Eýrandan ABŞ-a çenli Hormuz bogazyny dikeltmek: şertlerimiz ýerine ýetirilýänçä geçelge ýok!

Eýran bilen ABŞ-nyň arasyndaky dartgynlyk Tähranyň soňky minutdaky sözleri bilen täze bir ölçege eýe boldy. Eýranyň mejlisiniň başlygy Muhammet Bakir Kalibaf, mejlis mejlisiniň deputatlaryna eden çykyşynda ýurdunyň gyzyl çyzyklaryny açyk aýtdy. Kalibaf, Eýranyň kanuny hukuklary ykrar edilmese we Waşington administrasiýasy öz borçlaryny ýerine ýetirmese, strategiki taýdan möhüm Hormuz bogazynyň geçip bilmejekdigini habar berdi.

"itionsagdaýlarymyz ýerine ýetirilýänçä yza çekilmeris"

Eýranyň mejlisiniň başlygy Kalibaf Tähran administrasiýasynyň bu işiň dowamynda "paýhasly we gepleşik geçirip bolmajak" pozisiýany kabul edendigini aýtdy. ABŞ-a bildirilýän talaplaryň we şertleriň diplomatik araçylaryň üsti bilen gönüden-göni ýetirilendigini mälim eden Kalibaf, bu şertler doly ýerine ýetirilmezden gepleşik etabynyň öňki tapgyryna gaýdyp gelmegiň mümkin däldigini aýtdy. Eýran halkynyň hukuklarynyň elinden alynmagyna ýol bermejekdiklerini mälim eden Mejlisiň başlygy, Hormuz bogazyndaky gözegçilik we sanksiýa ygtyýarlyklaryny güýç hökmünde ulanjakdyklaryny aýtdy.

Uruş we diplomatiýanyň deňagramlylygy: "Biz meýdançada-da, stolda-da bolmaly"

Kalibaf öz çykyşynda harby güýç bilen diplomatik gepleşikleriň biri-biriniň üstüni ýetirýändigini öňe sürdi we nusgawy "söweş ýa-da gepleşik" dilemmasynyň real däldigini aýtdy. Eýranyň hem söweşmek, hem gepleşik geçirmek ukybynyň bolmalydygyny aýdyp, Kalibaf: "Duşmany ýok etmek we oňa agyr zarba urmak üçin ähli harby güýjümizi ulanmalydyrys. Theöne bu ugurda möhüm ýeňiş gazanyp, duşman gowşasa, bu harby üstünlikleri diplomatiýa gurallary bilen birleşdirmelidiris."

Global energiýa koridorynda Hormuz bogazynyň möhüm roly

Pars aýlagy bilen Oman deňzini birleşdirýän Hormuz bogazy, dünýä nebit söwdasynyň takmynan bäşden bir böleginiň üstaşyr nokady bolany üçin global geosyýasatda möhüm ähmiýete eýe. Eýranyň bu strategiki suw ýoluny ýapmak ýa-da geçelgeleri çäklendirmek howpy dünýä energiýa bazarlarynda göni üýtgemelere sebäp bolup biler. Kalibafyň aýdanlary Tähranyň bu global surnaý kartasyny iň ýokary derejede diplomatik gepleşiklerde ulanmakdan çekinmejekdigini ýene bir gezek açdy.