Ministr Kaır Türkiýanyň emeli intellekt we kosmos tehnologiýalaryna maýa goýum maksatlaryny yglan etdi

Senagat we tehnologiýa ministri Mehmet Fatih Kajyr, Birleşen Milletler Guramasynyň 81-nji Baş Assambleýasyna gatnaşmak üçin Nýu-Yorkorkda Prezident Rejep Taýyp Erdogana ýoldaş boldy we dünýä kompaniýalarynyň wekilleri bilen duşuşdy. Üç gün dowam eden gepleşiklerde Türkiýäniň ösen tehnologiýa, emeli intellekt we kosmos pudagyndaky garaýyşlaryny paýlaşan Kaçyr, Türkiýäniň geostrategiki ösüşleri göz öňünde tutup howpsuz we durnukly durnuklylyk adasy hökmünde maýadarlaryň saýlanandygyny aýtdy.

Türkiýäniň iň uly maýa goýum höweslendiriş maksatnamasy HIT-30, ýarymgeçirijilerden herekete, gün energiýasyndan emeli intellekte çenli ýokary tehnologiýaly sebitlere aýratyn goldaw berýändigini ýatladýan Kaçir, bu sebitlerdäki ýol kartasynyň aç-açan paýlaşylandygyny aýtdy.

Emeli intellekt maýa goýumlarynda

10 milliard dollarlyk maksat

Emeli intellektual hereket meýilnamasyna we Prezident Erdogan tarapyndan yglan edilen 2030-njy ýyldaky maksatlara laýyklykda Kaçir döwlet maýa goýum býudjetiniň 2 göteriminiň emeli intellekt taslamalaryna bölünip beriljekdigini we maglumat merkeziniň infrastrukturasynyň häzirki derejesinden 4 esse ýokarlanyp, gigawatt derejesine ýetjekdigini aýtdy. Bu ugurda azyndan 10 milliard dollarlyk hususy sektora maýa goýmagy maksat edinýändiklerini mälim eden Kaçyr: "Bu global kompaniýalaryň ünsüni özüne çekýär we bu ýol kartasyna öz taslamalary we maýa goýumlary bilen gatnaşmak isleýändiklerini" aýtdy. Türkiýe.

ABŞ bilen söwda hyzmatdaşlygy we logistika koridorlary

Türkiye bilen ABŞ-nyň arasyndaky 100 milliard dollarlyk ikitaraplaýyn söwda mukdary baradaky maksatnama salgylanyp, Kaçir soňky 10 ýylda söwdanyň iki esse artandygyny, ýöne potensialyň has ýokarydygyny aýtdy. Merkezi koridor, Zangezur koridory, Ösüş ýoly we Demirgazyk Marmara demir ýol birikmesi ýaly taslamalaryň Türkiýä möhüm maddy-tehniki perspektiwany hödürleýändigini aýdan Kaçir, "Şonuň üçin bularyň hemmesi Amerikan kompaniýalaryna Türkiýä has köp maýa goýmak we Türkiýe bilen hyzmatdaşlygyny güýçlendirmek üçin täze mümkinçilikler döreder"

Milli kosmos programmasy we Aý taslamasy

Milli kosmos maksatnamasynyň çägindäki maksatlara salgylanyp, ministr Kaçyr Türkiye öz aragatnaşyk we şekillendiriş hemralaryny öndürip biljekdigini, Somalide kosmos portuny gurup, Ankarada kosmos tehnoparkyny döredip biljekdigini ýatlatdy. Geljek ýyl durmuşa geçirilmegi meýilleşdirilýän Aý taslamasy bilen çuňňur kosmos gözleglerine başlajakdyklaryny mälim eden Kaçyr, gibrid raketa tehnologiýasynyň ýerli önümçilik bilen 80 göterimden gowrak öndürilýän Aý kosmos gämisinde ulanyljakdygyny we Türkiýanyň Aýa baryp biljek 9 ýurduň arasynda boljakdygyny aýtdy. Global kosmos çykdajylarynyň ýylda 600 milliard dollardan geçýändigini bellän Kaçir: "Kosmos ykdysady we strategiki taýdan örän gymmatly mowzuk. Her ýyl dünýäde kosmos pudagyna 600 milliard dollardan gowrak serişde sarp edilýär we Türkiýe hökmünde biz ondan has uly paý almak isleýäris" -diýdi.