Täzelenýän energiýadaky "negatiw baha" döwri: Näme üçin batareýany saklaýan maýa goýumlary göç ýaly köpelýär?

Halkara Energetika Guramasy (IEA) we Halkara täzelenýän energiýa gullugy (IRENA) we senagat hasabatlary, lomaý elektrik energiýasynyň bahasy Europeewropada noldan aşak düşýän sagatlaryň çalt artýandygyny görkezýär. Bu ýagdaý soňky ýyllarda has köp gün we ýel energiýasy kuwwaty bolan Germaniýa, Fransiýa, Gollandiýa, Belgiýa, Ispaniýa we Daniýa ýaly ýurtlarda has aýdyň ýüze çykdy. Üpjünçilik islegden ýokary bolanda ýüze çykýan negatiw bahalar, öndürýän elektrik toguny üpjün etmek üçin öndürijiler alyjylara tölemeli bazar gurluşyny döredýär. Bu ýagdaý sarp edijileriň töleglerini gönüden-göni täzeden dikeltmese-de, çeýeligiň zerurlygynyň energiýa ulgamlarynda näderejede möhümdigini we batareýany saklamaga maýa goýýandygyny görkezýär.

Iň ýokary önümçilik wagtynda bahalar noldan aşak düşýär

Elektrik togy az we gün panelleri iň ýokary derejäni öndürýän mahaly, günortan torlar aşa ýüklenýärler. Bar bolan infrastrukturanyň bu ýokary önümçiligi siňdirip bilmezligi lomaý elektrik bazaryndaky bahalaryň negatiw çäklere geçmegine sebäp bolýar. Ulgam deňagramlylygy üçin möhüm ähmiýete eýe bolan bu ýagdaý, täzelenip bilýän energiýa maýa goýumlaryna päsgel bermezden, täze çözgüt bazarynyň döremegine mümkinçilik berýär. Energiýa saklaýyş ulgamlary, nasosly gidroelektrik stansiýalary we talap taraplaryny dolandyrmak ýaly çeýeligi çözgütleri bu artykmaç energiýany ulgama zyýan bermezden ulanmagyň iň möhüm formulalary hökmünde tapawutlanýar.

Megawatt-sagatda 800 ýewro ýetmek bahasy tapawudy maýa goýumlaryny özüne çekýär

Energiýa saklaýyş senagaty birleşiginiň (EDEDER) Dolandyryjylar geňeşiniň başlygy Doğa Can Baýram, Europeewropadaky ýaşyl energiýa çeşmeleriniň köpelmegi sebäpli bahalaryň üýtgemeginiň ammar ulgamlaryna zerurlygy artdyrandygyny aýtdy. Baýram, günüň iň ýokary sagatlarynda elektrik energiýasynyň bahasynyň nola ýa-da otrisatel derejä düşýändigini, gün ýaşanda bahalaryň çalt ýokary çykýandygyny aýdýar. Europeewropadaky gündelik baha tapawudynyň megawat sagatda 800 ýewro ýetip biljekdigini nygtaýan Baýram, ammarlaryň arzan bahadan zarýad almak we ýokary bahadan boşatmak arkaly aşa girdejili maýa goýumlaryna öwrülýändigini aýtdy. Bu ýokary girdejili batareýa maýa goýumlarynyň iň uly hereketlendiriji güýji hasaplanýar.

"Nol bahasy" döwri we Türkiýede ammarda 1 Gigawatt-sagat nyşany

Şuňa meňzeş dinamikanyň Türkiýäniň elektrik bazarynda özüni görkezip başlandygyny bellän EDEDER-iň prezidenti, esasanam gidroelektrik stansiýalarynyň ýokary önümçilige ýetýän döwürlerinde nol bahasynyň ýokarlanýandygyny aýtdy. Türkiýede entek resmi negatiw bahanyň ýokdugyna garamazdan, nyrhyň nyrhlaryň elektrik energiýasy üçin öndürijiler üçin ýaramaz täsirini döredýändigini mälim eden Baýram, gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmelerini goldamak mehanizminiň (YEKDEM) daşyndaky elektrik stansiýalarynyň ýitgileriň öňüni almak üçin önümçiligi togtatmaga ýüz tutandygyny aýtdy. Baýram, Türkiýedäki ammar enjamlarynyň çalt artýandygyny we ýylyň ahyryna çenli 1 gigawat sagatlyk kuwwatynyň artjakdygyny çaklaýar we bu ösüşleriň içerki senagat we ammar pudagy üçin uly ösüş mümkinçiliklerini döredýändigini goşýar.