Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky gabalan Kusrada gumanitar krizis: "Ysraýyl goşuny hüjümlerde hyzmatdaş"

Basylyp alnan Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky Kusra şäherinde birnäçe günden bäri dowam edýän dartgynlyk we gabaw sebitiň ilatynyň diri galmagy ugrundaky göreşi çuňlaşdyrýar. Kusra şäheriniň häkimi Wadi, Ras al-Aýn sebitindäki 3 palestinaly maşgalanyň, takmynan 13 agzasy bilen bilelikde 9 günüň dowamynda doly gabaw astyndadygyny habar berdi. Şäher häkimlikleri we halkara guramalar esasy azyk önümlerine, suw we beýleki möhüm zerurlyklara eýe bolmadyk maşgalalar üçin mobilizlendi.

Kömek berildi, ýöne howp dowam edýär

Kusra şäheriniň häkimi Wadi, halkara guramalarynyň goldawy bilen düýn gabaw astyndaky jaýlara suw, elektrik we azyk önümlerini eltip bilendiklerini habar berdi. Wadi sebitdäki gumanitar ýagdaýyň diýseň möhümdigini belläp, ýerli ilatyň hem Ysraýyl goşunynyň hem-de fanatik göçüp gelenleriň güýçli basyşy astynda ýaşamaga synanyşýandygyny aýtdy. Ysraýyl goşunynyň sebitdäki harby operasiýasynyň dowamlylygyny sişenbe güni agşama çenli uzaldandygyny mälim eden Wadi, adatça ýekşenbe güni irden tamamlanmagyna garaşylýan bu interwensiýanyň uzaldylmagynyň aladalary artdyrýandygyny aýtdy.

"Esgerler jaýlaryň baş edarasyny ýasadylar we hüjümçileri goradylar"

Wadi goşunyň sebite gelmek maksadynyň "göçüp gelenleri ýok etmek we gabawy aýyrmak" maksatlydygyny aýtdy we meýdançadaky hakykatyň düýbünden başgaçadygyny aýtdy. Ysraýyl esgerleriniň gabaw astyndaky jaýlaryň birini zor bilen ele geçirip, ony harby merkeze öwürendigini mälim eden häkim, esgerleriň öýüň içinde ýerleşendigini, fanatik ysraýyllylaryň bolsa daşarda garaşmagyny dowam etdirendigini aýtdy. Wadi sebitiň ilatynyň "Kusranyň ýaşaýjylary gije-gündiz uklap bilmeýär" sözleri bilen başdan geçiren psihologiki basyşyny jemläp, goşunyň göçüp gelenlere goşulmaýandygyny we bu hüjümlere şärik bolandygyny öňe sürdi.

Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky zorlugyň ýokarlanmagy we taryhy maglumatlar

Basyp alnan Günbatar Şeriýanyň we Gündogar Iýerusalimiň üsti bilen takmynan 750 müň Ysraýyl göçüp gelen 156 resmi şäherçede we 360 bikanun şäherçede ýaşaýar. Birleşen Milletler Guramasy (BMG) 12-nji awgustda eden çykyşynda halkara jemgyýetçiligine fanatik göçüp gelenleriň palestinalylara garşy hüjümleriniň görlüp-eşidilmedik derejä ýetendigini duýdurdy. BMG-nyň maglumatlaryna görä, 2026-njy ýylyň başyndan bäri takmynan 260 palestinaly obany nyşana alýan 1430-dan gowrak hüjüm amala aşyryldy. Bu hüjümleriň, weýrançylyklaryň we ewakuasiýalaryň netijesinde takmynan 3800 palestinaly, olaryň ýarysy çagalar göçürildi.

Palestina sebitleriniň goşundysyny maksat edinmek

Sebitde yzygiderli ýüze çykan dogry düzgün bozmalar; Palestinalylary öldürmek we tussag etmek, jaýlary ýykmak, metjitleri we ulaglary otlamak ýaly hüjümler bilen dowam edýär. Mundan başga-da, oba ýerlerini weýran etmek we daýhanlaryň öz ýerlerine girmeginiň öňüni almak ýaly usullar bilen ýaşaýyş ýerlerini giňeltmek üçin tagalla edilýär. Ysraýyl 1967-nji ýyldan bäri Günbatar Şeriýany we Gündogar Iýerusalimi basyp alsa-da, halkara jemgyýetçiligi bu ilatly nokatlary bikanun hasaplaýar. Palestinalylar bu ädimleriň Günbatar Şeriýany tutuşlygyna anneksiýa etmek we geljekde gurulmagy meýilleşdirilýän garaşsyz Palestina döwletiniň öňüni almak maksady bilen edilýändigini duýdurýarlar. 1948-nji ýylda döredilen döwründe azyndan 750 müň palestinalyny göçüren Ysraýyl sebitdäki basyp alyş syýasatyny giňeltmegi dowam etdirýär.