Stambulyň taryhy hammamlary näme üçin satylýar? Miras krizisleri we syýahatçylyk mümkinçiligi

Fiziki arassalanmakdan başga-da, asyrlar boýy jemgyýetçilik durmuşynyň, däp-dessurlarynyň we medeni paýlaşmagyň merkezinde bolan türk hammamlary özboluşly binagärçiligi bilen dünýä edebiýatynda aýratyn orny eýeleýär. Her ýyl ýüzlerçe müň ýerli we daşary ýurtly syýahatçyny kabul edýän bu täsin desgalar, esasanam taryhy we medeni gurluşy bilen dünýäniň iň baý şäherlerinden biri bolan Stambulda jemlenendir. Stambul basylyp alnandan soň derrew gurlup başlanan we şu güne çenli saklanyp galan bu köp asyrlyk ýerler adaty “hammam lezzetini” başdan geçirmek isleýänler üçin ilkinji salgy bolmagyny dowam etdirýär. Şeýle-de bolsa, soňky ýyllarda syýahatçylaryň we müşderileriň isleginiň artýandygyna garamazdan, köp sanly taryhy hammam ýapylmak howpy astyndadyr.

Birnäçe paýdar we Miras Impasse taryhy binalary satmaga iterýär

Stambulda "satylýan hammam" mahabatlarynyň we afişalarynyň soňky döwürde köpelmegi bu taryhy miraslaryň geljegi barada sorag döredýär. Kalyon , Stambulyň türk hammamynyň, sanitariýa wannasynyň, ýylylyk çeşmesiniň, Sauna we massa Par otagynyň operatorlar palatasynyň prezidenti, bu ýagdaýyň esasy sebäbiniň emläk eýeleriniň arasyndaky jedellerdigini aýdýar. Kalyon, nesilleriň arasynda gowşurylan taryhy hammamlarda paýdarlaryň sanynyň wagtyň geçmegi bilen aşa köpelendigini we maşgalalaryň arasynda umumy karara gelip bilmejekdigini aýtdy.

Paýdarlaryň köp bolmagy sebäpli hünärmen operatorlary tapmagyň kyn bolandygyny aýdyp, Kalyon: "Satuw hammamlarynyň sanynyň köpelmeginiň arkasynda maşgala dawalary ýüze çykýar. Paýdarlar geçip barýarka bu taryhy binalaryň hyzmatdaşlary köpelýär we köpelýär we netijede amal edip bolmaýan bu gymmatly emläkler satylmaly". Bu ýagdaý taryhy mirasy goramak we gorap saklamak üçin çynlakaý päsgelçilik döredýär.

Stambuldaky hammamlaryň sany we pudagyň hasaba alynmadyk gurluşy

Stambulda hammam medeniýetiniň ölçegleri barada durup geçen Kalyon, şäherde takmynan 2 müň hammam, döwrebap hammam we SPA merkeziniň işleýändigini habar berdi. Şeýle-de bolsa, bu uly potensiala garamazdan, Kalyon söwdagärler palatasynda hasaba alnan agzalaryň sanynyň gaty azdygyny belläp, häzirki ýagdaýy şu sözler bilen jemledi: "Häzirki wagtda palatamyzda 20-25 sany taryhy hammam we 150 töweregi döwrebap hammam kärhanasy hasaba alyndy. Agzalarymyzyň az bolmagynyň esasy sebäbi täze nesil kärhanalarynyň söwda palatasyna derek hasaba alynmagydyr."

Kalyon, hammam statusy bolan takmynan 200 ýeriň Stambulyň taryhy sanawynda hasaba alnandygyny we ýol gurluşyk işleri, ýykylmak, äsgermezlik we terk edilmek ýaly sebäpler sebäpli köp taryhy binalaryň wagtyň geçmegi bilen weýran bolandygyny aýtdy. Häzirki wagtda saklanyp galan desgalaryň goralmagy medeni miras we syýahatçylyk ykdysadyýeti üçin möhüm ähmiýete eýe.

Syýahatçylaryň bejeriş nokady: Global gyzyklanma günsaýyn artýar

Kalyon taryhy hammamlaryň diňe bir suwa düşülýän ýerler bolman, eýsem dünýä derejesinde saglyk we arassalaýyş merkezleridigini hem aýtdy we hammamlaryň ýurduň ykdysadyýetine berýän goşmaça gymmatyna ünsi çekdi. Müşderileriň sanynyň ýylsaýyn köpelýändigini, esasanam syýahatçylyk hyzmatlaryny edýän hammamlarda köpelýändigini mälim eden Kalyon: "Türk hammamlary bejerilýär. Bu ýere gelen myhmanlarymyz dynç almagy, skrab we massa have etmegi, saunada derlemegi we dynç almagy saýlaýarlar."

Daşary ýurtly syýahatçylaryň adaty türk hammam medeniýetine bolan gyzyklanmasynyň aşa ýokarydygyny bellän Kalyon, Russiýadan, Germaniýadan, Angliýadan, Gresiýadan, Müsürden we Saud Arabystanyndan gelen syýahatçylardan başga-da, hytaý we koreý syýahatçylarynyň hem hammamlara uly gyzyklanma bildirendigini aýtdy. Citizenserli raýatlaryň öýde rahatlyk tapyp bilmeýän "bejeriş we arassalamak" tejribesi üçin taryhy hammamlara ýygy-ýygydan baryp görýändiklerini goşmak bilen, Kalyon bu täsin medeniýeti dowam etdirmek üçin pudakdaky gurluş meseleleriniň çözülmelidigini aýtdy.