Taryhy syýahat we Dolmabahçe köşgüniň 170 ýyllyk mirasy

Dolmabahçe köşgi 1856-njy ýylyň 7-nji iýunynda gapylaryny açan we Osman imperiýasynyň soňky ýyllaryna we Türkiýe respublikasynyň düýpgöter üýtgemegine şaýat bolan ajaýyp bina. Beşiktaş kenaryndaky bu täsin köşk, Soltan Abdülmecidiň görüşine laýyklykda gurlup, 170 ýyl bäri taryhy nyşan hökmünde bar.

Osman imperiýasynyň günbatarlaşdyryş tagallalary

Dolmabahçe köşgi Osmanlynyň günbatarlaşdyrmak tagallalarynyň aýdyň mysaly hökmünde ünsi özüne çekýär. Soltan Osman II-iň döwründe tebigy aýlag bolan bu sebit dolduryldy we "Dolmabahçe" adyny aldy we wagtyň geçmegi bilen Beşiktaş kenar köşgüniň bir bölegine öwrüldi. Häzirki wagtda Stambulyň iň gymmatly medeni miraslarynyň biri bolan köşk günbatar binagärlik hereketleriniň täsiri astynda guruldy. Rokoko, barok we imperiýa stilleriniň yzlaryny öz içine alýan bina Osman imperiýasynyň döwrebaplaşdyryş tagallalarynyň nyşanyna öwrüldi.

Köşgüň binagärlik we gurluş aýratynlyklary

110 müň inedördül metr meýdany öz içine alýan Dolmabahçe köşk toplumy köp sanly möhüm binany öz içine alýar. Mabeyn, Muayede Hall, Harem we Crown Prince-nyň kwartiralary esasy gurluşy emele getirýän bolsa, Bezmialem Walide Soltan metjidi, Has ambar, köşk teatry we sagat diňi ýaly desgalar hem bu toplumyň bir bölegidir. Köşgüň içki bölegi Osmanlylaryň däp bolan ýaşaýyş durmuşyny görkezmek üçin meýilleşdirilipdi. Esasanam Harem bölümi, türk jaý meýilnamasynyň görnüşine laýyklykda döredilen has ýönekeý bezegleri bilen ünsi özüne çekýär.

Medeni we taryhy ähmiýeti

Köşk Osman imperiýasynyň soňky alty soltanyny kabul eden hem bolsa, respublikan döwründe möhüm dolandyryş merkezine öwrüldi. Mustafa Kemal Atatürk bu ýerde işledi we latyn elipbiýine geçmek ýaly möhüm ynkylaplaryň ilkinji durmuşa geçirilişini amala aşyrdy. 1938-nji ýylyň 10-njy noýabrynda Atatürkiň aradan çykan bu köşgi respublikanyň taryhynyň möhüm şaýatlaryndan biridir. Güller Karahüseýin köşgüň dikeldiş işleriniň bilermenler topary tarapyndan oýlanyşykly ýerine ýetirilendigini we bu işleriň Ylym we baha beriş geňeşi tarapyndan tassyklanandygyny aýtdy. Mundan başga-da, köşk, myhmanlara sanlylaşdyrma we täze tehnologiýalara uýgunlaşyp has giňişleýin tejribe bermegi maksat edinýär. Fotosurat eserlere zyýan ýetirmezlik üçin höwesjeň we çalt ýerine ýetirilýär.

Geljekki nesillere miras

Milli köşkleriň prezidentligi taryhy mirasy gorap saklamak we geljekki nesillere geçirmek kararyna gelýär. Gorap saklamak işleriniň çäginde köşkleri we köşkleri dikeltmek işleri seresaplylyk bilen meýilleşdirilýär we durmuşa geçirilýär. Güller Karahüseýin köşklere ses dolandyryş ulgamlary bilen has erkin baryp biljekdigini we şeýlelik bilen medeni mirasy has köp tomaşaçylara ýetirmegi maksat edinýändigini aýtdy.

Dolmabahçe köşgi diňe Osman imperiýasynyň däl, eýsem Türkiýe Respublikasynyň hem möhüm bölegi hökmünde taryh sahnasyndaky ornuny saklaýar. 170 ýyllyk bu täsirli gurluş, geçmişden şu güne çenli mirasy bilen gelýänleri özüne çekmegi dowam etdirýär.