Türkiyə Böyük Millət Məclisinin sədri Kurtulmuş: Türkiyənin Avropa üçün Strateji Rolü

Türkiyə Böyük Millət Məclisinin (TBMM) sədri Numan Kurtulmuş Finlandiyaya səfəri zamanı mühüm açıqlamalar verib. Helsinkidə keçirilən "Değişen Dünyada Türkiyə: Bir Ortak, Bir Dengeleyici, Bir Stratejik Aktör" başlıqlı konfransda danışan Kurtulmuş, Türkiyənin Avropanın gələcəyi üçün əhəmiyyət kəsb etdiyini vurğuladı. Konfransa Finlandiya Parlamentinin (Eduskunta) sədri Jussi Halla-Aho və Finlandiya-Türkiyə Parlamentlərarası Dostluq Qrupu ev sahibliyi edib.

Türkiyə-Finlandiya Münasibətlərinin Tarixi və Gələcəyi

Kurtulmuş ümid etdiyini bildirib ki, onun Finlandiyaya rəsmi səfəri hər iki ölkə arasında əlaqələrin möhkəmlənməsinə töhfə verəcək. Türkiyə ilə Finlandiya arasındakı tarixi bağlara diqqət çəkən Kurtulmuş, məsafələr uzaq olsa da, iki ölkə xalqı arasında güclü emosional bağların olduğunu bildirib. O, Türkiyə ilə Finlandiyanın xüsusilə münaqişələrin həlli və danışıqlar proseslərində inkişaf etdirdiyi ortaq rəftarları vurğuladı.

Finlandiyanın 2023-cü ildə NATO-ya üzv olması ilə iki ölkə arasında yeni tərəfdaşlıq zəmininin formalaşdığını deyən Kurtulmuş, iki ölkə arasında diplomatik əlaqələrin qurulmasının 100 illiyi üçün xüsusi olaraq təşkil edilən tədbirlərin 2024-cü ildə bu əlaqələri daha da gücləndirəcəyini bildirib. Yüksək texnologiya, milli müdafiə sənayesi və təhsil kimi sahələrdə əməkdaşlığın əhəmiyyətinə toxunaraq, bu sahələrdə əməkdaşlığın daha da güclənəcəyinə ümid etdiyini bildirib.

Qlobal Problemlər və Türkiyənin Rolü

Kurtulmuş, dünyada yaşanan böhranlara da diqqət çəkərək, mühacir problemi, qlobal istiləşmə və aclıq kimi problemlərin hər bölgəyə təsir etdiyini bildirib. O, bu problemlərin həlli üçün qlobal əməkdaşlığa ehtiyac olduğunu vurğulayıb. O, Rusiyanın Ukraynaya təcavüzü ilə başlayan və Avropa qitəsini təsir edən təhlükəsizlik problemlərinə də toxunaraq, beynəlxalq sistemin bu cür böhranların qarşısını almaq üçün yetərli olmadığını bildirib.

Kurtulmuş BMT-nin fəaliyyətini itirdiyini və bu vəziyyətin beynəlxalq münaqişələrin həllində ciddi çətinliklər yaratdığını bildirib. O, BMT-nin Rusiyanın Ukraynadakı genişlənmə siyasətinin və İsrailin Qəzzada törətdiyi qırğınların qarşısını ala bilmədiklərini ifadə etdi.

Avropanın Təhlükəsizlik Siyasətləri və Türkiyənin AB Əlaqələri

Avropa qitəsinin keçdiyi təlatümlü dövrü dəyərləndirən Kurtulmuş, Ukraynanın təhlükəsizlik böhranının Avropadakı zəifliklərini ortaya qoyduğunu söylədi. O, bəyan edib ki, NATO Avropanın təhlükəsizliyi üçün kifayət qədər effektiv müdafiə təmin edə bilməz. Finlandiya və İsveçin NATO-ya qəbulu ilə ittifaqın daha da gücləndiyini bildirən Kurtulmuş, NATO-nun yeni strategiyalar inkişaf etdirməsi lazım olduğunu vurğuladı.

Kurtulmuş Türkiyənin Avropa Birliyi ilə əlaqələrinin strateji əhəmiyyət daşıdığını və Türkiyənin Aİ-yə tamhüquqlu üzvlük perspektivinə sahib olduğunu bir daha vurğulayıb. Bununla belə, o, Aİ daxilində Türkiyəyə qarşı qərəzli və ayrı-seçkilik siyasətinin mövcudluğuna diqqət çəkib. O, Türkiyənin Avropa üçün bir yük olmadığını, əksinə, Avropanın gələcəyi üçün bir sərvət olduğunu müdafiə etdi.

Türkiyənin Diplomatiya və Sülh səyləri

Türkiyənin çətin coğrafi mövqeyinə baxmayaraq, regional və qlobal problemlərin həllində diplomatiya və sülh danışıqlarına önəm verdiyini ifadə edən Kurtulmuş, Türkiyənin vasitəçilik roluna da toxunub. Cənubi Qafqazdakı vəziyyətə gəlincə, o, Azərbaycan və Ermənistan arasında əldə olunan razılaşmanın regionda sülhün bərqərar olması üçün mühüm addım olduğunu bəyan edib. Türkiyənin terrorla mübarizədə qətiyyətini vurğulayan Kurtulmuş, Terrordan Azad Türkiyə hədəfinə doğru səylərin davam etdiyini, Türkiyə Böyük Millət Məclisində yaradılmış Milli Həmrəylik, Qardaşlıq və Demokratiya Komissiyasının fəaliyyətindən danışıb. O, Türkiyədə demokratik standartların yüksəldilməsi və bütün vətəndaşların bərabər hüquqlara malik olması lazım olduğunu bildirib.

Gələcəyin Qlobal Dinamikası və Türkiyənin Strateji Rolü

Kurtulmuş, dünyanın yeni çoxqütblülük dövrünə qədəm qoyduğunu və Türkiyənin bu prosesdə mühüm aktor kimi iştirak edəcəyini bildirib. O, Türkiyənin geostrateji yeri və iqtisadi potensialı ilə həm regional, həm də qlobal tarazlığa təsir edə biləcəyini bildirib. O, Türkiyənin sülh perspektivini inkişaf etdirərək beynəlxalq dostluq əlaqələrini artırmaq məqsədi ilə hərəkət etdiyini açıqlayıb.

Çıxışından sonra iştirakçıların suallarını cavablandıran Kurtulmuş Türkiyənin beynəlxalq arenada sülh və əməkdaşlığa sadiqliyini bir daha təsdiqləyib.