OPEK-iň 2050-nji ýyldaky energiýa sarp ediş çaklamalary: Global islegiň 23% ýokarlanmagy

Öňümizdäki ýyllarda dünýä energiýa bazarlarynda ep-esli ösüş çak edilýär. OPEK-iň Bütindünýä nebit perspektiwasy 2026 hasabatyna görä, 2050-nji ýyla çenli dünýäde energiýa islegi 23 göterim ýokarlanar. Bu ýokarlanmagyň esasy sebäbi dünýä ilatynyň köpelmegi we ykdysady işjeňligiň giňelmegi bolup durýar. Şeýlelik bilen ilat we ykdysady ösüş energiýa islegini ep-esli ýokarlandyrar. Mundan başga-da, nebit we tebigy gaz dünýädäki energiýa garyndysynyň 54 göterimini emele getirer.

Elektrik önümçiliginiň garaşylýan artmagy

Global elektrik önümçiligi hem ep-esli artar. 2025-nji ýylda takmynan 32 müň terawat sagady bolan elektrik önümçiliginiň 2050-nji ýylda 59 müň 500 terawat sagadyna çenli ýokarlanmagyna garaşylýar. Ösüp barýan ykdysadyýetler, esasanam Aziýada bu ösüşe ep-esli goşant goşar diýlip garaşylýar.

OPEK däl öndürijiler 2030-njy ýyla çenli global suwuk ýangyç üpjünçiliginiň ýokarlanmagynyň ýarysyna ýeter diýlip garaşylýar. Braziliýa, Katar, ABŞ, Argentina we Kanada ýaly ýurtlaryň bu ösüşe ýolbaşçylyk etmegine garaşylýar. Şeýle-de bolsa, ABŞ 2025-nji ýylda slanes nebit önümçiliginde iň ýokary derejesine ýeter we şondan soň has çäkli ösüşi görkezer diýlip garaşylýar.

Uzak möhletleýin maýa goýum talaplary

2026-2050-nji ýyllar aralygynda çak edilýän nebit islegini kanagatlandyrmak üçin 17,7 trillion dollar maýa goýumynyň zerurdygy hasaplanýar. Bu maýa goýumlarynyň köpüsi gözleg we önümçilik işlerine gönükdiriler.

Global nebit söwdasy we alternatiw ssenariler

Global nebit söwdasynyň 2050-nji ýyla çenli 25 göterim ýokarlanmagyna we günde 69 million barrele ýetmegine garaşylýar. Bu nukdaýnazardan, Eastakyn Gündogaryň iň uly nebit eksportçysy hökmünde Aziýa-Pacificuwaş umman sebitiniň iň uly import merkezi bolmagyny dowam etdirjekdigi çak edilýär.

Alternatiw ssenariýler energiýa islegindäki näbellilikleri ýüze çykarýar. Öňdebaryjy energiýa tehnologiýalarynyň ýaýramagy bilen tehnologiýa gönükdirilen ssenariýada, global nebite bolan isleg 2035-nji ýyldan soň iň ýokary derejä ýeter we 2050-nji ýylda peseler diýlip çaklanylýar. Beýleki tarapdan, ösýän ýurtlarda ykdysady ösüşiň has güýçli senarisinde nebite bolan islegiň artyp, günde 131 million barrele ýetjekdigi çak edilýär.