SSI karzy yza süýşürmek üçin soňky günler: Uly artykmaçlygy sypdyrmaň!

Salgyt töleýjilere Sosial üpjünçilik institutynyň (SSI) bergilerini üýtgedip gurmak we yza süýşürmek proseduralarynda dem alýan taryhy amatly şertlerde iň soňky burç gazanyldy. SSI karzy bolan raýatlar we iş berijiler üçin 2026-njy ýylyň 31-nji awgustyna çenli güýje girjek yza süýşürmek ýeňilliklerinden peýdalanmak üçin möhletiň gysgalmagy, amaly traffigi çaltlaşdyrdy. Bu taryhy pursatdan mahrum bolan bergiler, ýokary möhletli töleg meýilnamalaryndan we teklip edilýän göterim arzanladyşlaryndan peýdalanmak mümkinçiligini ýitirer.

Goragsyz gijikdirme çäkleri 10 million TL artdy

Durmuş üpjünçiligi institutynyň 2026-njy ýylyň 19-njy iýunyndaky 2026/15-nji belgili düzgünine laýyklykda, 6183-nji Kanunyň 48-nji maddasynyň çäginde yza süýşürmek proseduralarynda örän möhüm özgertmeler geçirildi. Täze düzgünnama bilen ozal iň köp 36 aý ulanylýan yza süýşürmek möhleti iki esse artdyryldy we 72 aýa çenli artdy. Karz berijileriň likwidlik ýagdaýynyň derňewlerine esaslanyp has uzak möhletli we çeýe töleg meýilnamalaryny döretmäge ýol açdy.

Salgyt töleýjilere iň ýeňillik beren üýtgeşmeleriň biri kepillik talabydy. Girew talap etmezden yza süýşürilip bilinjek karz çäkleri 10 million TL hökmünde kesgitlenildi. Şoňa laýyklykda, SSI welaýat müdirligine ýa-da sosial üpjünçilik merkezine bergisiniň umumy mukdary 10 million TL-den geçmeýän bergilerden hiç hili girew talap edilmezden tölenip bilner.

29 göterim artykmaç göterim derejesi üçin ilkinji gurnama şerti

Düzgünnamanyň çäginde bergidarlara çynlakaý göterim artykmaçlygy hem teklip edilýär. 2026-njy ýylyň 16-njy iýunyndan 2026-njy ýylyň 31-nji awgustyna çenli arzalar üçin ýyllyk yza süýşürmek göterimi 29 göterim hökmünde ulanylar. Adatça 39 göterim ulanylýan göterim mukdaryny çalyşýan bu amatly göterim, karz ýüküni ep-esli ýeňilleşdirer.

Bu taryhy pursatdan peýdalanmak isleýän salgyt töleýjiler iň azyndan 2026-njy ýylyň 31-nji awgustyna çenli arzalaryny doldurmaly. Bu şertnamadan peýdalanmak üçin ilkinji töleg 2026-njy ýylyň 31-nji awgustyndan gijä galman tölenmeli. Kanunçylyga görä, yza süýşürmek prosesi diňe birinji töleg doly tölenenden soň resmi taýdan güýje girer.

Tutmak we kazyýet işi doly togtadyldy

Bu çäkdäki karzlar aşakdaky ýaly görkezilýär: Insurancetiýaçlandyryş tölegleri, işsizlik ätiýaçlandyryş tölegleri, gutarnykly administratiw jerimeler we 2026-njy ýylyň iýun aýy bilen baglanyşykly hasaplanan jerimeler we gijikdirmeler bu üýtgedip gurmagyň çäginde baha berler.

Karz berijilere kanuny sanksiýalar ilkinji töleg tölenenden soň togtadylýar. Bu kontekstde ele salmak, ýerine ýetiriş amallary we satuw amallary derrew bes ediler. Karz berijileriň ulaglarynda tussag etmek karary aýrylsa-da, satuw tapgyryna ýeten harytlaryň satuw amallary ýatyrylyp bilner. Mundan başga-da, munisipalitetlere we häkimlikler bilen baglanyşykly kompaniýalara degişli käbir kanuny aýyrmalar bu amalda ulanylmaz.

Bar bolan hasaba alyş eýeleri üçin goşmaça döwür we göterim täzelenmesi

Täze düzgün diňe ilkinji gezek ýüz tutjaklary däl, eýsem eýýäm bergilerini bölekleýin tölänleri hem öz içine alýar. 2026-njy ýylyň 4-nji iýunyna çenli yza süýşürmek üçin ýüz tutan we töleg prosesi henizem dowam edýän bergiler, isleseler täze desgalardan peýdalanyp bilerler. Bu salgyt töleýjileriň ýüz tutmagy bilen, bar bolan yza süýşürmek döwürlerine goşmaça döwürler kesgitlenip bilner. Mundan başga-da, bu bergidarlaryň 2026-njy ýylyň 16-njy iýunyndan soňky döwürlere çenli dowam edýän karz bölekleri üçin 29 göterim yza süýşürmek göterim mukdary ulanylar.