İsraildə tarixi miqrasiya dalğası: 270 min vətəndaş ölkəni tərk etdi!

İsrail son illərdə görünməmiş sosial və demoqrafik dəyişiklik dalğası ilə üzləşib. Geniş ictimaiyyətin diqqətini cəlb edən Tel-Əviv Universitetinin son araşdırması, təxminən 270 min İsrail vətəndaşının 2023-2025-ci illər arasında ölkəsini tərk edərək ən azı 3 ay fasiləsiz olaraq xaricdə yaşadığını ortaya qoydu. Bu kütləvi mobillik özü ilə ölkənin iqtisadi intellektual və gələcəyini təhdid edən ciddi “beyin axını” böhranını da gətirir.

İsrail tarixində beyin axınının ən böyük dalğası: Rəqəmlər nə deyir?

Tel-Əviv Universitetinin dərc etdiyi məlumatlar göstərir ki, İsraildən uzunmüddətli gedişlər son on ildə dramatik şəkildə artıb. Araşdırma nəticələrinə görə, 268 min 509 nəfər 2023-2025-ci illərdə ən az 3 ay fasiləsiz olaraq xaricdə qalmağı seçib. Halbuki on il əvvəlki eyni dövrdə bu rəqəm 183 min 219 idi. İyun ayında İsrail Parlamentinin (Knesset) komissiyalarında müzakirə edilən hesabatlar da bu mənfi mənzərəni təsdiqləyir. Təhsilli əhalinin, xüsusilə 25-64 yaş qrupunun miqrasiya meyli ümumi əhalinin orta göstəricisindən xeyli yüksəkdir.

Səhiyyə sektorunda itkilər böhranın ən konkret göstəricilərindən birinə çevrilib. Təkcə 2024-cü ildə İsraili 530 mütəxəssis həkim tərk etdiyi halda, xaricdən ölkəyə qayıdan həkimlərin sayında nəzərəçarpacaq dərəcədə azalma müşahidə olunub. Siyasi şərhçi və keçmiş akademikOri Qoldberq ölkəni tərk edənlərlə yeni gələnlər arasında balansın əvvəlki illərlə müqayisədə tamamilə pisləşdiyini vurğulayır.

Siyasi Qeyri-sabitlik və Oktyabr 2023 Travmasının Sosial Təsirləri

Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, bu rekord gedişlərin arxasında dərin etibarsızlıq və qeyri-sabitlik hissi dayanır. 2022-ci ilin noyabrında keçirilən seçkilərdən sonra başlayan mübahisəli məhkəmə islahatı prosesi ilə artan sosial gərginlik, 2023-cü ilin oktyabrında baş verən hadisələr və sonrakı hərbi əməliyyatlarla pik həddinə çatıb. Ori Qoldberq bildirir ki, 2023-cü ilin oktyabr ayından bəri yaşanan kollektiv travma İsrail cəmiyyətində dərin qütbləşməyə və yeni sosial böhranlara səbəb olub.

Vətəndaşların artıq işlək bir ictimai asayiş və uzunmüddətli sabitlik axtardıqlarını ifadə edən Qoldberq, ölkənin həm struktur olaraq parçalandığını, həm də təhlükəsiz sığınacaq olma xüsusiyyətini itirdiyini müdafiə edir. Bu vəziyyət təhsilli seqmentlərin gələcəklə bağlı narahatlıqları ilə alternativ yaşayış sahələrinə üz tutmasını qaçınılmaz edir.

İqtisadi gələcək təhlükə altındadır: Bacarıqlı işçi qüvvəsi ölkəni tərk edir

Times of Israel qəzetinin xəbərinə görə, İsrail Vergi Administrasiyasının məlumatlarına əsaslanaraq, gedənlərin profili yüksək gəlirli və yüksək ixtisaslı peşəkar qruplardan ibarətdir. Yüksək gəlirli qrupdakı israillilərin mühacirət nisbəti 2023 və 2024-cü illərdə pik həddə çatmışdır. Texnologiya, mühəndislik, tibb və akademiya kimi İsrail iqtisadiyyatının can damarı olan sektorlardakı bu itkilər uzunmüddətli perspektivdə ciddi struktur zədələnməsinə səbəb ola bilər.

Ori Qoldberq bu vəziyyətin müvəqqəti tendensiya olmadığını müdafiə edərək, xüsusilə mütəxəssis hazırlığı üçün xaricə gedən tibb işçilərinin əksəriyyətinin geri qayıtmadığını bildirir. Siyasi və təhlükəsizlik şərtlərinin qısa zamanda normala dönməsinin çətin olduğunu ifadə edən Qoldberq, İsrailin geriyə qaytarılması çətin olan uzunmüddətli demoqrafik və iqtisadi transformasiya prosesinə girdiyini proqnozlaşdırır.

SİZİN MARAQLANA BİLƏ BİLƏR:İsrail Baş nazirliyinin prezident Ərdoğanı hədəf alan açıqlamalarına sərt reaksiya

CƏL EDƏ BİLƏCƏYİNİZ MARAQ:Yeməkdə böyük qalmaqal! Kolbasada at və eşşək əti aşkarlanıb