Ysraýylyň Harem-i Ybraýym metjidinde jedelli ädim

Palestina häkimiýetleri Ysraýyl yň Harem-i Ybraýym metjidiniň howlusynda örtük aýyrmak kararyny berk tankytlady we bu ädimiň metjidiň yslam şahsyýetine howp salýandygyny aýtdy. Palestina gaznalar we dini işler ministrliginiň beren beýanynda bu ädimiň metjidiň taryhy we medeni matasyna zeper ýetirip biljekdigi nygtaldy. Aýdylyşyna görä, beýle üýtgeşmeler dini we taryhy ýadygärlikleri goramak baradaky halkara konwensiýalary bozýar. Ysraýylyň bu taslamasynyň metjidiň üstünden doly özygtyýarlylygy ýola goýmak ugrundaky tagallalarynyň bir bölegi bolandygy öňe sürüldi.

Harem-i Ybraýym metjidiniň ýagdaýy

Harem-i Ybraýym metjidiniň ähli howlulary we gurluş elementleri bilen birlikde yslam binýadynyň mülkidigi nygtalýar. Ysraýylyň bu emläk emlägi bilen baglanyşykly haýsydyr bir üýtgetme girizmäge hukugynyň ýokdugy nygtaldy. 1997-nji ýylda gol çekilen Hebron teswirnamasy metjidiň ýolbaşçylaryny Hebron şäher häkimligi we degişli palestinaly guramalara galdyrdy we Ysraýylyň gatyşmagy bu şertnamany bozýar. Mundan başga-da, palestinalylar metjide gatnaşygyny artdyrmak we Ysraýylyň yslam şahsyýetini ýok etmek baradaky meýilnamalarynyň öňüni almak üçin çagyryldy.

Geçmişdäki dartgynlylyk we Ysraýylyň dolandyryş hereketi

Ysraýylyň ýanwar aýynda Hebron şäher häkimliginden Harem-i Ybraýym metjidiniň meýilleşdiriş edaralaryny alyp, gözegçilik astyna alandygyny mälim etdi. Bu karar häkimlik Ysraýylyň talaplaryny ret edensoň kabul edildi. Harem-i Ybraýym metjidiniň taryhynda 1994-nji ýylda bir ýewreý göçüp gelen adamyň hüjümi sebäpli 29 palestinaly musulmanyň ölmegi sebitde uly yzlary galdyrdy. Bu ýagdaý metjitde dartgynlylygyň ýokarlanmagyna sebäp boldy we Ysraýylyň soňky ädimleri bu dartgynlygy hasam artdyrdy. Geljek döwürde has köp halkara gatyşmagy we bu mesele boýunça gepleşiklere çagyryşlar garaşylýar. Metjitdäki soňky wakalar Eastakyn Gündogardaky parahatçylyk proseslerine hem täsir edip biler.