Palestinanyň ESUNESKO-daky wekili: Gazadaky mekdepleriň 97 göterimi weýran boldy

Palestinanyň ESUNESKO-daky hemişelik wekili Atieh, BMG (BMG) tarapyndan tassyklanan dünýädäki mekdep hüjümleriniň köpelmeginiň esasy sebäbiniň Ysraýylyň Gazadaky we Günbatar Şeriýadaky bilim edaralarynyň ýok edilmegidir we Gazadaky mekdepleriň 97 göteriminiň doly ýa-da bölekleýin ýok edilendigini mälim etdi. Atieh, Ysraýylyň Palestindäki bilim pudagyny we medeni mirasyny nyşana almagyny diňe howpsuzlyk sebäpleri bilen düşündirip bolmajakdygyny aýtdy.

ESUNESKO-nyň 8-nji sentýabrdaky beýanyna görä, 2025-nji ýylda dünýäde 1680 mekdebe hüjüm edildi we bu hüjümler geçen ýyl bilen deňeşdirilende 33 göterim ýokarlandy. Atieh, bu global ösüşiň esasan Ysraýylyň Gazadaky söweşiniň we Günbatar Şeriýadaky etnik arassalaýyş we azar beriş amallarynyň netijesidigini aýtdy. Günbatar Şeriýadaky mekdepleriň hem her gün göçüp gelenleriň we Ysraýyl goşunynyň hüjümlerine sezewar bolýandygyny aýtdy.

Gazadaky bilim infrastrukturasynyň ýagdaýy

Atieh raýat infrastrukturasynyň 80 göteriminiň we Gazadaky mekdepleriň 97 göteriminiň weýran bolandygyny aýtdy we “Bu söweşiň maksady, ysraýyllylaryň aýdyşy ýaly Hamasyň harby kuwwatyny ýok etmek däldi. Otherwiseogsam, diňe harby infrastruktura nyşana alnyp bilner, ýöne görşüňiz ýaly, bu genosid söweşi Gazadaky raýat infrastrukturasynyň 80 göteriminiň weýran bolandygyny aýtdy. Gazadaky nesil mekdebe gitmek hukugyny ýitirdi.

Gazadaky bilim ýaşyndaky 800 müň okuwçynyň diňe 300 müňüsiniň çadyr şertlerinde, esasy desgalar we saglyk şertleri bolmadyk ýagdaýynda onlaýn bilim alyp biljekdigini bellän Atieh, ESUNESKO bilen Palestina hökümetiniň bilim ulgamyny bölekleýin janlandyrmaga synanyşýandygyny, emma Ysraýylyň zerur materiallaryň girizilmegini gadagan edendigini aýtdy. Atieh: "Mekdepleri we uniwersitetleri ýok etmek geljekki nesilleri ýok etmegi aňladýar" -diýdi we bu ýagdaýyň palestinalylary öz ýurtlaryndan kowmak üçin umumy strategiýanyň bir bölegidigini öňe sürdi.

Dikeldişiň we jogapkärçiligiň bahasy

Gazadaky weýran edilen mekdepleriň we uniwersitetleriň durkunyň täzelenmegi üçin 5 milliard dollar we tutuş sebitiň gurluşygy üçin 80 milliard dollar gerekdigini mälim eden Atieh, halkara jemgyýetçiliginiň bu weýrançylyk üçin Ysraýylyň jogapkärçiligini sorag astyna almalydygyny aýtdy. Atieh tankyt etdi: "Ysraýyl ýok edýär, halkara jemgyýetçiliginden gaýtadan gurulmagyny soraýar. Ysraýyl töleg tölemeýär, halkara jemgyýetçiliginden soraýar." Atieh, şeýle hem NAZA dokumental filminiň 2023-nji ýylyň oktýabr aýyndan bäri bolup geçen weýrançylygy ýatlatmakda möhüm rol oýnandygyny aýtdy.