Günbatar Europeewropa öz taryhynda iň yssy iýuny başdan geçirdi: Global temperatura ýazgylary duýduryş berýär

Global klimat krizisi, dünýädäki aşa gyzgynlyk rekordlaryny täzelemegi dowam etdirýär. Copewropanyň Orta aralyk howa çaklamalary merkeziniň (ECMWF) çäginde işleýän Copernicus Howanyň üýtgemegi gullugy (C3S) tarapyndan yglan edilen iň soňky derňew, 2026-njy ýylyň iýun aýynda Europeewropada we bütin dünýäde adatdan daşary yssy tolkunyň boljakdygyny ýüze çykardy. Alnan maglumatlar howanyň üýtgemeginiň täsirleriniň nädip çaltlaşýandygyny ýene bir gezek açýar.

Ikinji yssy iýun dünýäde bolup geçdi

Copernicus-yň maglumatlaryna görä, iýun aýynda dünýädäki ýerüsti ortaça temperatura 16.54 dereje hökmünde ölçenildi. Bu baha 1991-2020-nji ýyllar aralygynda iýun aýynyň ortaça derejesinden takmynan 0,56 dereje gyşarýandygyny görkezýär. Senagatdan öňki döwür hasaplanýan 1850-1900-nji ýyllar bilen deňeşdirilende temperaturanyň 1,39 dereje ýokarydygy kesgitlenildi.

Bu haýran galdyryjy maglumatlar bilen 2026-njy ýylyň iýuny dünýäde iň yssy iýun aýy hökmünde taryha girdi. Dünýä derejesinde iň yssy iýun 2024-nji ýylda başdan geçirildi. Temperaturanyň ýokarlanmagy diňe bir ýer bilen çäklenmedi; Deňziň üstündäki global temperatura hem ähli döwürleriň iň ýokary derejesine ýetip, 20.86 dereje -e ýetdi we täze rekord goýdy.

Europeewropada aşa yssy we Günbatar Europeewropadaky taryhy ýazgy

Europeanewropa yklymy geçen iýunda aşa yssy tolkunlaryň merkezine öwrüldi. 2026-njy ýylyň iýunynda Europeewropada ýeriň ortaça temperaturasy 19,14 dereje hökmünde hasaba alyndy. Bu görkeziji 1991-2020-nji ýylyň iýun aýyndaky ortaça görkezijiden 1,78 dereje ýokarlanmagy görkezýär. Bu netijeler bilen, 2026-njy ýylyň iýun aýy, umuman Europeewropa üçin iň yssy iýun boldy.

Beýleki tarapdan, aşa yssy duýulýan Günbatar Europeanewropa sebitinde taryhy proses bolup geçdi. Günbatar Europeewropada ýerüsti ýeriň ortaça temperaturasy 20,74 dereje -e ýetdi, 1991-2020-nji ýyllardaky ortaça takyk 3.05 dereje -den ýokary boldy. Şeýlelik bilen, Günbatar Europeewropa taryhynda iň yssy iýun başdan geçiren hem bolsa, 2025-nji ýylyň iýunynda kesgitlenen öňki temperatura rekordy bir ýyldan hem soň täzelendi.

Hünärmenleriň tankydy duýduryşy: "Howa ulgamy ýylylyk ýygnamagyny dowam etdirýär"

Bu adatdan daşary temperaturanyň ýokarlanmagyna baha bermek bilen, C3S Howanyň strategiki lideri Samantha Bürgess 2026-njy ýylyň iýunynda görlen gymmatlyklaryň klimat ulgamyndaky düýpgöter we yzyna dolanyp bolmajak üýtgeşmeleri subut edýändigini aýtdy. Bürgess Günbatar Europeewropada döwülen taryhy ýazgylardan başga-da, ummanlarda aşa gyzmagyň hem möhüm derejä ýetendigini aýtdy.

Bürgess öz beýanynda "Bu ýazgylar global klimat ulgamynyň yzygiderli ýylylyk ýygnaýandygyny görkezýär. Bu ýygnamagyň gönüden-göni netijesi hökmünde dünýäniň köp ýerinde, ylaýta-da Europeewropada adamlar, duýgur ekosistemalar we infrastruktura ulgamlary üçin has güýçli ýylylyk tolkunlary, hemişe ösýän töwekgelçilikler ýüze çykýar." Dünýä jemgyýetçiligini we karar berýänleri gyssagly çäreleri görmäge çagyrdy.