Pakistan-Owganystan serhedindäki operasiýa: Gra Civildan ýitgileri köpelýär

28-nji iýunda Pakistanyň Owganystan serhedindäki operasiýasy sebitde parahat ilatdan uly ýitgi çekdi. BMG-nyň Owganystandaky kömek missiýasy (UNAMA) hüjümlerde azyndan 28 parahat ýaşaýjynyň ölendigini we 49 adamyň ýaralanandygyny habar berdi. Heläk bolanlaryň arasynda aýallar we çagalar bar.

BMG-nyň raýatlary goramak baradaky çagyryşy

UNAMA-nyň beýanynda parahat ilatdan ölenleriň köpelmeginiň mümkindigi we halkara ynsanperwer hukugynyň ýörelgeleriniň berjaý edilmelidigi nygtaldy. Beýanatda UNAMA-nyň barlag işleriniň dowam edýändigi aýdyldy.

BMG-nyň Baş sekretary Stefan Dujarric Baş sekretaryň adyndan eden çykyşynda Antonio Guterres Owganystan bilen Pakistanyň arasyndaky zorlukly wakalara alada bildirdi. Guterres taraplary diplomatiýa arkaly konfliktleri derrew ýok etmek we asuda ilaty goramak üçin çözgüt tapmaga çagyrdy. Pakistan Owganystan serhedinde aňtaw esasly gury ýer operasiýalaryny geçirendigini we bu operasiýalarda 29 söweşijiniň bitarapdygyny mälim etdi.

Tararyň sözlerine garamazdan, owgan administrasiýasy bu hadysada 36 parahat ýaşaýjynyň ölendigini we 163 adamyň ýaralanandygyny öňe sürdi. Bu ýagdaý iki ýurduň arasyndaky dartgynlygy hasam artdyrdy. Haýber Pahtunhwa we Bulujystan welaýatlarynda puştun we buluç etnik toparlarynyň hukuklaryny goraýandygyny öňe sürýän ýaragly toparlar Pakistanyň howpsuzlyk güýçlerine we parahat ilata garşy hüjüm edýär.

Yslamabat Pakistanda Talyban (TTP) Owganystanda ýerleşýär we beýle hüjümleri guraýar, Owganystanyň administrasiýasy bu talaplary kabul etmeýär. Sebitdäki gapma-garşylyklar iki ýurduň howpsuzlyk syýasatlaryna uly täsir edýär. BLA Bulujystanyň Pakistandan bölünmegini we sebiti buluç halkynyň dolandyrmagyny talap edýär. Bu talaplar Pakistanyň içerki howpsuzlyk ýagdaýyny hasam çylşyrymlaşdyrýar.

Sebitdäki barha güýçlenýän konfliktler Bulujystanyň strategiki ähmiýetini we baýlyklaryna gözegçilik etmek göreşini hasam aýdyňlaşdyrýar. Päkistan administrasiýasy şeýle toparlaryň täsirini azaltmak üçin berk çäreleri görýär.

Geljekde bolup biläýjek ösüşler

Pakistan bilen Owganystanyň arasyndaky bu dartgynly ýagdaý sebitdäki durnuklylyga howp salmagyny dowam etdirýär. Halkara jemgyýetçiligi, esasanam BMG, taraplaryň arasynda diplomatik tagallalary güýçlendirer diýlip garaşylýar. Sebitdäki dartgynlygy azaltmak diňe bir harby çözgütler bilen däl, eýsem uzak möhletli syýasy we ykdysady strategiýalar bilen hem mümkindir.