Saglygy goraýyş ministri Memişoğlu COP31-de saglyk ulgamlary barada söhbet etdi

Saglygy goraýyş ministri Kemal Memişoğlu 2026-njy ýylyň 9-njy noýabrynda gatnaşan COP31 "Levelokary derejeli tegelek stol ýygnagynyň" çäginde howanyň üýtgemegi bilen adam saglygynyň arasyndaky möhüm gatnaşyklara ünsi çekdi. Ministr Memişoğlu daşky gurşaw we howa syýasatlarynyň esasy maksadynyň adam saglygyny goramakdygyny aýtdy we

bu işde edaraara utgaşdyrmagyň möhümdigini aýtdy.

Antalýa çydamly saglyk ulgamlary başlangyjy näme?

Türkiýe tarapyndan COP31-iň çäginde başlanan "Antalýa çydamly saglyk ulgamlary başlangyjy" (AIR), ýurtlaryň arasynda bilim, tejribe we tejribe alyşmagy höweslendirýär. Ministr Memişoğlu bu inisiatiwanyň üstünlikli tejribäniň ýaýramagyny we halkara derejesinde özara öwreniş proseslerini güýçlendirjekdigini aýtdy. Bu platforma arkaly, Türkiýe howanyň üýtgemegine garşy durnukly saglyk infrastrukturasyny döretmek baradaky düşünjesini dünýä derejesinde durmuşa geçirmegi maksat edinýär.

Greenaşyl hassahananyň amallary nähili ösýär?

Türkiýe, saglygy goraýyş edaralaryny energiýa tygşytlylygy we täzelenip bilýän energiýa taslamalary bilen has ekologiýa taýdan arassa etmek ugrundaky tagallalaryny dowam etdirýär. Ministr Memişogly izolýasiýa we ýyladyş we sowadyş ulgamlarynyň şu güne çenli 809 saglyk öýünde täzelenendigini habar berdi. Memişoğlu, "Greenaşyl hassahana" düşünjesini wagyz edendiklerini mälim edip, howanyň we saglyk maglumatlarynyň sanly infrastruktura arkaly birleşdirilendigini, şonuň üçin töwekgelçilikleri ir kesgitläp we wagtynda çäreleri görüp boljakdygyny aýtdy.

2026-njy ýylyň 9-njy noýabrynda geçirilen ýygnakda Saglyk ministri Memişoglu saglyk temasyny howanyň üýtgemegine garşy göreşde ilkinji gezek garaşsyz hereket meýdany hökmünde goşmagyň möhümdigine ünsi çekdi. Daşky gurşaw, şäherleşme we howanyň üýtgemegi ministrligi bilen bilelikde amala aşyrylan taslamalar bilen hassahanalarda energiýa sarp edilişini azaltmak we "Türkiýe aşa ýylylyk saglygy hereket meýilnamasy" bilen töwekgelçiliklere garşy taýýarlyk ukybyny ýokarlandyrmak maksat edinilýär. {IMG_1}}

Halkara klimat sammitleri, saglyk ulgamlaryny howanyň üýtgemegi bilen baglanyşykly daşky gurşaw töwekgelçiliginden goramak üçin umumy strategiýalary döredýän platformalardyr. Türkiýe, saglygy goraýyş hyzmatlarynyň energiýa netijeliligi taslamalary we bu kontekstde ýerine ýetirýän sanly gözegçilik ulgamlary bilen üznüksizligini üpjün etmegi maksat edinýär. Degişli ministrlikleriň arasyndaky utgaşyklyk, milli saglyk syýasatlaryny howanyň maksatlary bilen utgaşdyrmakda esasy salgylanma mehanizmi bolup hyzmat edýär.

Netije

Saglyk ulgamlaryny howanyň üýtgemegine çydamly etmek diňe bir tehniki taýdan gowulaşmak däl, eýsem güýçli syýasy erk talap edýän strategiki zerurlykdyr. Türkiýäniň 809 desgadaky energiýa öwrülişigi we "Greenaşyl hassahana" göz öňüne getiriş saglygy goramagyň durnukly nusgasy bolup durýar.

Global saglyk we howanyň maglumatlaryna bilelikde baha bermek, mümkin krizis döwründe irki gatyşmaga mümkinçilik döredýär. Bu ýagdaý, halkara hyzmatdaşlygynyň saglyk howpsuzlygy üçin nähili möhümdigini we ýerli tejribäni dünýä ülňülerine öwürmegiň geljekki nesiller üçin zerurdygyny görkezýär.

Mümkin täsirler

Türkiýeniň ýolbaşçylygyndaky Antalýa durnukly saglyk ulgamlary başlangyjy, gatnaşyjy ýurtlaryň arasynda maglumatlaryň geçirilmegini çaltlaşdyrmak arkaly saglyk infrastrukturasynyň döwrebaplaşdyrylmagyna goşant goşar diýlip garaşylýar. Hususan-da, energiýa tygşytlaýyş taslamalarynyň köpelmegi saglygy goraýyş edaralarynda iş çykdajylaryny we uglerod aýak yzyny azaltmaga kömek edip biler.

Howa bilen baglanyşykly saglyk töwekgelçiligine garşy işlenip düzülen irki duýduryş ulgamlary aşa aşa temperatura ýaly daşky gurşaw faktorlarynyň saglyga ýaramaz täsirini azaldyp biler. Bu gözlegleriň, saglygy goraýyş işgärlerini taýýarlamakda we hyzmatlaryň üznüksizliginde halkara hyzmatdaşlygyny güýçlendirer we saglyk ulgamlarynyň krizislere has çydamly bolmagyny üpjün eder.