GNAT Mekdep hadysalaryny derňemek toparynyň ygtyýarlyk möhleti uzaldyldy: Çaga howpsuzlygy üçin aýgytly ädimler

TBMM Şanlyurfa we Kahramanmaraş mekdep wakalary we sanly töwekgelçilikleri derňemek topary çagalaryň howpsuz bilim almak hukugyny goramak we sanly töwekgelçilikleriň öňüni almak üçin alyp barýan işleriniň gerimini giňeldýär. AK partiýasynyň Tokat partiýasynyň orunbasary Yusufusup Beýazytyň ýolbaşçylygynda ýygnanan komissiýa işini meýilleşdirilen möhletde tamamlamak üçin möhüm karara geldi. Geňeşiň 29-njy aprelde başlanan işiniň göz öňünde tutulan 3 aýlyk möhletde tamamlanyp bilmejekdigi sebäpli 2026-njy ýylyň 29-njy iýulyndan güýje girýän möhletini 1 aý uzaltmak teklip edildi. Bu möhüm teklip ýygnakda biragyzdan kabul edildi.

"Zorluk hadysalary izolirlenenok, olar köp ölçegli sosial mesele"

Komissiýanyň mejlisiniň açylyşynda möhüm baha beren komissiýanyň başlygy Yusufusuf Beýazyt, Kahramanmaraş we Şanlyurfanyň Siverek etrabyndaky mekdeplerde bolup geçen zorlukly hadysalary ýönekeý howpsuzlyk gowşaklyklary hökmünde görüp bolmajakdygyny aýtdy. Beýazyt, meseläniň duýgurlygyna ünsi çekip, "Çagalaryň ýaşamak hukugyna, howpsuz bilim almaga we beden we ruhy bitewiligine gönüden-göni degişli köp ölçegli we jemgyýetçilik meselesi bilen ýüzbe-ýüz bolýarys"

Beýazyt diňe bir döwlet edaralaryndan teoretiki we umumy baha berilmegini islemeýändigini aýdyp, her bir edaranyň häzirki ulgamdaky kemçilikleri ýüze çykarmalydygyny we anyk çäreleri görmelidigini aýtdy. Howpsuzlyk bilen çagalaryň hukuklarynyň arasyndaky näzik deňagramlylyga ünsi çekip, Beýazyt: "Howpsuzlyk üçin çagalary şübheli ýa-da potensial jenaýatçy hökmünde hemişe gözegçilik astynda saklaýan çemeleşme hiç haçan kabul edilip bilinmez. Edil şonuň ýaly-da, agyr zorlukly wakalara ýa-da pidalaryň çaga hukuklary adyndan adalat talaplaryny äsgermezlik edýän çemeleşme hem kabul edilmeýär. jogapkärçiligi. " Beýazyt, şuňa meňzeş wakalaryň öňüni almak üçin gatnaşyjy guramalardan takyk dowamlylygy we üstünlik kriteriýalary bilen iň bolmanda bir anyk wada garaşýandyklaryny aýtdy.

Maşgala we durmuş hyzmatlary ministrliginiň çagalara gönükdirilen ägirt ädimleri

Maşgala we durmuş hyzmatlary ministrliginiň Çaga hyzmatlarynyň baş müdiri Hasan Basri Alagöz ýygnakda çykyş etdi we çagalary goramak we goldamak baradaky häzirki maglumatlary paýlaşdy. Mekdep we köçe gözlegleriniň çäginde şu wagta çenli 125 müň 494 çaganyň professional gatyşma alandygyny düşündiren Alagöz, ene-atasyny ýitiren çagalaryň öýlerine baryp görendiklerini we derňewleriň geçirilýändigini aýtdy.

Irki çagalyk döwrüniň ähmiýetine ünsi çeken Alagöz, Türkiýäniň hemme ýerinde çagalar baglaryny we gündiz ideg merkezlerini giňeltmek baradaky tagallalaryň has çaltlaşandygyny we esasanam ýer titremesi zolaklarynda çaga durmuş merkezleriniň döredilmegini dowam etdirýändigini aýtdy. Şeýle hem, "Sanly dünýädäki çagalar hukuklary konwensiýasyna" ilkinji gol çekenlerdigini ýatladýan Alagöz, sanly dünýä temasy bilen 6 müň 345 çäräniň 2025-nji ýylda 81 welaýatda çagalaryň hukuklary boýunça welaýat komitetleriniň üsti bilen amala aşyrylandygyny we şeýlelik bilen 251 müň 397 çaga ýetilendigini aýtdy. Çagalaryň durmuş endiklerini ýokarlandyrmak üçin 3 müň 976 ene-atanyň tälim alandygyny aýtdy.

Ministrligiň esasy maksady çagalaryň maşgala gurşawynda ulalmagydygyny aýdyp, Alagöz aşakdaky maglumatlary paýlaşdy: "2026-njy ýylyň iýun aýynyň ahyryna 195 müň 885 çagamyz sosial we ykdysady goldaw (SED) maksatnamasy bilen maşgalalary tarapyndan goldanýar. Terbiýelenýän maşgala hyzmatynyň çäginde çagalarymyzyň 11 müň 34-si 9 müň 289 maşgala bilen bilelikde ideg edilýär.

Institusional idegiň hemişe iň soňky ýol hökmünde kabul edilýändigini aýdan Alagöz, öý görnüşli modeller bolan çagalar öýlerinde uly üstünlikleriň gazanylandygyny aýtdy. Türkiýedäki 1,192 çagalar öýünde takmynan 6 müň çaga we hünärmenler bilen bilelikde 125 çagalar öýünde 8,275 çaga ideg edilýändigini habar berdi. Şeýle hem, 1471 çaganyň reabilitasiýa işiniň jemi 62 ýöriteleşdirilen çagalar öýünde, şol sanda jenaýata çekilen çagalary dikeltmek üçin ýöriteleşdirilen 8 okuw jaýynda dowam edýändigini mälim etdi.

Youthaşlar merkezlerinde we töwekgelçilikli ýerlerde ykjam hyzmatlar

Youthaşlar we sport ministrliginiň ýaşlar hyzmatlarynyň baş müdiri Dr. Enes Efendioğlu gorag we öňüni alyş gözlegleriniň çäginde geçirilen işler barada gürrüň berdi. Türkiýede işjeň işleýän 579 ýaşlar merkeziniň bardygyny mälim eden Efendioğlu, 2027-nji ýylyň ahyryna çenli dowam edýän taslamalaryň tamamlanmagy bilen bu sanyň 660-a çenli ýokarlandyryljakdygyny habar berdi.

Esasanam ýaş ilatyň gür bolan sebitlerinde jenaýatçylygyň derejesi ýokary we töwekgelçilikli sebitlerde Efendioğlu ykjam we aňsat "Youthaşlar ofisi" modelini işe girizendiklerini aýtdy we häzirki wagtda 373 ýaşlar bölüminiň işjeň işleýändigini aýtdy. Youthaşlar merkezlerinde hasaba alnan agzalaryň sanynyň 5,2 milliona ýetendigini mälim eden Efendioğlu, bu görkezijini ýeterlik hasaplamaýandyklaryny we Youthaşlar we sport ministrligi hökmünde Türkiýedäki ähli ýaşlara bu ulgamdan has netijeli peýdalanmaga mümkinçilik berjek öz içine alyjy infrastrukturany döretmegi maksat edinýändiklerini aýtdy.