Yslam ýurtlary dünýä söwdasynda has köp paý almaly

Wise-prezident Cevdet Yyllmaz yslam ýurtlarynyň dünýä söwdasynda has köp paý almalydygyny görkezdi we bu maksadyň bilelikdäki tagallalar bilen mümkin bolup biljekdigini aýtdy. Yylmaz, Türkiýäniň Söwda palatalary we haryt biresalary bileleşiginiň kabul ediş zalynda geçirilen dabarada eden çykyşynda Yslam ýurtlarynyň arasynda önümçilik we maýa goýum hyzmatdaşlygyny ýokarlandyrmagyň möhümdigini aýtdy. Salih Kamil hem gala naharyna gatnaşdy. Ylmylmaz öz çykyşynda geosyýasy dartgynlyk, proteksionistik meýiller we sanlaşdyrmak ýaly dünýä ykdysadyýetiniň öňünde durýan kynçylyklary beýan etdi. Bu kontekstde, Yslam Hyzmatdaşlyk Guramasyna (OIC) agza ýurtlaryň arasynda söwdany ösdürmegiň zerurdygyny aýtdy.

Yslam Hyzmatdaşlyk Guramasynyň ykdysady potensialy

Yylmaz, Yslam Hyzmatdaşlyk Guramasynyň 57 agzasy bilen dünýä ilatynyň bäşden bir bölegini tutýandygyny, emma dünýä söwdasyndaky paýynyň bary-ýogy 10-11 göterimdigini aýtdy. Bu maglumatlaryň, Yslam Hyzmatdaşlyk Guramasynyň ýurtlarynyň arasynda möhüm ykdysady potensialyň bardygyny görkezýändigini aýtdy. Türkiýeniň ykdysady göwrüminiň 1,6 trillion dollara ýetendigini we eksport maksatlarynyň 400 milliard dollardan geçmegine garaşylýandygyny aýtdy. 2003-nji ýyldan bäri Yslam Hyzmatdaşlyk Guramasynyň ýurtlaryndan Türkiýa 27,3 milliard dollar, Türkiye bolsa Yslam Hyzmatdaşlyk Guramasynyň ýurtlaryna 15,2 milliard dollar maýa goýlandygyny mälim etdi. Yylmaz, bu maýa goýumlarynyň özara ýokarlandyrylmalydygyny aýtdy.

COMCEC we Taslama goldaw maksatnamalarynyň roly

Yylmaz, Yslam Hyzmatdaşlyk Guramasynyň Hemişelik Komitetiniň (COMCEC) çäginde ykdysady hyzmatdaşlygy güýçlendirmek üçin gözlegleriň geçirilendigini aýtdy. Bu kontekstde söwda, oba hojalygy, syýahatçylyk we sanly özgerişler ýaly ugurlarda 155 tehniki iş toparynyň ýygnagynyň, 276 meýdan gözleginiň we 357 mysal seljermesiniň geçirilendigini mälim etdi. Şeýle hem, COMCEC Iýerusalim maksatnamasynyň çäginde Palestinde 38 taslamanyň durmuşa geçirilendigini mälim etdi.

Täze söwda we maýa goýum strategiýalary

ılmylmaz, COMCEC ministrler ýygnagynda prezident Rejep Taýyp Erdogan tarapyndan yglan edilen COMCEC Siriýa maksatnamasynyň şu ýyl durmuşa geçiriljekdigini we uzak möhletli söwda maksadynyň durmuşa geçiriljekdigini aýtdy. Söwda we maýa goýum jedellerini çözmekde Yslam Hyzmatdaşlyk Guramasynyň Arbitra Center Merkezine goldaw berilmelidigini aýtdy. Türkiýe bu ugurda ädim ädendigini we beýleki ýurtlaryň hem şuňa meňzeş ädim ätmeginiň möhümdigini aýtdy.

Ykdysady özgerişler we täze mümkinçilikler

Yyllmaz dünýäniň özgerişlikleri başdan geçirýändigini we bu işde ykdysady baglanyşyklaryň möhümdigini aýtdy. Täze gurşawda mümkinçilikler bilen bir hatarda töwekgelçilikleriň bardygyny we yslam ýurtlarynyň bu mümkinçiliklerden gowy peýdalanmalydygyny aýtdy. Türkiye halkara göni maýa goýum strategiýasy resminamasyny taýýarlandygyny we maýa goýum gurşawyny gowulandyrmak üçin işleýändigini aýtdy.

Güýçli merkez Türkiýe we Stambul Maliýe Merkezi

Yylmaz, Güýçli Türkiýe Maksatnamasy bilen täze göz öňüne getirendiklerini we Stambul Maliýe Merkezine täze höweslendirendigini aýtdy. Gatnaşmak we yslam maliýe gurallary arkaly has güýçli maliýe merkezini döretmek boýunça tagallalaryň dowam edýändigini aýtdy. Türkiýe bilen Saud Arabystanynyň arasynda gol çekilen Hyzmatdaşlyk Memorandumyndan kanagatlanýandygyny mälim edip, bu iki ýurduň birleşende ep-esli üstünlik gazandyklaryny aýtdy.

Netijede, wise-prezident ıylmaz Yslam ýurtlarynyň dünýä ykdysadyýetindäki paýyny artdyrmak üçin has köp hyzmatdaşlygyň we bilelikdäki tagallalaryň zerurdygyny aýtdy. Bu tagallalaryň yslam ýurtlarynyň arasyndaky ykdysady we söwda gatnaşyklaryny pugtalandyrjakdygyny we dünýä söwdasynda has köp söz açmagyna mümkinçilik berjekdigini aýtdy.