ýüzlenmesinde 27-nji maýda döwlet agdarylyşygynyň 65 ýyllygy mynasybetli jezalandyrylan we demokratiýany nygtaýan üç döwlet işgärini hatyralady. Döwlet agdarylyşygynyň bikanunlygyna ünsi çeken Erdogan, ölen atlaryň Türkiýäniň syýasy taryhynda tutýan ornuny görkezdi.
Türkiýedäki döwlet agdarylyşygy döwri bilen baglanyşykly kanuny we syýasy bahalar degişli guramalar we taryhçylar tarapyndan arhiw resminamalaryna we güwänamalaryna esaslanýar. Bu mesele boýunça has jikme-jik maglumat almak isleýän raýatlar, döwlet arhiwleri, resmi edaralar tarapyndan neşir edilen taryhy hasabatlar we akademiki gözlegler arkaly gözden geçirip bilerler.
Netije
Prezident Erdoganyň bu ýatlama habary, Türkiýäniň demokratiýalaşma prosesinde geçmişe garşy durmagy we agdarlyşyk döwri sebäpli dörän weýrançylygy ýada salmagy maksat edinýär. Syýasy taryhyň bu garaňky döwri, häzirki syýasatda demokratiýany goramak baradaky düşünjäni güýçlendirýän salgylanma nokady hökmünde ulanylýan ýaly.
Şeýle ýatlamalar geçmişdäki bikanunçylygyň döwletiň iň ýokary derejesinde kabul edilendigini we demokratik gymmatlyklary goramak kararyna ünsi çekýändigini görkezýär. Taryhy wakalary şeýdip ýatlamak, sosial ýady saklamak we şuňa meňzeş prosesleriň gaýtalanmazlygy üçin duýduryş bolup hyzmat edýär.
Mümkin täsirler
Prezident Erdoganyň bu sözleri, jemgyýetiň dürli gatlaklarynda demokratiýa ygrarlylygyny gün tertibine getirip biler we syýasy ara alyp maslahatlaşmalarda agdarlyşa garşy çykyşlary güýçlendirip biler. Esasanam ýaş nesilleriň Türkiýäniň soňky syýasy taryhy we demokratiýanyň çykdajylary bilen has ýakyndan tanyşmak meselesinde habarlylygy ýokarlandyrmagyna garaşylýar.
Mundan başga-da, şeýle habarlar syýasy partiýalaryň we hökümete dahylsyz guramalaryň arasynda demokratiýanyň medeniýetine täze baha bermäge ýol açyp biler. Öňki bikanun hereketleri ýada salmak, bar bolan demokratik institutlary güýçlendirmek we kanunyň hökmürowanlygyny goramak zerurlygy barada sosial ylalaşygy goldap biler.
Çeşme: Demirören Haber Ajansı (DHA)
Bu habar çeşme habaryndan emeli aňyň goldawy bilen taýýarlandy we türk dilinden maşyn terjimesi arkaly terjime edildi. Biz nähili işleýäris?
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!