Türk Eximbank-dan eksportçylara uly goldaw: Firstylyň birinji ýarymynda 32 milliard dollar

Türkiýäniň daşary söwda maksatlaryna ýetmekde iň möhüm gatnaşyjylaryň biri bolan Türk Eximbank, 2026-njy ýylyň birinji ýarymynda eksport dünýäsine berýän goldawynda rekord derejä ýetdi. Protestistik syýasatlara we dünýä bazarlarynda maliýeleşdiriş kynçylyklaryna garamazdan Türk Eximbank; Eksport pudagyna jemi 32 milliard dollarlyk ägirt uly maliýe galkany, şol sanda 15,8 milliard dollar karz we 16,2 milliard dollar ätiýaçlandyryş we kepillikler hödürledi. Jemi goldaw mukdaryny 26 göterim we karz mukdaryny geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 27 göterim artdyrmak bilen, edara dünýä arenasynda türk eksportçylarynyň bäsdeşlik güýjüni güýçlendirdi.

Halkara bazarlaryndan 5.2 milliard dollar güýçli çeşme akymy

Türk Eximbank baş müdiri Ali Güneý, geosyýasy töwekgelçilikleriň we maliýeleşdiriş çykdajylarynyň elýeterliliginiň ýokarlanmagy sebäpli bu möhüm döwürde eksportçylaryň iň uly kepilligi bolmagyny dowam etdirýändigini aýtdy. Bankyň halkara maliýe töwereklerinde ýokary abraýyna ünsi çekip, 2026-njy ýylyň ilkinji alty aýynda dünýä karz we maýa bazarlaryndan umumy bahasy 5,2 milliard dollar bolan daşarky çeşmeler bilen üpjün edendiklerini mälim etdi. Bu köp ugurly we uzak möhletleýin maliýeleşdiriş strukturasynyň eksportçylar üçin tygşytly çeşme hökmünde görkezilýändigini aýdyp, Güney global maýadarlaryň Türkiýede we Türk Eximbankda eksport mümkinçiligini gönüden-göni goldaýandygyny aýtdy.

Gatnaşyk maliýeleşdirilişinde 118 göterim ösüş we ýaşyl öwrülişik rekordy

Durnukly ösüş gözýetimine laýyklykda ekologiýa taýdan arassa maýa goýumlaryny ileri tutýan “Turk Eximbank”, ýaşyl öwrülişik temaly karz mukdaryny ýylyň birinji ýarymynda 24 göterim ýokarlandyryp, 300 million dollar çägine ýetdi. Dürli maliýe zerurlyklary üçin önümleriniň gerimini giňeltmek bilen, bank gatnaşmagy maliýeleşdirmek pudagynda hem taryhy ösüş gazandy. Geçen ýylyň ilkinji alty aýynda 1,1 milliard dollar bolan gatnaşygy maliýeleşdirmegiň mukdary 2,4 milliard dollara ýetdi we 118 göterim ösüş gazandy. Baş müdir Ali Güneý, bu ugurdaky çözgütleri eksportçylaryň isleglerine laýyklykda has diwersifikasiýa etjekdiklerini aýtdy.

Karz ätiýaçlandyryşy bilen ygtybarly söwdany we ýokary tehnologiýany ileri tutmak

Eksportçylaryň öňe satuwyny üpjün edýän aljak ätiýaçlandyryş goldawy, birinji ýarymda 16,2 milliard dollara ýetdi. Insurancetiýaçlandyrylan eksportçylaryň sany 8 göterim artyp, 8 müň 332-e, işjeň ätiýaçlandyrylanlaryň sany bolsa 15 göterim artyp, 3 müň 565-e ýetdi. Mundan başga-da, Söwda ministrligi tarapyndan goldanýan alyjy karzlarynyň gerimi giňeldildi we daşary ýurtly türk potratçylary tarapyndan Türkiýeden satyn alynjak maýa goýum harytlary hem bu sistema girizildi. Işjeň goldanýan eksportçylaryň sany 19 müňe golaý bolsa-da, ýylyň birinji ýarymynda sistema girizilen 954 täze kompaniýanyň 88 göterimi KOK-lardy. Karzlaryň 45 göterimini goşmaça önüm öndürmegi höweslendirmek üçin ýokary we orta tehnologiýa eksport edýän kompaniýalara gönükdirýändiklerini mälim eden Ali Güney, bu segmentiň eksportdaky paýyny 41 göterimden 50 göterime çenli ýokarlandyrmagy maksat edinýändiklerini aýtdy.