Goşmaça gümrük borçlary üçin sarp edijiler hasaplanarlar: "Boş proteksionizm" Bilermenleriň duýduryşy

Söwda ministrligi tarapyndan import üçin 30 göterime çenli goşmaça gümrük paçlaryny öz içine alýan täze düzgünler ykdysady dünýäde uly täsir etdi. Resmi gazetde çap edilenden soň güýje giren kararlaryň esasy delilleri içerki önümçiligi goldamak, adalatsyz bäsdeşligiň öňüni almak, iş üpjünçiligini ýokarlandyrmak we häzirki hasap defisitini azaltmak hökmünde düşündirildi. Şeýle-de bolsa, ykdysady hünärmenler aralyk önümlerdäki türk senagatynyň daşary ýurtlara garaşly gurluşyna ünsi çekýärler we bu ädimiň içerki önümçilige garaşylýan goşant goşmajakdygyny we soňky sarp edijä bahanyň ýokarlanmagynda gönüden-göni görkeziljekdigini duýdurýarlar.

Aralyk önümlere, senagatyň ömri ganyna ýokary salgyt ýükleri

Täze düzgünnamanyň çäginde gözegçilik habarnamalarynyň sany 284-den 192-e çenli ýokarlandy; 30 göterime çenli goşmaça gümrük paçlary awtoulag we ätiýaçlyk şaýlary, elektrik we elektronika, sowadyş ulgamlary we sowadyjy bölekler, LED yşyklandyryş önümleri, kabel we elektrik birikdiriş enjamlary, plastmassa we rezin önümler, litiý batareýalary, açyk tekerler, el gurallary, tehnika we senagat enjamlary, oýunjaklar, kagyz we kagyz önümleri, mis sim we käbir metal önümlerine salynýardy. Türkiýäniň umumy importynyň ep-esli böleginiň, takmynan 73 göteriminiň senagat önümçiliginde ulanylýan aralyk harytlardan ybarat bolmagy bu kararyň önümçilik çykdajylaryna täsirini hasam möhüm edýär. Hünärmenler, goraýjy çäreleriň işlemegi üçin içerki önüm öndürijileriň bu işde kuwwatyny we kärlerini ýokarlandyrmagyň zerurdygyny nygtaýarlar.

"Gümrük diwarlary zawodlary goraýar, ýöne zawodlar gurmaýarlar"

Daşary söwdany gönüden-göni alyp barýanlar birleşiginiň prezidenti (DIŞYÖNDER), ykdysatçy Dr. Hakan Çynar bu düzgünleriň öndürijini gowulaşdyrmak däl-de, häzirki ýokary çykdajyly gurluşy kesgitleýändigini aýtdy. Çynar iýun aýynda çig mal importynyň 30 göterim ýokarlandygyny we 25,2 milliard dollara ýetendigini belläp, Çinar proteksionistik syýasatlaryň nädogry durmuşa geçirilmeginiň eksporta hem ýaramaz täsir etjekdigini öňe sürdi. Çynar: "Biz importy has gymmatlaşdyrmak bilen pudagy goramaga synanyşýarys, ýöne importyň hakyky sebäplerini bejerip bilmeris. Şertli we wagtlaýyn gorag modeli döredilmeli we aralyk harytlar bilen soňky önümleriň arasyndaky tapawut has aýdyňlaşdyrylmaly. Gümrük diwarlary bar bolan zawodlary gorap biler, ýöne täze önümçilik öndürmez, Türkiýe bu önümi has arzan we önüm öndürip bilmez. çykdajylary. "

Önümçilik goldawy bolmadyk salgytlar, inflýasiýa

Ykdysatçy İris Cibre Türkiýanyň umumy importynda Hytaýyň paýynyň 14 göterime ýetendigini we içerki bazary goramak üçin refleksiň bardygyny aýtdy. Şeýle-de bolsa, Cibre kararyň möhletine ünsi çekip: "Bu ädim önümçiligiň eýýäm haýallaşýan döwründe edildi. Içerki çalyşmagy üpjün etmek üçin önümçilik güýçli goldanylmaly we maýa goýumlary höweslendirilmeli. Häzirki ykdysady syýasatlar boýunça bazarda şeýle maýa goýum islegi bar öýdemok. Şonuň üçin bu karar bahalarda gönüden-göni şöhlelenjek çäre"

Sarp ediji hukuklary birleşiginiň prezidenti Ergün Kılyç, ýokarlanan çykdajylaryň günüň ahyrynda sarp edijä tölenjekdigini aýtdy. Kılyç ykdysady we senagat syýasatlarynyň üstünligini önümçilige goldaw bermek bilen raýatlaryň ýaşaýyş çykdajylaryny ýokarlandyrmazlyk bilen ölçemelidigini aýtdy we şeýle diýdi: "Esasy maksat daşary ýurt garaşlylygyny azaltmak, inflýasiýany azaltmak, bäsdeşlige ukyplylygy ýokarlandyrmak we halka arzan bahadan ýokary hilli önümlere elýeterli bolmak bolmaly".