Ministr umumaklynyň Sapanca kölüniň duýduryşy: Suw basyşy astynda, senagat bes edilip bilner

Oba hojalygy we tokaý ministri İbrahim umumakly, Sakarýanyň Adapazary etrabynda geçirilen Sapanca kölüniň hereket meýilnamasy ýygnagynda suw baýlyklaryny goramak barada möhüm duýduryş berdi. Türkiýäniň adam başyna 1297 kub metr ulanylýan suw mukdary bilen "suw stresini" başdan geçirýän ýurda öwrülendigini bellän ministr umumakly, Sapanca kölüniň häzirki ýagdaýy ýaramazlaşsa, sebitdäki önümçilik işjeňliginiň bes edilip bilinjekdigini we agyz suwy bilen baglanyşykly çynlakaý problemalaryň ýüze çykyp biljekdigini duýdurdy.

Sapanca köli üçin hereket meýilnamasy näme?

Milli suw geňeşiniň gün tertibi bilen taýýarlanan hereket meýilnamasy Sapanca kölüniň ekosistemasyny goramagy we durnukly dolandyrylmagyny üpjün etmegi maksat edinýär. Ministr umumakly, Sapanca köli üçin Eirdir, Beýşehir, Akşehir, Eber, Bafa, Burdur, nikznik we Seýfe kölleri bilen birlikde ýörite meýilnamanyň döredilendigini aýtdy we: "Şäher häkimlikleriniň, uniwersitetleriň, hökümete degişli bolmadyk guramalaryň we degişli guramalaryň goşantlary bilen işimizi güýçlendirdik.

Howanyň üýtgemegi suw çeşmelerine nähili täsir edýär?

Ministr umumakly sebitdäki temperaturanyň ýokarlanmagynyň 4 dereje, ýyllyk ýagyşyň bolsa 5 göterim azalmagyna garaşylýandygyny mälim etdi we 2025-nji ýylda kölde 72 million kub metr suw ýitgisiniň boljakdygyny mälim etdi. 5 ýylda 25,5 milliard lira maýa goýum.

Sakarýada geçirilen ýygnakda Sapanca kölüni goramak üçin taýýarlanan hereket meýilnamasy halka mälim edildi. Ministr İbrahim umumakly howanyň üýtgemegi we çakdanaşa çakdanaşa suw sebäpli kynçylyk çekýän Türkiýedäki Sapanca kölüniň strategiki ähmiýetine ünsi çekdi we 6 sany esasy çäräni we 12 çäräni öz içine alýan täze maýa goýum meýilnamasynyň jikme-jikliklerini paýlaşdy.

Suw baýlyklaryny dolandyrmak we goramak işleri Oba hojalygy we tokaý ministrliginiň we Milli suw geňeşiniň çäginde amala aşyrylýar. Sebitdäki suw howpsuzlygy meýilnamalarynyň çäginde ýerli hökümetler, uniwersitetler we degişli döwlet edaralary bilen hyzmatdaşlykda geçirilen gözlegler köl basseýnlerinde suwuň derejesine gözegçilik etmegi we netijeli peýdalanmak çärelerini öz içine alýar. Raýatlar ministrligiň resmi kanallary arkaly suw tygşytlamak we howdanlary goramak taslamalary barada iň täze maglumatlary alyp bilerler.

Netije

Sapanca kölüniň diňe bir suw çeşmesi bolman, eýsem sebit senagaty we şäher durmuşy üçin möhüm strategiki ok bolmagy hem tapawutlanýar. Häzirki maglumatlar suw dolandyryşynyň indi adaty usullar bilen däl-de, emeli intellekt bilen goldanýan we uzak möhletli maýa goýum meýilnamalary bilen amala aşyrylmaly däldigini görkezýär.

Köli goramak üçin görülýän ädimler Türkiýanyň umumy suw stres ýagdaýy bilen gönüden-göni baglanyşyklydyr. Bu, suwuň diňe bir tebigy baýlyk däl, eýsem ykdysady durnuklylygyň esasy daşy hasaplanmalydygyny subut edýär.

Mümkin täsirler

25,5 milliard liranyň yglan edilen maýa goýum meýilnamasy ýakyn bäş ýylda sebitdäki suw infrastrukturasyny döwrebaplaşdyryp biler. Bu maýa goýumlar, köl basseýnindäki suw ýitgisini azaltmak arkaly oba hojalygynyň önümçiligini we önümçilik işlerini üpjün edip biler.

Howanyň üýtgemegi sebäpli çak edilýän temperaturanyň ýokarlanmagy we ýagyşyň bolmazlygy sebitde suwdan peýdalanmak endikleriniň uzak möhletde üýtgemegine sebäp bolup biler. Suw howpsuzlygy meýilnamasynyň netijeli durmuşa geçirilmegi, gurakçylyk krizisiniň öňüni almakda möhüm rol oýnap biler.