Ortaýer deňzindäki deňagramlylygy üýtgetjek taryhy sammit: ullakan hyzmatdaşlyk Türkiýeden, Liwiýadan, Katardan we Italiýadan göçýär

Ortaýer deňziniň basseýnindäki geosyýasy we strategiki deňagramlylyk bilen ýakyndan baglanyşykly möhüm ýygnakdan gaty möhüm habarlar peýda boldy. Liwiýanyň milli jebislik hökümetiniň premýer-ministri Abdulhamid Dibeybe Kataryň döwlet ministri Muhammet bin Abdulaziz al-Hüleýfi paýtagt Tripoliniň premýer-ministrliginde kabul etdi. Duşuşykda Türkiýäniň strategiki aktýor hökmünde merkezi bolan we sebit üçin täze maýa goýum ädimleri barada dört taraplaýyn utgaşdyrmak mehanizminiň geljegi giňişleýin ara alnyp maslahatlaşyldy.

Energetika we saglyk pudaklarynda strategiki maýa goýum hyzmatdaşlygy

Liwiýanyň milli agzybirlik hökümetiniň beren resmi beýanyna görä, ykdysady integrasiýa mejlisiň ileri tutulýan meseleleriniň biri boldy. Premýer-ministr Dibeybe we sapar edýän ministr Hüleýfi bar bolan hyzmatdaşlygyň esasanam energiýa we saglygy goraýyş pudaklarynda güýçlendirilmelidigi barada ylalaşdylar. Iki ýurduň arasyndaky ykdysady hyzmatdaşlygy has amaly, netijelere gönükdirilen meýilnamalar we anyk taslamalar bilen goldamak kararyna gelindi.

Premýer-ministr Dibeybe Katardaky ministriň Bengazide we Tripolide alyp barýan işleriniň çäginden hoşaldygyny aýtdy. Dibeybe, şeýle hem Kataryň ýakyn döwürde Liwiýanyň durnuklylygynda, ýaraşyk prosesinde we gaýtadan dikeldilmeginde has işjeň we has uly rol oýnamagyny isleýändigini aýtdy.

Düzgünsiz migrasiýa garşy göreşde dört güýç birleşigi

Ortaýer deňzindäki iň uly global meseleleriň biri bolan tertipsiz migrasiýa sammitiň iň möhüm temalarynyň biri boldy. Duşuşykda; Meýdanda şöhlelenmeler we Liwiýa, Katar, Türkiýe we Italiýa arasynda döredilen dört taraplaýyn hyzmatdaşlyk mehanizminiň geljekdäki ýol kartasy jikme-jik görkezildi.

Düzgünsiz migrasiýa garşy netijeli göreş alyp barmak üçin dört ýurduň utgaşdyrylyşynyň has-da güýçlendirilmelidigi aýdyldy. Bu nukdaýnazardan, gumanitar krizisleriň öňüni almak we bu ugurda bilelikdäki hyzmatdaşlygyň taslamalarynyň iş güýjüni ýokarlandyrmak üçin işlenip düzülen meýletin bosgunlyk maksatnamalaryny goldamak kararyna gelindi.

Ortaýer deňzinde geosyýasy deňagramlylygy üýtgedýän diplomatiýa hereketi

Türkiye we Italiýa ýaly dörtburç mehanizm Ortaýer deňziniň howpsuzlygyna we energiýa deňlemesine gönüden-göni täsir edip biler. Liwiýanyň territorial bitewiligini goramak we syýasy durnuklylygy hemişelik etmek maksady bilen amala aşyrylýan bu köpmilletli diplomatiýa hereketi sebitdäki beýleki global gatnaşyjylar tarapyndan ýakyndan yzarlanýar.

Ankara, Tripoli, Doha we Rim liniýasynda gurlan bu güýçli köpri, çeşmesinden tertipsiz göçmegi çözmegi maksat edinýär we Gündogar Ortaýer deňzinde energiýa çeşmelerinden howpsuz peýdalanmak üçin berk ýer taýynlaýar. Öňümizdäki günlerde bu dörtburç mehanizmiň wekilleriniň gatnaşmagynda täze tehniki komitetiň mejlisleriniň geçirilmegine garaşylýar.