Federal ätiýaçlyk federasiýasynyň başlygy Kewin Warş inflýasiýa we göterim derejesindäki kynçylyklar bilen ýüzbe-ýüz bolýar

ABŞ-nyň prezidenti Donald Trump tarapyndan bellenen Kewin Warş, Federal ätiýaçlyk bankynyň başlygy wezipesini Jerom Pauellden aldy we ykdysady kynçylyklardan doly döwürde dolandyryşy öz üstüne aldy. Warş Ak tamda geçirilen dabarada kasam kabul edip resmi taýdan işe başlady. {{IMG_0}}

1987-nji ýylda Alan Greenspan dan bäri Ak tamda kasam kabul eden ilkinji Fed başlygy Warş, iş möhletine başlanda köp ykdysady we syýasy kynçylyklar bilen ýüzbe-ýüz bolýar. Warşyň kasam kabul ediş dabarasy bilen baglanyşykly eden çykyşynda Trump ýolbaşçylyk häsiýetlerine ynam bildirdi we "Bu wezipä Kewin Warş dan has laýyk adam ýok" -diýdi.

Warşyň ykdysady we syýasy kynçylyklary

15-nji maýda tamamlanan Powellden soň Warş federasiýanyň başlygy wezipesine geçdi. 2030-njy ýylyň 21-nji maýyna çenli dowam etjek Warş inflýasiýa basyşy we göterim derejesi ýaly möhüm meseleleri çözer. Eýran söweşi sebäpli inflýasiýanyň çalt ýokarlanmagy, gazna obligasiýalarynyň göterim derejesiniň ýokarlanmagy we iş üpjünçiligi bazarynyň gowşaşmagy ýaly kynçylyklary başdan geçirmeli bolar.

Soňky döwürde ABŞ-da gümrük paçlarynyň ýokarlanmagy we Federal ätiýaçlyk ulgamyndaky pikir tapawutlary Warşyň wezipesini kynlaşdyrýan faktorlaryň biridir. Aýratynam Trumpyň göterim mukdaryny arzanlatmak baradaky talaplary bilen ýüzbe-ýüz boljak Warş garaşsyz syýasat alyp barmaly bolar.

Inflýasiýa we göterim derejeleriniň ýokarlanmagy

ABŞ-da inflýasiýa soňky üç ýylda iň ýokary derejä ýetdi. Consumerurduň sarp ediş bahalary indeksi (CPI) aýda 0,6 göterim, aprel aýynda bolsa 3,8 göterim ýokarlandy. Bu, 2023-nji ýylyň maý aýyndan bäri iň ýokary dereje hökmünde hasaba alyndy. Önümçileriň bahalary indeksi (PPI) aýda 1,4 göterim, aprel aýynda bolsa her ýyl 6 göterim ýokarlap, şuňa meňzeş tendensiýany görkezdi.

Bular Warşyň ykdysady syýasatyny hasam kynlaşdyrýar. Hususan-da, gazna girdejisiniň girdejisiniň ýokarlanmagy uzak möhletli göterim derejelerine basyş edýär we Federal ätiýaçlyk bankynyň balans ölçegi barada çekişmeler dowam edýär. {{IMG_1}}

Federal ätiýaçlyk ulgamynyň pul syýasatynda üýtgeşmeler

Warş ilkinji gezek 16-17-nji iýunda Federal açyk bazar komitetiniň (FOMC) mejlisine başlyklyk eder. Bu oňa Federal ätiýaçlyk ulgamynyň pul syýasatyna bolan çemeleşmesini kesgitlemäge mümkinçilik berer. Şeýle-de bolsa, bankyň içindäki balansyň üýtgemegi we "dov" çemeleşmesi bilen tanalýan Fed Geňeşiniň agzasy Stiwen Miranyň göterim derejesiniň peselmegine päsgelçilikleriň biri bolup durýar.

Federal ätiýaçlyk ulgamynyň 2026-njy ýylda göterim mukdaryny peseltmek ähtimallygy azalýar, bazarlarda göterim derejesiniň ýokarlanmagyna garaşylýar. Bu ýagdaý Warşyň haýsy ýoldan gitjekdigi barada näbellilik döredýär. Trumpyň berk tankytlary we göterim derejesini peseltmek talaplary bilen ýüzbe-ýüz bolan Warş Ak tam bilen deňagramly gatnaşyk gurmaly bolar. Trumpyň Warşa "islän zadyny etmegine" rugsat berjekdigi baradaky aýdanlary, "göterim mukdaryny arzanlatjak Fed-iň prezidentine" bolan islegine ters gelýär.

Göz öňünde tutulýan ýagdaý, Federal ätiýaçlyk ulgamynyň gurluş garaşsyzlygynyň saklanmalydygy baradaky jedeli güýçlendirýär. Warsh, bu basyşlar astynda deňagramly pul syýasatlaryny ýöretmäge synanyşar. Şeýle-de bolsa, uruş gutarandan soň Warşyň meýilleşdirilen göterim mukdaryny azaltmak gün tertibine seredip biljekdigini aýtdy.

Garwi komitetde ýekeje ses bolany üçin Warşyň diňe göterim mukdaryny peseldip bilmejekdigini aýtdy. Şeýle-de bolsa, iýun aýynda geçirilen ilkinji ýygnagynda "keýik" pozisiýasynyň kabul edilmeginiň adaty bir zat däldigini we munuň syýasy gatyşmak baradaky aladalary ýeňilleşdirip biljekdigini aýtdy.

Warşyň Ykdysady Görüşi

Warş uzak möhletleýin karz çykdajylaryny arzanlatmak mümkinçiligini nygtaýan bolsa-da, ABŞ-nyň eýeçiligindäki her 1 trillion dollarlyk obligasiýa bilen baglanyşyklydyr. Bu, balansyň gysgalmagy göterim derejesiniň peselmegini ýeňilleşdirýär diýen pikirini goldaýar.

Warş tehnologiýa we emeli intellekt maýa goýumlarynyň netijeliligini ýokarlandyrjakdygyna we ABŞ-nyň ösüşini çaltlaşdyrjakdygyna ynanýar. Bu nukdaýnazardan, Federal ätiýaçlyk ulgamynyň geljekki syýasat kararlarynyň bu tehnologiki ösüşler bilen nähili emele geljekdigi bilesigelijilik meselesidir.

Netijede, Kewin Warşyň inflýasiýa we göterim syýasatlarynyň arasynda deňagramlylygy ýola goýjakdygy we Fed-iň başlygy wezipesinde işlän döwründe syýasy basyşlara nähili garajakdygy möhüm ähmiýete eýe. Ykdysady we syýasy kynçylyklardan doly bu döwürde Warşyň ýolbaşçylyk ukyby we garaşsyzlyga ünsi aýgytly bolar.