Ministr Kaır: Greenaşyl öwrülişigi ileri tutýarys

Senagat we tehnologiýa ministri Mehmet Fatih Kajyr daşky gurşaw çeşmelerini çäksiz ulanmak düşünjesiniň getiren meselelerine ünsi çekip, Türkiýanyň durnukly gelejek üçin innowasiýa ädimlerini ädýändigini aýtdy. Stambulda geçirilen "Zol galyndylary forumy 2026" -da eden çykyşynda ministr Kajyr tebigy baýlyklary goramaga gönükdirilen maýa goýumlaryny ileri tutýandyklaryny aýtdy.

Daşky gurşawy goramak we jogapkärçilik

Senagat rewolýusiýasyndan bäri dowam edýän ösüş we ösüş gözlegleriniň gözegçiliksiz sarp ediş tendensiýalary bilen birlikde Kaçyr bu düşünişiň artandygyny aýtdy. Şeýle-de bolsa, durnukly gelejek üçin her ugurda jogapkärçilik barada täzeden düşünmek bilen hereket etmegiň zerurdygyny aýtdy. Bu kontekstde, tebigatyň çäksiz çeşme däldigine ünsi çekdi. Ministr Kaır bu hereketiň tebigata laýyk önümçilige we sarp edilişe düşünilmegini höweslendirýändigini we 30-njy marty Birleşen Milletler Guramasy tarapyndan Halkara Zol Galyndy güni diýip yglan etmegiň wajypdygyny aýtdy. Tebigy baýlyklary goraýan, çeşmeleriň netijeliligini ýokarlandyrýan we az uglerod önümçiligini goldaýan maýa goýumlarynyň ileri tutulýandygyny mälim etdi. TÜBİTAK 4500 taslama we bu ugurdaky 4300 alym üçin 700 million dollar berdi.

Global hyzmatdaşlyk we maliýeleşdiriş

greenaşyl öwrülişigiň global hyzmatdaşlygy talap edýändigini aýdan ministr Kaçyr, bu işde halkara maliýe guramalary bilen hyzmatdaşlykda işleýändigini aýtdy. Türk senagatynyň dekarbonizasiýa maýa goýum platformasy (TIDIP) ýaly strategiki mehanizmler arkaly uglerodyň zyňyndylaryny azaltmagy maksat edinýändiklerini mälim etdi. Bu maksatlar üçin Bütindünýä banky bilen hyzmatdaşlykda uly taslamalaryň alnyp barylýandygyny mälim etdi.

Netije we geljekki görüş

Kajyr, Türkiýäniň COP31 gözýetiminiň diňe bir senagat öwrülişigini däl, eýsem global özgeriş prosesini adalatly we öz içine alyjy maksat edinýändigini aýtdy we bu işde halkara hyzmatdaşlygynyň möhümdigini aýtdy. Türkiýeniň ösüş tejribesiniň beýleki ýurtlaryň ýaşyl senagatlaşma tagallalaryna goşant goşup biljekdigine ynanýandygyny aýtdy.