KDK-nyň akym düşegindäki bikanun gurluşyklara garşy taryhy karary: Býurokratik päsgelçilikleriň ýeňilmegi, ýykylmagy tamamlandy

Ombudsman instituty (KDK) Manisanyň Salihli etrabynda döwletiň eýeçiliginde we döwletiň eýeçiliginde akym akymynda bikanun gurulmagyna we basyp alynmagyna görelde boljak teklip kararyna gol çekdi. Tabak akymynyň düýbüni bikanun basyp almak we bir adam tarapyndan 4 müň inedördül metr töweregi köpçülik ýerini basyp almak bilen başlanan bu edara, edaralaryň arasyndaky ygtyýarlyk gapma-garşylygy sebäpli ençeme ýyllap çözülmän galdy. KDK-nyň gatnaşmagy bilen býurokratik päsgelçilikler ýeňildi we bikanun binalar ýykyldy.

Býurokratik dawa oba hojalygynyň işini bozdy

Bu waka Manisanyň Salihli etrabynyň Tabak akymy akymynda we töwereginde 4 müň inedördül metr meýdanda bolup geçdi. Sebitde işleýän bir adam hazyna ýerlerinde bikanun desgalar gurup, rugsatsyz agaç ekdi we täjirçilik maksatly ysmanak ýuwýan howuz döretdi. Bu bikanun desgalar sebäpli ekerançylyk ýerlerine girmeginiň öňüni alýan, ysmanak howuzyny suw bilen üpjün etmek üçin bikanun burawlamak sebäpli ýerasty suwlary tükenen we oba hojalygy işi doly bes edilen başga bir raýat kanuny söweşe başlady.

Nägilelik bildirýän raýat 2021-nji ýyldan bäri Manisa häkimligine, Salihli etrap häkimligine we Döwlet gidrawlik işleriniň baş müdirligine birnäçe gezek ýüz tutdy. Barlaglar we jenaýat işleri alnyp barylanda desgalaryň bikanun bolandygy kesgitlenilen hem bolsa, degişli edaralaryň arasynda ygtyýarlyk we borçlaryň bulaşmagy sebäpli ýykmak karary durmuşa geçirilip bilinmedi. Çözülmedik prosesden soň, nägilelik bildirýän raýat öz hukuklaryny gözlemek üçin Ombudsmen institutyna (KDK) ýüz tutdy.

KDK herekete geçdi: "Döwlet dolandyryşlary jogapkärçilikden gaça durup bilmez"

Şikaýaty jikme-jik gözden geçiren KDK, Tabak akymynyň akýan ýeriniň basyp alynmagynyň döwletiň dolandyryşy we ygtyýaryndaky sebitde "aç-açan bikanun de-fakto gatyşma" bolandygyny kesgitledi. Taýýarlanan hasabatda döwlet edaralarynyň wezipe we ygtyýarlyk gapma-garşylyklaryna salgylanyp, ýykmak we ewakuasiýa işlerini yza süýşürmegi kanuny taýdan kabul edip bolmajakdygy nygtaldy.

KDK Manisa häkimligi , Salihli etrap häkimligi we Döwlet gidrawlik işleri baş müdirligi (DSİ) üçin hökmany maslahat beriş kararyny yglan etdi. Kararda bikanun demirbeton howuzyny, rugsatsyz tokaý zolaklaryny we beýleki desgalary ewakuasiýa etmek we ýykmak derrew Manisa häkimliginiň koordinasiýasy astynda amala aşyrylmalydygy aýdyldy. Şeýle hem ewakuasiýa edilen ýeriň tehniki taýdan barlanmalydygy we hakykatda DSI tarapyndan ele alynmalydygy aýdyldy. Şeýle hem karar akym akymlarynda şeýle bikanun gurluşygyň suw joşmagy we tebigy suw akymy taýdan uly töwekgelçilik döredýändigini belläp geçdi.

Teklip karary netije berdi: Bikanun binalar ýykyldy

Ombudsman institutynyň tutanýerli tutumy we neşir edilen maslahatdan soň degişli edaralar çalt çäre gördüler. Salihli etrap häkimligi -niň utgaşdyrylmagy bilen geçirilen işleriň netijesinde Tabak akymynyň akymyny we demirbeton ysmanak ýuwýan howuzyny eýeleýän ähli bikanun desgalar ýykyldy we sebit doly ewakuasiýa edildi. Arassalanan we öňki tebigy görnüşine dikeldilen bu ýer, tehniki gözegçilikden soň Döwlet gidrawlik işleri baş müdirligi işgärleri tarapyndan hiç hili kynçylyksyz kabul edildi. Bu karar bilen akym düşeklerini goramagyň we býurokratiýanyň jemgyýetçilik ýerlerini basyp almagyna garşy çalt hereket etmegiň ähmiýeti ýene bir gezek görkezildi.