Qlobal İstiləşmədə Qorxulu Rekord: Avqust Dünya Tarixində Ən İsti Dövr oldu

Qlobal iqlim böhranı və təbii hava hadisələrinin birləşməsi bütün dünyada misli görünməmiş temperatur rekordları gətirir. Avropa İttifaqının (AB) Kopernik İqlim Dəyişikliyi Xidməti (C3S) tərəfindən paylaşılan son məlumatlar, hazırkı dövrün iqlim tarixi baxımından nə qədər kritik olduğunu ortaya qoydu. Rəsmi açıqlamaya görə, geridə qoyduğumuz avqust ayı qlobal miqyasda indiyə qədər qeydə alınan ən isti ay kimi tarixə düşdü.

İyulun Rekordu İstisna Edildi

Alimlər tərəfindən aparılan vasvası ölçmələrə görə, avqust ayında qlobal səth havasının orta temperaturu 16,96 dərəcə olaraq təyin olundu. Bu təəccüblü dəyər 16,95 dərəcə ilə 2023-cü ilin iyulunda çox yaxınlarda müəyyən edilmiş əvvəlki rekordu üstələyib. Məlumatlar göstərir ki, avqust ayında bu ekstremal temperatur 1991-2020-ci illəri əhatə edən uzunmüddətli avqust orta göstəricisindən tam olaraq0,85 dərəcə yuxarı olub. Bu kənarlaşma qlobal istiləşmənin dayanmadan davam etdiyini göstərən ən konkret göstəricilərdən biri hesab olunur.

El Nino və İnsan Faktorlarının Təhlükəli Alyansı

Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, bu qeyri-adi temperatur artımları tək bir səbəblə əlaqələndirilə bilməz. Əldə edilən məlumatlara görə qeydlər; O, insan fəaliyyəti nəticəsində yaranan istixana qazları emissiyalarının və nəticədə iqlim dəyişikliyi və Sakit Okeana getdikcə daha çox təsir edən El Nino hava fenomeninin birləşməsindən əmələ gəlib. Bu iki güclü amilin birləşməsi atmosferdə və okean sularında görünməmiş istilik yığılmasına səbəb oldu. İsti dalğanın xüsusilə Avropa qitəsində dağıdıcı təsiri oldu. Qərbi Avropada minlərlə insanın həyatını itirdiyi 2003-cü ilin ölümcül yayını belə ötmüş isti dalğası olduğu halda; İngiltərə 1884-cü ildən bəri ən isti yayı yaşadı.

"Atmosferdə və Okeanlarda Fövqəladə Ekstremallar Görünür"

Kopernik İqlim Strategiya DirektoruDr. Samantha Burgessqlobal iqlim qeydlərindəki bu qeyri-adi prosesə diqqət çəkərək narahatlığını dilə gətirib. Burgess, "Rekord səviyyələrə çatan hava və dəniz səthinin temperaturu iqlim böhranının həm atmosferdə, həm də okeanlarımızda ekstremal hava hadisələrini necə tətiklədiyini açıq şəkildə ortaya qoyur. Bu ekstremal vəziyyətin mənfi təsirləri bütün dünyada cəmiyyətlər və makroiqtisadiyyatlar üzərində birbaşa və güclü şəkildə hiss olunmağa başlayıb" dedi. Alimlər El Nino effektinin yaxın aylarda pik həddə çatacağını proqnozlaşdırsalar da, onlar qlobal ictimaiyyəti və qərar qəbul edənləri təcili tədbirlər görməyə çağırırlar, çünki bu vəziyyət yeni qlobal temperatur rekordlarına səbəb ola bilər.