Wenesuelada goşa ýer titremesi: 7.1 we 7.5 ululykdaky betbagtçylyk

Wenesuela soňky ýyllaryň iň weýrançylykly ýer titremelerinden sarsdy. Capitalurduň paýtagty Karakasda we onuň töwereginde 39 sekunt aralykda bolup geçen 7.1 ball we 7.5 ball ululykda iki ýer titremesi uly weýrançylyga we adamyň ölmegine sebäp boldy. Agşam howlugýan wagtyna gabat gelen bu betbagtçylyk sosial ulgamlar arkaly dünýä mälim edildi we halk arasynda howsala döretdi. Suratlarda köp binanyň ýykylyp, adamlaryň köçelere çykandygy görünýär.

quer titremesiniň täsiri we ilkinji suratlar

earthquakeer titremesinden dessine paýtagt Karakasdaky köp bina ýykyldy ýa-da çynlakaý zeper ýetdi. La Guaýradaky myhmanhananyň doly ýykylmagynyň şekilleri ýer titremesiniň agyrlygyny we weýrançylygyň derejesini görkezdi. Wenesuelada agşam sagatda bolup geçen bu ýer titremeler howsala döretdi, sebäbi gyssagly ulag gatnawynyň agyr wagtynda ýüze çykdy. Adamlar binalardan çalt gaçyp barýarkalar, sosial media platformalarynda paýlaşylan wideolar bütin dünýäde gorkunç pursatlary görkezdi.

Adatdan daşary ýagdaý we ilkinji resmi beýannamalar

Wenesuelanyň prezidentiniň wezipesini ýerine ýetirýän Delsi Rodriguez, adatdan daşary ýagdaýyň yglan edilendigini habar berdi. Rodriges ýer titremeler sebäpli 188 adamyň ölendigini, 1520 adamyň ýaralanandygyny habar berdi. Resmiler ölenleriň sanynyň köpelmeginden alada bildirdiler. Searchurtda gözleg we halas ediş işleri çalt dowam edýärkä, Simon Boliwar halkara howa menziliniň mundan beýläk habar berilýänçä ýapylandygy habar berildi.

Gözleg we halas ediş we krizis dolandyryşy

Rodriges Baş ştabyň içindäki adatdan daşary ýagdaý mehanizmleriniň krizise garşy göreşmek çäginde işjeňleşdirilendigini habar berdi. Schoolshli mekdepler ýapyldy we möhüm däl işleriň hemmesi togtadyldy. Zeper ýeten desgalaryň gyssagly gözden geçiriljekdigini mälim eden Rodriges: "Biziň ileri tutýan zadymyz jany halas etmek, maliýe dikeldiş meselesini soňrak çözeris" -diýdi. Wenesuelanyň Saglygy goraýyş ministrligi ähli hassahanalaryň we saglyk merkezleriniň ýer titremesinde ejir çekenlere hyzmat etmek üçin mobilizlenendigini habar berdi.

Taryhdaky iň uly ýer titremeleriň biri

Bu ýer titremesi Wenesuelada 1900-nji ýyldan bäri hasaba alnan iň uly ýer titremeleriň biri hökmünde taryhda hasaba alyndy. 29, 1900. Hünärmenler ýer titremeleriň giň meýdana ýaýramagynyň we ýaýramagynyň mümkindigini duýdurdylar. Trump sosial ulgamda eden çykyşynda "Wenesuelanyň täsin halkyna iki sany uly ýer titremesi boldy. Biz islendik kömege taýýar" -diýdi. ABŞ Wenesuela gözleg we halas ediş toparlaryny, lukmançylyk çeşmelerini we ynsanperwer kömegini iberendigini habar berdi. Türkiýäniň Gyzyl esarymaý aýynyň prezidenti Fatma Meriç ılmylmaz "Wenesuelanyň dogan halkynyň, ylaýta-da betbagtçylyklara garşy göreşýän hünärmenlerimiziň ähli ynsanperwer kömegini üpjün etmäge taýýardyrys" -diýdi. "Wenesuelanyň halkyna we hökümetine gynanjymy we iň gowy arzuwlarymy bildirýärin". Erdogan ýaralananlaryň tiz wagtda sagalmagyny arzuw edýärkä, Türkiýanyň bu agyr günlerde Wenesuelaly dostlarynyň ýanynda durjakdygyny aýtdy. Daşary işler ministri Hakan Fidan hem Wenesuelanyň Daşary işler ministri Iwan Gil bilen telefonda gürleşdi we Türkiýanyň kömegini dowam etdirjekdigini aýtdy. Rodriges, Türkiýanyň goldawynyň olar üçin örän gymmatlydygyny aýtdy.

Dünýäde bir wagtyň özünde ýer titremeleri

Wenesuelada bolup geçen iki uly ýer titremesinden başga-da, soňky 24 sagadyň dowamynda dünýäde ýene dört ýer titremesi hasaba alyndy. Japanaponiýanyň demirgazyk-gündogar böleginde bolup geçen 6.9 ball ululygyndaky ýer titremesi paýtagt Tokioda birneme duýuldy. Mundan başga-da, ABŞ-nyň Kaliforniýa ştatynyň Redwud jülgesinde 5,6 ball ululykda ýer titremesi boldy.

Hünärmenlere baha bermek

Prof. Dr. Üşümezsoý ýer titremesindäki näsazlyk çyzygynyň Karib deňziniň we Günorta Amerikanyň plitalarynyň hereketi netijesinde emele gelendigini mälim etdi. Sebitdäki seýsmiki gurluşyň giň plastinka hereketiniň bir bölegidigini mälim etdi.

Seýrek ýer titremesi jübütleri

Geologiýa inereneri prof. Dr. Bektaş, şunuň ýaly çuňňur gönükdirilen ýarylmalaryň giň meýdana uly zeper ýetirip biljekdigini we müňlerçe adamyň ölmeginden gorkulýandygyny aýtdy. Şeýle hem, bu wakanyň 2023-nji ýyldaky Kahramanmaraş ýer titremesine meňzeşligini görkezdi.

Uzak möhletli ýer titremelerine garaşylýar

ıldyldyz Tehniki Uniwersitetiniň Gurluşyk fakultetiniň agzasy prof. Dr. Ersoý: "Bu ýer titremeleriň käbiri ýakyn wagtda, käbirleri bir ýylyň içinde öser" -diýdi. Wenesuelanyň Türkiýe ýaly işjeň ýer titremesi zolagyndadygyny mälim eden Ersoý, düzgünleriň 1967-nji ýylda Karakasda bolan ýer titremesinden soň täzelenendigini, ýöne iş ýüzünde käbir kynçylyklaryň bardygyny aýtdy. "ýer titremesi jübüti". Toprak: "2023-nji ýyldaky Kahramanmaraş ýer titremesinde takmynan 9 sagat tapawudymyz bardy, ýöne bu ýerde bary-ýogy 10 kilometr aralyk bar" -diýdi. Şeýle hadysalaryň seýrek bolýandygyny aýtdy. Moriwaki "Japanaponiýada 6,9 ball ululykda ýer titremesi boldy, ýöne zyýan ýetmedi. Şeýle-de bolsa, Wenesueladaky zyýan gaty uly" -diýdi. Wenesuelanyň ýer titremelerini ýygy-ýygydan başdan geçirmeýändigini, şonuň üçin taýyn däldigini aýtdy. Şeýle hem, Wenesuelanyň gurluş taýdan Türkiýä meňzeýändigini, emma Türkiýäniň gurluşy şäher gurluşygy bilen güýçlenendigini aýtdy.