Stambuldaky lisenziýa krizisi: Hat toparlary gutarýar, täze ulgam stolda!

2018-nji ýylda Türkiýede ulaglary hasaba almak prosesinde rewolýusiýa ädimi hökmünde girizilen, harplar we san toparlary üç belgä çenli ýokarlandyrylan belgili ulgam, Stambulyň meýdanynda fiziki çäklerine ýetdi. Şäherde ilatyň güýçli köpelmegi, täze awtoulag satuwyndaky ýazgylar we beýleki welaýatlardan Stambula ulaglaryň göçüp gitmegi 34 AAB 001 formatyndan başlap seriýanyň bütinleý ýok ​​bolmagyna sebäp boldy. Häkimiýetler we pudak wekilleri ulgamy ýapmazlyk üçin alternatiw formulalaryň üstünde işleýärler.

Stambulda diňe 5 harp topary galdy: Ulgam Çok nokadynda

Takmynan sekiz ýylyň dowamynda Stambulda ulaglary hasaba almagyň dykyzlygy beýleki welaýatlary yzda galdyryp, täsin derejä ýetdi. Häzirki maglumatlara laýyklykda "R" seriýasy indi harp toparlarynda ulanyldy. Hususy ulag eýeleriniň ulanmagy üçin diňe S, U, V, Y we Z harp toparlary galypdyr. "T" harpyndan başlanan seriýalary hususy ulaglary hasaba almakda ulanyp bolmaýar, sebäbi olar bütinleý täjirçilik taksileri üçin saklanýar.

Senagat wekillerinden alnan maglumatlara görä, Stambuldaky her täze harp topary gysga wagtyň içinde ortaça 6 aýdan 8 aýa çenli doly satylýar. Anadolynyň beýleki welaýatlarynda häzirki kuwwatyň köp ýyllap ýeterlik boljakdygy çak edilse-de, Stambul üçin gyssagly hereket meýilnamasynyň taýýarlanmalydygy nygtalýar.

Täze ygtyýarnama plastinka ulgamy gün tertibinde: 4 sanly san topary gelýär

Bar bolan harp kombinasiýalarynyň çalt tükenmegi, hasaba alyş işiniň togtadylmagynyň öňüni almak üçin täze çözgütleriň gözlegine sebäp boldy. Stoluň iň güýçli formulalarynyň ilkinjisi, ozal hasaba alnan, emma şäheri döwmek ýa-da şäherden göçürmek, sistema girizmek we ulanmaga elýeterli etmek ýaly sebäpler sebäpli hakyky bolmadyk üç harply köne belgileriň täzeden girizilmegi.

Ikinji we iň düýpli çözgüt teklibi, belgilerdäki san toparyny dört belgä çenli köpeltmek bilen tapawutlanýar. Bu ulgam kabul edilse, Stambulda täze belgiler 34 XXX 0001 görnüşinde berler. Tehniki infrastrukturanyň we bar bolan belginiň ölçegleriniň bu üýtgeşiklige doly laýyk gelýändigi aýdylsa-da, arzanyň güýje girmegi üçin degişli ministrlikler derejesinde resmi karara gol çekilmegine garaşylýar.

Ygtyýarnamany nädip üýtgetmeli we 2026-njy ýylda töleg näçe?

Häzirki ulgamda, täze kilometrlik ulag satyn alýan raýatlara ýörite plastinka talap etmeseler, hasaba alyş ulgamy arkaly awtomatiki usulda indiki plastinka berilýär. Ikinji awtoulag satyn almak we satmak amallarynda başga welaýatda hasaba alnan ulaglar täze eýesiniň ýaşaýan salgysyna görä hasaba alnyp bilner. Mysal üçin, Stambulda ýaşaýan raýat, 55 belgili kody bilen ulag satyn alýan, notarius amallary wagtynda plastinka çalşylmagyny talap edip biler we ulagy üçin täze plastinka kody 34 alyp biler.

Beýleki tarapdan, häzirki wagtda Stambul plastinkasy bolan ulag Stambulyň çäginde ýaşaýan başga bir adama satylsa, adaty plastinkany üýtgetmek hukugy berilmeýär. Bu düzgünden ýekeje kadadan çykma, ýörite tabak paýlamak proseduralarydyr. Beýleki tarapdan, belgileri ýitirilen ýa-da ogurlanan ulag eýeleri resmi edaralara ýüz tutup bilerler we bar bolan belgilerini gaýtadan çap edip bilerler. 2026 -dan başlap, belginiň belgisini çap etmek tölegi 850 TL hökmünde ulanylýar we bu nyrh ähli hasaba alyş amallary üçin güýje girýär.