Türkiýäniň gyssagly lukmançylyk gaznasy: Gyssagly kömek bölümlerine ýüz tutýan näsaglaryň ýarysy adatdan daşary ýagdaý hasaplanmaýar

Antalýanyň Kemer etrabynda Türkiýäniň gyssagly lukmançylyk gaznasy tarapyndan gurnalan 6-njy halkara gyssagly lukmançylyk kongresinde gyssagly kömek bölümleriniň dykyzlygy we içerki lukmançylyk tehnologiýalarynyň saglygy goraýyş ulgamyna goşýan goşantlary ara alnyp maslahatlaşyldy. Gurultaýda berlen beýanatda gyssagly kömek bölümlerine ýüz tutýan näsaglaryň 50 göteriminden gowragynyň gyssagly däldigi we bu ýagdaýyň saglyk hyzmatlaryna has aňsat girmegi bilen baglanyşyklydygy aýdyldy.

Triage ulgamy gyssagly kömek bölümlerinde nähili amala aşyrylýar?

Gyssagly kömek bölümlerine ýüz tutýan hassalar, triage ulgamy arkaly saglyk ýagdaýynyň gyssaglylygyna görä toparlara bölünýär. Gyssagly däl hassalar ýaşyl meýdana gönükdirilýär we bejergileri şol ýerde geçirilýär. Dünýäniň ýaşyl ýerlerindäki näsaglaryň lukman bilen duşuşmagy üçin takmynan 4 sagat gerek bolsa-da, bu gezek Türkiýedäki köp hassahanalarda-da bir sagatdan az wagt bar diýilýär. Üçburçlyk ulgamynyň kömegi bilen gyssagly hassalar, hassahanalarda sagatda 50-den 100 hassanyň kabul edilýän wagtynda-da, ilkinji nobatda bejergi alýarlar.

Içerki lukmançylyk enjamlary saglygy goraýyşda nähili ulanylýar?

Türkiýe lukmançylyk önümini ösdürmek mümkinçiliginiň çäginde ASELSAN tarapyndan öndürilen enjamlar saglygy goraýyş hyzmatlaryna birleşdirildi. Esasanam ýürek tutgaýlarynda möhüm ähmiýete eýe bolan içerki we milli awtomatiki daşarky defibrilýatorlary (AED) ulanmak üçin zerur düzgünler çap edildi. Bu enjamlar geljekde köp adamly ýerlerde giňden ýaýramagy maksat edinýän hem bolsa, ASELSAN-yň ýürek-öýken kämilleşdiriş enjamy we sanly rentgen ýaly täze tehnologiýalaryň üstünde işlemegini dowam etdirýändigi habar berildi.

Antalýanyň Kemer etrabynda geçirilen 6-njy halkara gyssagly lukmançylyk kongresine 1000-den gowrak gyssagly lukmançylyk hünärmeni gatnaşdy we gyssagly kömek bölümlerinde näsaglaryň dykyzlygyna we ýerli lukmançylyk tehnologiýalarynyň ösüşine baha berdi. Saglygy goraýyş işgärleri tarapyndan döredilen üçburç klassifikasiýa bilen, gyssagly däl hassalary ýaşyl sebite gönükdirmek bilen, agyr ýagdaýlara has çalt goşulmagy maksat edinilýär.

Saglygy goraýyş ministrligi tarapyndan geçirilen üç taraplaýyn tejribe, gyssagly kömek hyzmatlarynyň işini kadalaşdyrýan esasy mehanizmlerden biridir. Raýatlar ulgamyň netijeli işlemegine ilkinji nobatda maşgala lukmanlaryna ýa-da hassahananyň ambulatoriýa hyzmatlaryna gyssagly saglyk arzalary bilen ýüz tutup bilerler. Içerki lukmançylyk enjamlaryny ýaýratmak prosesi degişli düzgünleriň çäginde döwlet we hususy pudaklar bilen hyzmatdaşlykda amala aşyrylýar.

Netije

Gyssagly kömek bölümleriniň dykyzlygynyň esasy sebäplerinden biri, bu bölümleriň gyssagly gatyşmagy talap etmeýän saglyk problemalary üçin ileri tutulmagydyr. Üçburç ulgamyndan netijeli peýdalanmak, çeşmeleriň dogry dolandyrylmagyny üpjün etmek bilen adatdan daşary ýagdaýlarda näsaglara bejergi mümkinçiligini çaltlaşdyrýar.

Içerki lukmançylyk tehnologiýalaryna goýulýan maýa goýumlary diňe bir daşary ýurt garaşlylygyny azaltmak bilen çäklenmän, adatdan daşary ýagdaýlara garşy göreş ukybyny hem güýçlendirýär. AED ýaly enjamlaryň, esasanam köpçülik ýerlerinde giňden ulanylmagy, duýdansyz saglyk krizislerinde diri galmagyň derejesini ýokarlandyryp biljek strategiki ädimdir.

Mümkin täsirler

Gyssagly däl programmalary azaltmak, saglygy goraýyş işgärleriniň iş ýüküni ýeňilleşdirmek arkaly hyzmatyň hilini ýokarlandyryp biler. Näsaglary triage ulgamyna uýgunlaşdyrmak gyssagly kömek bölümlerinde garaşmagyň wagtyny hasam gysgaldyp biler.

Içerki lukmançylyk enjamlarynyň giňden ulanylmagy, saglygy goraýyşdaky tehnologiki infrastrukturany güýçlendirmek arkaly gyssagly lukmançylyk çärelerinde standartlary ýokarlandyrmaga goşant goşup biler. Bu, saglyk çykdajylaryny tygşytly peýdalanmaga we uzak möhletde içerki pudagyň ösmegine mümkinçilik döredip biler.