HOREKA kärhanalary DOA ulgamyna goşulýarlar

Türkiye is taking an important step in environmental protection and recycling and is expanding the Depository Packaging (DOA) System on a national scale. 1-nji iýul -dan başlap doly ulanyljak bu ulgam myhmanhanalar, restoranlar we kafeler ýaly kärhanalaryň işjeň gatnaşmagyny talap edýär. HOREKA diýlip atlandyrylýan bu kärhanalar ulgamyň üstünlik gazanmagynda möhüm rol oýnar.

DOA ulgamynyň milli integrasiýasy

Daşky gurşaw, şäherleşme we howanyň üýtgemegi ministrliginiň ýolbaşçylygynda amala aşyrylýan bu taslama Türk Daşky gurşaw gullugy (TÜÇA) tarapyndan utgaşdyrylýar. Ulgam gözegçilikde saklanylýan içgi gaplamalaryny ýygnamagy we ykdysadyýete täzeden girizmegi maksat edinýär. Bu nukdaýnazardan HOREKA kärhanalary, Depozit Maglumatlary Dolandyryş Ulgamy (DBYS) arkaly hasaba alynmagyny tamamlamaly we işlejek meýdan operatorlaryny kesgitlemeli. Bazarlar we beýleki satuw nokatlary gaplamany yzyna gaýtarmak hyzmatlaryny hödürlänlerinde, HOREKA-lar içerde ýygnan gaplaryny ulgama goşmak bilen gaýtadan işlemäge goşant goşýarlar. Bu amal paketleriň yzygiderli ýygnalmagyny we gaýtadan önümçilik prosesinde baha berilmegini ýeňilleşdirýär. Öztürk bu ulgamyň has arassa gurşaw we serişdeleri has netijeli ulanmak üçin möhüm özgerişdigini nygtaýar. HOREKA kärhanalarynyň ulgama goşulmak arkaly daşky gurşawa we ykdysady peýdalary üpjün etjekdigini mälim eden Öztürk, kärhanalary bu işe gatnaşmaga çagyrýar. Saýlanan operatorlar, kärhanalarda toplanan DOA nyşany bilen gaplamalary yzygiderli ýygnaýarlar we gaýtadan işlemek prosesine goşýarlar. Ykdysady höwes, her bir paket üçin kärhanalara 0.20 TL höweslendiriş tölegi bilen üpjün edilýär.

Aç-açan we yzarlanylýan amallar

Ygtyýarly operatorlar ýygnamak, daşamak we barlamak işlerini amala aşyrýarka, ähli amallar sanly infrastruktura arkaly gözegçilik edilip bilner. Şeýlelik bilen, kärhanalardan paketleri almak we olary gaýtadan işlemek prosesi aç-açan we ygtybarly dolandyrylýar.

Gaýtadan işlemek we ykdysady goşant

DOA ulgamy önümçilikde dikeldilen içgi paketlerine täzeden baha bermegi we ykdysady gymmata öwürmegi maksat edinýär. Şeýlelik bilen, bu pudakda zerur bolan ýokary hilli gaýtadan işlenen çig mallary has köp kanagatlandyrmaga gönükdirilendir. Ulgamyň giňden ulanylmagy bilen, içgi gaplaýan çig mal importynyň 35-40 göterim azalmagyna garaşylýar.

Energiýany tygşytlamak we daşky gurşawa täsiri

DOA ulgamynyň her ýyl takmynan 30 milliard lira türk ykdysadyýetine goşant goşmagyna garaşylýar. Mundan başga-da, takmynan 37 müň tonna parnik gazlarynyň zyňyndylaryny azaltmak, 1,3 milliard kilowat sagat energiýa tygşytlamak we 3,6 million barrel nebitiň ulanylmagynyň öňüni almak maksat edinilýär. Bu daşky gurşawyň peýdalary ulgamyň täsirini ýetirýär.

HOREKA kärhanalary üçin gollanma

HOREKA kärhanalary dbys.gov.tr  web sahypasy arkaly hasaba durup bilerler. Soň bolsa, olar bilen işleşjek ygtyýarly meýdan operatoryny kesgitlärler, sarp edilen DOA logo paketlerini aýratyn ýygnap, saýlanan operatora ibererler. Ulgamda iberilen her bir paket üçin kärhanalara 0.20 TL höweslendiriş tölegi tölener.

Netije we geljekdäki ösüşler

DOA ulgamynyň giňelmegi Türkiye ekologiýa durnuklylygy maksatlaryna laýyklykda möhüm ädim hasaplanýar. HOREKA kärhanalarynyň ulgama goşulmagy gaýtadan işlemek maksatlaryna ýetmekde möhüm rol oýnar. In the future, the system is expected to become even more widespread and its effects to increase, which will allow the environmental and economic benefits to grow exponentially.