Türkiýäniň sanly galasy ýokarlanýar: Gölbaşı Maglumat merkezi emeli intellektiň täze bazasy bolar

Transport we infrastruktura ministrliginiň degişli guramasy TÜRKSAT AŞ tarapyndan amala aşyrylan Gölbaşı Maglumat Merkezi (GVM), Türkiýanyň sanly özgeriş syýahatynda taryhy öwrülişik nokadyna taýynlanýar. "Türkiýäniň maglumatlary Türkiýede galar" göz öňünde tutulan bu ägirt uly desga, emeli intellekt we kiberhowpsuzlyk babatynda ýurduň strategiki maksatlaryna ýetmek bilen bir hatarda iň ýokary howpsuzlyk standartlary bilen möhüm jemgyýetçilik maglumatlaryny goramakda möhüm rol oýnar.

Türkiýäniň iň uly jemgyýetçilik maglumat merkeziniň infrastrukturasy

Taslama döwründe halkara derejesinde kabul edilen "Uptime Tier III" we "EN 50600 Class 3" standartlaryna esaslanýan Golbaşı Maglumat Merkezi, gurluşyk ululygy, ak giňişlik kuwwaty we umumy gurlan güýji bilen Türkiýäniň iň uly maglumat merkezleriniň arasynda öz ornuny alar. Jemgyýetçilik hyzmatlaryna bagyşlanan iň uly maglumat merkezi boljak desga, jemi 35 müň 300 inedördül metr ägirt uly gurluşyk meýdançasynda guruldy. Bu meýdanyň 28 müň 500 inedördül metr maglumat merkeziniň binasy üçin niýetlenendir we işjeň ak ýer üçin 6 müň 300 inedördül metr bölünip berilýär. Merkeziň umumy gurlan güýji 33 megawolt amper (MVA) ýeten bolsa, maglumat tehnologiýalarynyň (IT) kuwwatynyň 18 megawat (MWt) bolmagy meýilleşdirilýär.

Emeli intellekt we ýokary öndürijilikli hasaplaýyş otaglary

Gölbaşı Maglumat Merkezi diňe bir adaty maglumat saklaýyş meýdany bolmak bilen çäklenmän, geljekdäki tehnologiýalary kabul eder. Desgada maglumatlary maglumatlary gaýtadan işlemek üçin 6 ulgam otagy, şeýle hem ýokary öndürijilikli emeli intellektual programmalar üçin ýörite döredilen 2 HPC (Perokary öndürijilikli hasaplaýyş) otagy bolar. Jemi kuwwaty 1630 şkaf boljak merkezde adaty şkaflara 10 kilowat kuwwat berler, bu kuwwat bolsa ýokary gaýtadan işleýiş güýjüni talap edýän emeli intellekt şkaflary üçin 40 kilowata çenli ýokarlanar. 2028-nji ýylyň birinji çärýeginde ulanylmaga berilmegi meýilleşdirilýän taslamanyň birinji tapgyrynda; 530 adaty şkaf, 20 sany emeli intellekt infrastrukturasy we 7 megawat IT güýji işjeňleşdiriler.

Jemgyýetçilik çeşmelerinde netijelilik we sanly özygtyýarlylyk

TÜRKSAT Gölbaşı Maglumat Merkezi, döwlet edaralarynyň IT infrastruktura zerurlyklaryny ýeke-täk nokatdan kanagatlandyryp, köpeldilýän maýa goýumlarynyň öňüni almagy we jemgyýetçilik çeşmelerini has netijeli peýdalanmagy maksat edinýär. Elektron hökümet derwezesi arkaly hödürlenýän hyzmatlaryň raýatlara bökdençsiz, çalt we ygtybarly ýetmegini üpjün etjek bu strategiki maýa goýum, Türkiýany sebitleýin maglumat saklaýyş we gaýtadan işleýän merkeze öwürer. Bulut hasaplaýyş, emeli intellekt, uly maglumatlary analitika, kiberhowpsuzlyk we hosting hyzmatlarynyň bir çeşmeden hödürlenýän bu merkezi, häzirki zaman döwlet dolandyryşynyň iň möhüm elementlerinden biri bolan "sanly gala" hökmünde hereket edip, milli howpsuzlyk strategiýasynyň sarsmaz bölegi bolar.