Mudiniň karary Türkiye çykdajy edip biler Hormatly: Hikmet Baýdardan tankydy duýduryş

Türkiýe Respublikasynyň Merkezi Bankynyň (CBRT) göterim derejesindäki möhüm kararyndan soň, maliýe dünýäsiniň gözleri halkara karz reýting agentlikleri tarapyndan beriljek bahalara öwrüldi. Meşhur ykdysatçy Hikmet Baýdar, global reýting agentligi “Moody's” -yň Türkiye üçin garaşylýan reýtingi täzelemändigi we bu işden ýüz öwürmegi ajaýyp ösüş hökmünde häsiýetlendirdi. Baýdar, Türkiýäniň häzirki ykdysady görkezijisiniň has ýokary karz derejesine mynasypdygyny öňe sürdi.

Karzyň pes mukdaryny saklamak Daşary ýurt maýasynyň gelmeginiň öňüni alýar

Türkiýeni özüne laýyk gelýän maýa goýum derejesinden pes saklamak üçin ykdysady çykdajylara ünsi çekip, ykdysatçy Hikmet Baýdar bu ýagdaýyň daşary ýurt maýasynyň ýurda akymyny düýpli çäklendirýändigini aýtdy. Emeli usulda pes karz reýtinginiň walýuta ätiýaçlyklaryna, walýuta hümmetiniň durnuklylygyna we inflýasiýa gönüden-göni negatiw basyşlary döredýändigini mälim eden Baýdar, reýting ýokarlan halatynda Türkiýäniň daşarky karz çykdajylarynyň azaljakdygyny we global maýadarlaryň Türkiýe bazaryndaky uly mümkinçiliklerden peýdalanmaga mümkinçilik aljakdygyny aýtdy.

Global energiýa çykdajylary we Türkiýäniň adalatsyz bölünişi

Baýdar ýaňy-ýakynda dünýä bazarlarynda ýokarlanmak tendensiýasyna giren nebit bahalarynyň diňe bir Türkiýe däl, eýsem energiýa import edýän dünýä ýurtlaryna hem täsir edýändigini aýtdy we bu umumy meselä garamazdan Türkiýany negatiw tapawutlandyrmagyň adalatly däldigini aýtdy. Tejribeli ykdysatçy, Türkiýäniň esasy makroykdysady maglumatlarynyň "maýa goýum derejesi" karz reýtingine has ýakyndygyny belläp, häzirki karz reýtinginiň ýurduň ykdysadyýetiniň hakyky mümkinçiligini we dowamlylygyny görkezmekden uzakdygyny aýtdy.

TÜİK tarapyndan yglan edilen maglumatlara görä, hyzmat we bölek satuw pudaklary güýçlerini saklaýarlar.

Iýul aýyndaky ynam görkezijileri geljege ýagtylyk berýär

Baýdar, iýul aýynda Türk statistika instituty (TUIK) tarapyndan halk bilen paýlaşylan ynam indekslerini hem gözden geçirdi we hakyky pudakdaky ösüşlere baha berdi. Indeksleriň, esasanam hyzmat we bölek söwda pudaklarynda 100 nokadyň iň ýokary çäginden çykmagy, ykdysady gatnaşyjylaryň geljege umytly garaýyşlaryny dowam etdirýändigini görkezýär. Gurluşyk pudagynda gowşak ugruň köpden bäri dowam edip gelýän gurluş ýagdaýdygyny aýdyp, Baýdar hyzmat we bölek satuw pudagyndaky güýçli ýagdaýyň geljek döwür üçin oňyn signallary bermegini dowam etdirýändigini aýtdy.