“Fitch Ratings”: Goraghanalarda hemişelik gowulaşmak Türkiýanyň karz reýtingini ýokarlandyrmak üçin hökmany zat

Halkara karz reýting gullugy “Fitch Ratings” türk ykdysadyýetiniň global we sebitleýin sarsgynlara garşy durnuklylygyny barlady. “Fitch Ratings” -iň uly direktory Morales Türkiye karz reýtingi BB- ' we dünýägaraýşy "durnukly" hökmünde tassyklanandan soň möhüm beýanat berdi. Morales, esasanam halkara ätiýaçlyklarynyň gidişiniň we pul syýasatynyň kesgitlenmeginiň geljekki reýting kararlarynda aýgytly boljakdygyny aýtdy.

Geosyýasy töwekgelçilikler we ätiýaçlyk gorlary ýakyndan gözegçilik edilýär

Morales ABŞ-nyň, Ysraýylyň we Eýranyň arasyndaky dartgynlylygyň netijesinde ýüze çykan ykdysady täsirler sebäpli aprel aýynda senenamadan daşary baha berendiklerini ýatlatdy we soňky kararyň bu etaba laýyk gelýändigini aýtdy. Urşuň sebit ykdysadyýetinde ýokary syýasy näbellilik döredendigini bellän baş direktor, Türkiýanyň halkara gorlaryndaky üýtgemeler barada durup geçdi. Recentlyakynda ätiýaçlyklaryň birneme dikeldilendigini, ýöne entek krizisden öňki derejä ýetmändigini mälim eden Morales, bu ýagdaýyň ösüp barýan bazarlarda inflýasiýa basyşyny döredip biljekdigini aýtdy.

Türk ykdysadyýetiniň makroykdysady deňagramlylygy we berkligi

Global näbellilikleriň ýokarlanýandygyna garamazdan, Morales türk ykdysadyýetiniň beýleki ýurtlar bilen deňeşdirilende makroykdysady deňagramsyzlyga garşy has berk pozisiýasynyň bardygyny mälim etdi we ykdysady dolandyryşyň kesgitlenmegine ünsi çekdi. Türkiýedäki dollarlaşma derejesiniň 38 göterim durnukly dowam edýändigini bellän Morales, Merkezi Bankyň we ykdysady dolandyryşyň inflýasiýany azaltmak maksatnamasyna ygrarlydygyny aýtdy. Inflýasiýanyň 30 göterimden ýokarydygyny we pese gaçmak üçin wagt gerek bolup biljekdigini mälim eden Morales, bu duýgur prosesde syýasatyň ygtybarlylygyny saklamagyň möhümdigini aýtdy.

Karz balyny ýokarlandyrmagyň möhüm formulasy: Hemişelik ätiýaçlyk artmagy

Türkiye daşarky zarbalara garşylygy ýokarlandyrýan iň möhüm faktorlaryň güýçli bank pudagy we daşarky maliýeleşdirme mümkinçiligini görkezmek bilen Morales hakyky göterim derejeleriniň türk lira aktiwlerini özüne çekmegini dowam etdirýändigini aýtdy. “Fitch Ratings” -iň Türkiye karz reýtingini ýokarlandyrmak üçin zerur şertleri düşündirip, Morales daşarky maliýeleşdirmegiň zerurlygyny göz öňünde tutup, halkara ätiýaçlyklarynda hemişelik we düýpli gowulaşmagyň zerurdygyny aýtdy. Şeýle hem, töleg töwekgelçiliginiň balansyny azaldýan berk pul syýasaty pozisiýasyny saklamak, reýtingiň ýokarlanmagy üçin ýene bir möhüm parametrdigini aýtdy.

Merkezi bankyň göterim syýasaty we 2026-njy ýylda garaşylýan zatlar

Türkiýe Respublikasynyň Merkezi Bankynyň (CBRT) pul syýasaty kararlarynda öňünden aýdyp boljaklygyň ähmiýetine ünsi çekip, Morales bankyň töwekgelçilik balansyny aç-açan görkezendigini aýtdy. Morales, geosyýasy töwekgelçilikler azalsa we energiýa bahalary ýeňilleşse we “Fitch” -iň göterim derejesini çaklasa, pul syýasatynda gowşadylan ädimleriň ýylyň ahyrynda görüljekdigini çaklady. Morales, Merkezi Bankyň 2026-njy ýylyň ahyryna çenli syýasatyň jemi 200 baldan 35 göterime çenli azalmagyna garaşýandyklaryny mälim etdi.