Gündogar bilen Günbataryň arasyndaky köpri: Pikirçi Jemil Meriç
Jemil Meriç Gündogar bilen Günbataryň arasynda köpri guran we sosial meseleleri çuňňur seljeren akyldar hökmünde ýatlanýar.
Jemil Meriç diňe bir intellektual bolman, eýsem sosial meselelere getiren dürli garaýyşlary bilen ünsi özüne çekýän akyldardy. Meriç öwrenen her bir dersini düýpli seljermek arkaly sosial meseleleriň çözgütlerini hödürlemek üçin tagalla etdi.
Ösýän şahsyýet: Immigrasiýa we medeni täsirler
1912-nji ýylda Birinji Balkan söweşinde Dimetokadan Hataýa göçüp gelen maşgalada doglan Hüseýin Jemil Meriç 1916-njy ýylyň 12-nji dekabrynda Reýhanly etrabynda doguldy. Maşgalasynyň immigrasiýa psihologiýasy we Hataýyň aýratyn sosial-medeni gurluşy onuň şahsyýetinde çuňňur yz galdyrdy. Bu ýerde dini bilim, şeýle hem arap we fransuz dilleri aldy. Soňra fransuz dolandyryşy astyndaky Antakýa a gitdi we okuwyny dowam etdirdi. 1936-njy ýylda Stambuldaky Pertewniýal orta mekdebine geçdi. Şeýle-de bolsa, käbir mugallymlaryny tankytlandygy üçin orta mekdebi terk etmeli boldy. Şol ýylda ol Nazym Hikmet we Kerim Sadi bilen tanyşdy. Ilkinji goşgularyny "Mümkinçilik garyp" lakamy bilen neşir edip, dürli makalalar ýazypdyr. Bu amalda Hataý, 1940-njy ýylda Stambul uniwersitetiniň hatlar fakultetiniň filosofiýa bölümine giren Meriç, 1940-njy ýylyň 29-njy iýuny
Mugallymçylyk we akademiki durmuş
de Türkiýe goşuldy, bu kitaphanada has köp wagt geçirendigi sebäpli bölümi tamamlap bilmedi. Şeýle-de bolsa, makalalary dürli magazinesurnallarda çap edildi.
Körlük we göreş
Meriçiň gözleri 1954-nji ýylda gowşap başlady we 1955-nji ýylda görmek ukybyny ýitirdi. Bu ýagdaý ony has çuňňur pikirleniş we ýazuw dünýäsine alyp bardy. Awtorlyk hukugy bilen goralan ilkinji kitaby " Hindi edebiýaty " 1964-nji ýylda neşir edildi we bu eser Gündogar siwilizasiýalaryna bolan garaýyşlary ýok etmegi maksat edinýär. 1983-nji ýylda aýalyny ýitirdi we şol ýylda beýnisinde gan akma boldy. Iň soňky eserleri " Lightagtylyk gündogardan gelýär" we " Medeniýetden paýhasa ". Eserleri türk intellektual durmuşynda hemişelik orny eýeledi.
Medeniýet merkezleri we ýatlamalar
Doglan öýi " Jemil Meriç Medeniýet öýi " bolup hyzmat edýärkä, Türkiýanyň dürli şäherlerinde kitaphanalar we medeni merkezler döredildi.
Ölüm we mirasy
Aýalynyň ýanynda jaýlandy. Yzynda galdyran eserleri we pikir dünýäsi ony türk medeniýetiniň we edebiýatynyň möhüm şahsyýetine öwürdi.Meriçiň talyby Halil Açykgöz ol hakda: "Jemil Meriç ruçkany gylyç ýaly ulanýan intellektual mujahid hökmünde görünýär." diýdi.
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!