Nebitiň bahasy 100 dollara barýar: Gigant Bank çaklamalaryny täzeledi we senäni kesgitledi!

Global energiýa bazarlarynda dartgynlyk ýokarlanýar. ABŞ bilen Eýranyň arasyndaky barha möwjeýän dartgynlyk Eastakyn Gündogarda energiýa üpjünçiliginiň howpsuzlygyna gönüden-göni howp salýar we nebitiň bahasyny ýene 100 dollar çägine ýakynlaşdyrýar. Hormuz bogazynda tanker gatnawynyň haýallamagy we sebitdäki konflikt töwekgelçiligi üpjünçilik aladalaryny döredýän esasy faktorlardan biridir. Analitikler bazarlaryň uruşdan ozal kadaly akym tertibine doly dolanyp gelmegi üçin 2027-nji ýyla ünsi çekýärler.

Halkara gelejek bazarlarynda ýokarlanmak tendensiýasyny dowam etdirip, Brent nebitiniň barrel bahasy şu gün 09.40-a çenli 98.47 dollar bilen söwdalaşýar we düýnki ýapylyş bilen deňeşdirilende 1,5 göterim ýokarlady. Brent ýagy düýn günüň dowamynda 98.06 dollara çykandan soň 97 dollar bilen tamamlandy. Şol bir wagtyň özünde, oktýabr aýynyň gowşurylyşy bilen ABŞ-nyň ýeňil nebitiniň, Günbatar Tehas Aralyk (WTI) çig nebitiniň barrel bahasy 93,87 dollar alyjylary tapýar.

Eastakyn Gündogarda howpsuzlyk koridory döreýär: Özara howplar we Hormuz bogazy

Sebitdäki harby we syýasy işjeňlik, nebit iberiş liniýalarynyň howpsuzlygy barada sorag döredýär. Eýranyň Nationalokary Milli Howpsuzlyk Geňeşiniň Baş sekretary Mohsen Rezai, ABŞ tarapyndan girizilen gabaw üçin ar almak üçin Pars aýlagynda we onuň töwereginde "gadagan zona" yglan etjekdiklerini habar berdi. Rezai, Tähranyň ABŞ-nyň sebitdäki harby elementlerine garşy operasiýa strategiýasyny düýpgöter üýtgetendigini aýtdy.

Beýleki tarapdan, Eýranyň Daşary işler ministrliginiň metbugat sekretary Ismail Bekaýi, Eýran bilen Ummanyň Hormuz bogazynda howpsuz deňiz transport ýolunyň döredilmegini göz öňünde tutýan şertnamanyň soňky tapgyryna ýetendigini habar berdi. Emma dartgynlyk bu ýerde gutarmady; Eýran mejlisiniň başlygy Muhammet Bakir Qalibaf, ABŞ Eýranyň nebit tankerlerine hüjüm etse, sebitdäki Amerikan nebit we tebigy gaz kompaniýalaryny gönüden-göni nyşana aljakdyklaryny aýdyň duýduryş berdi. Dawa-jenjeliň deňiz ulaglaryna we möhüm infrastruktura ýaýramagynyň ähtimallygy, bazarlarda üpjünçiligiň kesilmegi gorkusyny dowam etdirýär.

Saud Arabystanyndaky nebiti gaýtadan işleýän zawod hüjümleri we üpjünçilikdäki näsazlyklar

Energetika üpjünçiligine täsir eden başga bir ösüş Saud Arabystanyndan geldi. Saud Arabystanynyň Energetika ministrligi ýurduň günorta bölegindäki käbir energiýa desgalarynyň nyşana alnandygyny we ýangyn zerarly işlerde bökdençlikleriň bardygyny tassyklady. Halkara metbugatynda berlen habarlara görä, Saudiemen serhediniň golaýyndaky Gyzyl deňziň kenaryndaky Saudi Aramco-nyň Jizan desgasy ýene bir gezek nyşana alyndy.

Her gün takmynan 400 müň barrele çenli çig nebiti gaýtadan işleýän kuwwatlylygy bolan Cizan gaýtadan işleýän zawody, iýul aýynda bolan hüjümden soň iberilişinde ep-esli azaldy. Iň soňky maglumatlar nebiti gaýtadan işleýän zawoddan awgust aýynda hiç hili eksport edilmändigini görkezýär. Tehniki taýdan, “Brent” nebitiniň ýokarlanmagy dowam etse, 98.55 dollar derejesi möhüm garşylyk nokady hökmünde ýerine ýetirilýär, peselip biläýjek ýagdaýynda 97,28 dollar goldaw goldawy hökmünde seredilýär.

Goldman Sachs nebit çaklamalaryna täzeden seredýär: 2027 nyşan

Eastakyn Gündogardaky krizisiň uzak möhletli dartgynlyga öwrülip biljekdigi baradaky aladalar maliýe ägirtleriniň geljekdäki çaklamalaryny hem üýtgetdi. Senagat analitikleri, global nebit akymlarynyň çaknyşykdan öňki derejelere doly dolanyp gelmeginiň birinji çärýegiň ahyryna ýa-da 2027-nji ýylyň ikinji çärýeginiň başyna çenli mümkin bolmajakdygyny çaklaýarlar.

ABŞ-nyň maýa goýum banky Goldman Sachs, bu garaşmalary nyrh modellerinde görkezip, Eastakyn Gündogarda deňiz transportynyň bozulmalarynyň 2027-nji ýyla çenli dowam etjekdigini çaklap, baha çaklamalaryny ýokarlandyrdy. Bank 2026-njy ýylyň dekabrynda Brent nebit çaklamasyny 5 dollardan 85 dollara çenli ýokarlandyrdy, şol bir wagtyň özünde WTI çaklamasyny 80 dollar kesgitledi. “Goldman Sachs” -yň 2027-nji ýyldaky uzak möhletleýin garaşmalary “Brent” nebitiniň bahasy 80 dollar, WTI üçin 75 dollar. Maýa goýumçylary konfliktiň gidişine we Hormuz bogazyndan geçmegiň howpsuzlygyna ünsi jemleýärler.