Peruda möhüm saýlaw: Adamlar täze liderini saýlaýarlar

Perunyň halky ertir ýurduň täze prezidentini saýlamak üçin saýlawlara gidýär. Bu saýlaw 2026-2031-nji ýyllar aralygynda hyzmat etjek liderini kesgitlär we birinji tapgyrda iň köp ses alan sagçy Keiko Fujimori bilen çepçi Roberto Sançes arasynda güýçli bäsleşige garaşylýar.

Keiko Fujimori: Sag ganatyň güýçli kandidaty

Öňki prezident Alberto Fujimoriniň gyzy Keiko Fujimori, Halk güýç partiýasynyň dalaşgäri hökmünde dördünji gezek bu ýaryşa gatnaşýar. Düzgünsizlikler we birinji tapgyrda sesleriň haýal hasaplanmagy bilen baglanyşykly saýlawlar soňky on ýylda sekiz prezidentiň wezipesini gören Perunyň üýtgäp durýan syýasy gurşawynda geçiriler.

Syýasy krizis we howpsuzlyk aladalary

Saýlawlar guramaçylykly jenaýat toparlarynyň täsirini artdyran çynlakaý howpsuzlyk krizisiniň kölegesinde geçirilýär. Pikir soraýyşlar saýlawçylaryň isleglerinde howpsuzlygyň iň möhüm faktordygyny görkezýär. Mundan başga-da, sesleri sanamagyň haýal depgini, uzak sebitlerden merkeze minutlary ibermekdäki kynçylyklar we býurokratik garşylyklar sebäpli has çylşyrymlaşýar.

Saýlaw faktorlaryny kesgitlemek

Soňky on ýylda ýüze çykan syýasy krizisler we institusional durnuksyzlyk saýlawçylaryň syýasata bolan ynamyny gowşatdy. Hünärmenler karar berilmedik saýlawçylaryň sanynyň ýokarydygyny we bu toparyň saýlaw netijelerinde aýgytly rol oýnap biljekdigini çaklaýarlar. Keiko Fujimori, öňki saýlawlarda galplyk aýyplamalarynyň öňüni almak üçin 100 müň saýlaw synçysyny ýygnamak kampaniýasyny alyp barýar.

Keiko Fujimoriniň syýasatlary

Fujimori saýlaw kampaniýasynda howpsuzlyga, ykdysadyýete we sosial kömege ünsi jemleýär. Jenaýatçylyga garşy göreşmek we türme ulgamyny berkitmek üçin harby güýçlere has köp ygtyýarlyk bermegi goldaýar. Salwadoryň prezidenti Naýib Bukeläniň tejribesini mysal hökmünde alýandygyny aýdan Fujimori, kakasy Alberto Fujimoriniň döwrüniň berk howpsuzlyk syýasatlaryna gaýdyp geljekdigini görkezýär. Ykdysadyýetde, iş dünýäsini goldajak bazara gönükdirilen reformalary wada berýär.

Roberto Sançes: Çep ganatyň umydy

Peru partiýasynyň agzybirliginiň kandidaty Roberto Sançes, sosial adalat we konstitusiýa özgertmeleri bilen tapawutlanýar. Öňki prezident Pedro Kastilonyň oba we milletçi saýlawçylar bazasyna ýüzlenip, Sançes döwletiň strategiki pudaklarda tutýan ornuny ýokarlandyrmagy we iri kompaniýalara gözegçiligi güýçlendirmegi maksat edinýär.

Howpsuzlyga we ykdysadyýete dürli çemeleşmeler

Sançes diňe polisiýa çäreleri bilen guramaçylykly jenaýatçylyga garşy göreşmegiň ýeterlik däldigini, garyplyga we işsizlige garşy göreşiň üstünde durmalydygyny aýtdy. Şeýle hem, 1993-nji ýyldaky konstitusiýa üýtgetmeler girizmek üçin esaslandyryjy mejlisiň döredilmegini, iň möhüm syýasy maksatlarynyň biri hökmünde belleýär. Oba we ýerli saýlawçylara habar iberip, Sançes adaty ak ýurt şlýapa (sombrero chotano) bilen ünsi özüne çekýär. Keiko Fujimoriniň howpsuzlyk syýasaty adam hukuklarynyň bozulmagy töwekgelçiligini ýokarlandyryp biler, Roberto Sançesiň döwletiň gatyşmagyny giňeltmek baradaky wadalary maýa goýujylaryň ynamyna zyýan ýetirip biler diýlip hasaplanýar.

Saýlawlar iki kandidatyň arasynda diýseň ýakyn ýaryşyň boljakdygyny görkezýär.

Netije we geljekdäki perspektiwalar

Perunyň täze lideri ýurduň köpden bäri dowam edip gelýän syýasy we ykdysady kynçylyklaryny çözmek bilen ýüzbe-ýüz bolar. Iki kandidatyň hem öz syýasatlaryny durmuşa geçirmek baradaky tagallalary Perunyň geljegini kesgitlär. Saýlawyň netijesini kesgitlän zat, esasan, karar berilmedik saýlawçylaryň islegleri bolar.