Ministr umumakly yglan etdi: Gigant Silwan taslamasy ýylda 43 milliard lira türk ykdysadyýetine getirer

Oba hojalygy we tokaý ministri İbrahim umumakly birnäçe möhüm aragatnaşyk we gözleg geçirmek üçin Diýarbakyra gitdi. Maksatnamasynyň çäginde Silwan etrabyna giden ministr umumakly, sebitiň ykbalyny üýtgetjek Silwan taslamasynyň çäginde Silwan bendiniň gurluşygyny jikme-jik gözden geçirdi. Bu möhüm sapar wagtynda ministr umumaklyna Prezidentiň strategiýasy we býudjet prezidenti İbrahim Şenel we AK partiýasynyň wekili Diýarbakyryň orunbasary Galip Ensarioğlu ýoldaş boldy. Gurluşyk meýdançasyna baryp gören we işçiler bilen ýakyndan söhbetdeş bolan ministr umumakly, ýerine ýetirilen işleriň häzirki ýagdaýy barada häkimiýetlerden giňişleýin maglumat aldy.

"Terrorsyz Türkiýe" görnüşi maýa goýumlaryny we iş üpjünçiligini köpelder

Barlaglardan soň möhüm beýanat beren ministr İbrahim umumakly, Silwan taslamasynyň diňe bir ýerli däl, eýsem sebit derejesinde-de iň uly ösüş ädimlerinden biridigini aýtdy. Geografiýanyň iň uly taslamalarynyň biriniň merkezinde çykyş edýändigini aýdan umumakly, Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasy tarapyndan kabul edilen täze kanuny kadalara degip geçdi. "Terrorçylyksyz Türkiýe" etabynyň çäginde Mejlisde taýýarlanan kanunyň kabul edilmeginiň ýurt üçin taryhy ädimdigini aýdan ministr umumakly, bu prosese diňe howpsuzlyk meselesi hökmünde garamaýandyklaryny aýtdy; Parahatçylykly gurşawyň has köp maýa goýumlaryny, önümçiligi, iş üpjünçiligini we durmuş üpjünçiligini aňladýandygyny aýtdy.

Gündogar we Günorta-Gündogar Anadoly sebitlerine goýlan ägirt uly maýa goýumlaryna ünsi çeken ministr umumakly, soňky 25 ýylda Döwlet gidrawlik işleri (DSİ) arkaly häzirki gymmaty 1,3 trillion lira bolan sebite 2400-den gowrak taslama getirendigini habar berdi. Bu maýa goýumlary netijesinde häzirki zaman suwaryş üçin 7,1 million oba hojalygynyň ýerleriniň açylandygyny mälim eden umumakly, bu desgalaryň her ýyl sebit ykdysadyýetine 119 milliard lira goşant goşýandygyny aýtdy.

Oba hojalygy 330 müň futbol meýdançasynyň ululygy suw bilen duşuşýar

Silwan taslamasynyň tehniki jikme-jiklikleri bilen paýlaşan ministr umumakly, taslamanyň jemi 8 bentden we 23 sany suwaryş desgasyndan ybarat ullakan ekosistemadygyny aýtdy. Häzirki maýa goýum gymmaty takmynan 360 milliard lira bolan bu taslama tamamlanandan soň, 2 million 350 müň oba hojalygynyň häzirki zaman suwaryş desgalary bolar. Bu meýdanyň takmynan 330 müň futbol meýdançasyna laýyk gelýändigini mälim eden umumakly, bu taslamanyň daýhanlaryň girdejilerini iki esse ýokarlandyrjakdygyny, iň bolmanda bugdaýyň öndürijiligini iki esse ýokarlandyrjakdygyny we gymmat bahaly önümleri ösdürip ýetişdirmäge kömek etjekdigini aýtdy.

Taslama tamamlanandan soň ministr umumakly, Diýarbakyryň ýyllyk oba hojalygynyň önümçiliginiň 2,3 million tonnadan 7 million tonna çenli artjakdygyny göz öňünde tutýandygyny aýtdy we bu taslamanyň her ýylda ykdysadyýete takmynan 43 milliard lira goşant goşjakdygyny we 305 müň adama iş mümkinçiligini berjekdigini habar berdi. Türkiýe we Europeewropanyň iň möhüm in engineeringenerçilik täsinliklerinden biri bolan Silwan bendiniň düýbünden 175 metr beýiklikdäki bedeniniň doldurylmagynyň tamamlanandygyny we 2027-nji ýylyň sentýabr aýynda suwuň saklanmagynyň maksat edinilendigini mälim etdi. Şeýle hem dagyň aşagynda iki derýa akjak Babakaýa tuneliniň 2027-nji ýylyň martynda tamamlanjakdygyny aýtdy.

Türkiýäniň iň uly suwaryş tuneli we sebitleýin ösüş hereketi

Taslamanyň iň möhüm aýaklaryndan biri bolan Silwan tuneli barada maglumat beren ministr umumakly, uzynlygy 13,2 kilometre we turbanyň diametri 10 metre barabar bu tuneliň suwasty gäminiň geçmegi üçin ýeterlikdigini we tamamlanandan soň Türkiýanyň suwaryş maksatlary üçin iň uly tuneli boljakdygyny aýtdy. Işleriň çalt dowam edýän bu tuneli 2027-nji ýylda tamamlanmagy maksat edinilýär. Mundan başga-da, saklanan suw 98 kilometrlik Silwan sag kenar ýakasynyň esasy kanaly arkaly düzlüklere iberiler.

Ministr umumakly sebitdäki Pamukçaý, Başlar, Kuruçaý we Ambar bentleriniň tamamlanandygyny we Bulaklydere, Kıbrıs we Karacalar bentlerinde işleriň dowam edýändigini we bu ägirt uly taslamanyň goňşy Batman welaýatyna her ýylda 76 million kub metr agyz suwy berjekdigini aýtdy. Howpsuzlyk gurşawynyň pugtalandyrylmagy bilen maýa goýumlarynyň ýolunyň açylandygyny mälim eden umumakly, Mejlisde kanuny goldaýan ähli deputatlara, esasanam Prezident Rejep Taýyp Erdogan we MHP başlygy Devlet Bahçeli bu prosesi tutanýerlilik bilen amala aşyrmak isleýändikleri üçin minnetdarlyk bildirdi. 467 ses bilen kanunyň kabul edilmeginiň taryhy ylalaşyk we döwlet syýasatydygyny bellän ministr umumakly, Türkiýanyň parahatçylygynyň artmagy bilen önümçilik we ösüş ädimleriniň üznüksiz dowam etjekdigini aýtdy.