Günbatar Nil wirusy bilen kesellänler Europeanewropa Bileleşiginde rekord derejä ýetdi

Keselleriň öňüni almak we gözegçilik etmek boýunça Europeanewropa merkezi (ECDC) 7-nji oktýabrda Europeanewropa Bileleşigi (EUB) ýurtlarynda jemi 1715 sany ýerli Günbatar Nil wirusynyň tapylandygyny habar berdi. Writtenazuw beýanynda bu sanyň şu güne çenli hasaba alnan iň köp hadysa bolandygy we möwsümiň başyndan bäri 130 adamyň wirus sebäpli ölendigi habar berildi.

Haýsy ýurtlara wirus has köp täsir etdi?

Italiýa Günbatar Nil wirusynyň iň köp täsir eden ýurdy, 748 kesel. Şu güne çenli iň köp hadysa Gresiýada we Fransiýada ýüze çykan hem bolsa, wirusyň öň görmedik Belgiýasynda 15 kesel hasaba alyndy we Gollandiýada 59 kesel hasaba alyndy. Hünärmenler wirusyň Europeewropanyň demirgazyk sebitlerine ýaýramagynyň bu keseliň täze geografiýalarda ýaýramagynyň alamatydygyny aýdýarlar.

Wirusyň ýaýramagy we ony goramagyň usullary näme?

ECDC keselleriň sanynyň köpelendigine garamazdan keseliň öňki ýyllara garanyňda agyr däldigini we hassahana ýerleşdirilişiniň soňky 10 ýylda ortaça pesdigini aýtdy. Culex çybynlary tarapyndan ýokaşýan wirusa garşy sanjym ýoklugy sebäpli gorag eşigi geýmek, penjirelerde çybyn ekranlary ulanmak we çybynlardan goraýan önümleri ulanmak, esasanam agşam we gije sagatlarynda maslahat berilýär. Wirusyň inkubasiýa döwrüniň 2 bilen 14 gün arasynda üýtgäp biljekdigi we immuniteti gowşak adamlarda bu döwrüň 21 güne çenli dowam edip biljekdigi bellendi.

7ewropa Bileleşiginiň 7-nji oktýabryna çenli 1715 hadysanyň we 130 adamyň ölümine sebäp bolan Günbatar Nil wirusy epidemiýasy, wirusyň demirgazyga ýaýramagy we daşky gurşawyň täsiri sebäpli möwsümiň ahyry ýakynlaşsa-da, täze keselleriň garaşylýan döwründe dowam edýär. ECDC wirusyň ýaýramagyna gözegçilik etmek üçin adam, haýwan we daşky gurşaw saglygyna bitewi çemeleşýän "Bir saglyk" strategiýasyny durmuşa geçirmäge çagyrýar.

Günbatar Nil wirusy esasan asimptomatik däl, ýöne takmynan 20 göteriminde gyzzyrma, ýadawlyk, kelle agyry we myşsa agyrylary ýaly alamatlara sebäp bolup biler. Kesel we sebitdäki töwekgelçilik ýagdaýlary baradaky häzirki maglumatlary ECDC tarapyndan wagtal-wagtal neşir edilýän hasabatlar arkaly yzarlap boljakdygyna garamazdan, wirusyň ýaýran sebitlerine syýahat edýänleriň şahsy gorag çärelerini äsgermezlik etmegi möhümdir.

Netije

Maglumatlar Günbatar Nil wirusynyň howa üýtgemeleri ýa-da daşky gurşaw faktorlary arkaly Europeewropanyň demirgazygynda giň ýaýrandygyny görkezýär. Keselleriň sanynyň rekord derejede köpelendigine garamazdan kliniki kursyň ýaramazlaşmagy saglyk ulgamlarynyň häzirki ýagdaýy dolandyryp biljekdigini görkezýän hem bolsa, wirusyň täze sebitlerde ýokaşmagy uzak möhletleýin jemgyýetçilik saglygy göreşini talap edýär.

Mümkin täsirler

Wirusyň ýaýramagynyň giňelmegi ýakyn ýyllarda Europeewropada çybynlara garşy has giňişleýin syýasaty talap edip biler. Mundan başga-da, gözegçilik we irki duýduryş ulgamlaryna bölünip berlen saglygy goraýyş edaralarynyň býudjetiniň we işgärleriň mümkinçilikleriniň ýokarlanmagyna garaşylýar. Syýahat edýän adamlar üçin töwekgelçilikli ýerler bilen baglanyşykly maglumat amallary has berk gözegçilik astynda saklanyp bilner.