Yaxın Şərqdə yeni era: ABŞ və Səudiyyə Ərəbistanı arasında tarixi nüvə sazişi imzalanıb

ABŞ və Səudiyyə Ərəbistanı qlobal enerji bazarlarında və Yaxın Şərqin geosiyasi balanslarında kartları yenidən bölüşdürəcək tarixi bir addım atıb. İki ölkə arasında mülki nüvə enerjisi sahəsində hərtərəfli əməkdaşlığı nəzərdə tutan və ictimaiyyət arasında “123 Saziş” kimi tanınan sülhməramlı nüvə əməkdaşlıq sazişi və onu müşayiət edən qarşılıqlı təhlükəsizlik tədbirləri sazişi rəsmi olaraq imzalanıb. ABŞ Energetika Nazirliyi tərəfindən elan edilən bu inkişaf regionda strateji tərəfdaşlıqları yeni ölçüyə daşımağa hazırlaşır.

Çox milyard dollarlıq tərəfdaşlığın təməli qoyuldu

ABŞ-ın energetika naziriChris Wright və Səudiyyə Ərəbistanının energetika naziriŞahzadə Əbdüləziz bin Salman tərəfindən imzalanan bu tarixi saziş təkcə nüvə texnologiyasının paylaşılmasını deyil, həm də nüvə silahlarının yayılmasının qarşısının alınmasını əhatə edən ciddi təhlükəsizlik tədbirlərini ehtiva edir. ABŞ Energetika Nazirliyinin verdiyi açıqlamaya görə, imzalanmış bu sazişlər onilliklər boyu davam edəcək və milyardlarla dollar dəyərə çatacaq nəhəng iqtisadi və strateji tərəfdaşlığın hüquqi əsasını təşkil edir. Razılaşma sayəsində Amerika nüvə enerjisi şirkətləri Səudiyyə Ərəbistanının sürətlə inkişaf edən nüvə enerjisi proqramında birbaşa və hərtərəfli rol oynamaq imkanı əldə edəcəklər.

Amerika Sənayesi üçün Yeni İmkanlar və Məşğulluq Qapısı

İmzalar ABŞ-ın yerli sənayesinə, işçi qüvvəsinə və qlobal təchizat zəncirlərinə ciddi üstünlüklər təklif etmək məqsədi daşıyır. Saziş çərçivəsində Amerika nüvə texnologiyasının Səudiyyə Ərəbistanına ixracı ilə ABŞ-da yüksək maaşlı yeni məşğulluq sahələrinin yaradılması və uzunmüddətli iqtisadi artımın dəstəklənməsi nəzərdə tutulur. Eyni zamanda Səudiyyə Ərəbistanının sürətlə artan daxili enerji ehtiyaclarını təhlükəsiz və təmiz qaynaqlarla qarşılamaq üçün kritik həddi keçiləcək. Nüvə təhlükəsizliyi, təhlükəsizlik və nüvə silahlarının yayılmaması kimi qlobal standartların ən yüksək səviyyədə saxlanmasını təmin edən bu addım ABŞ-ın mülki nüvə enerjisi bazarında qlobal rəqabət qabiliyyətini də artıracaq.

"ABŞ-ın Nüvə İntibahı Başladı"

ABŞ Enerji Departamenti vurğuladı ki, ölkə prezident Donald Tramp administrasiyasının qətiyyətli siyasəti sayəsində mülki nüvə bazarında itirdiyi rəqabət üstünlüyünü bərpa edib. Təsdiq üçün Konqresə təqdim olunacaq sazişi şərh edən ABŞ-ın energetika naziri Kris Rayt deyib: “Bu müqavilələr iki ölkənin ticarət əlaqələrini gücləndirmək, ABŞ-da rifahı artırmaq və müttəfiqlərimizin təhlükəsizliyini təmin etmək üçün ortaq əzmini əks etdirir. Prezident Tramp, bu prosesin həm Amerika, həm də Səudiyyə xalqına uzunmüddətli rifah gətirəcəyini bildirib.

Yaxın Şərqdə və Qlobal Geosiyasətdə Balanslar Dəyişir

Bu nəhəng nüvə hərəkətinin Vaşinqton və Ər-Riyad arasındakı ikitərəfli münasibətlərdən çox kənara çıxacağı və qlobal enerji və geosiyasi tarazlıqları dərindən sarsıdacağı gözlənilir. Siyasi analitiklər iddia edirlər ki, ABŞ-ın Səudiyyə Ərəbistanı ilə nüvə sahəsində belə dərin inteqrasiyası Vaşinqtonun Yaxın Şərqdəki strateji mövqeyini gücləndirəcək. Bu addım həm də Çin və Rusiyanın regionda artan təsirini balanslaşdırmaq strategiyasının mühüm hissəsi kimi qiymətləndirilir. Səudiyyə Ərəbistanının mülki nüvə potensialının artırılması regional güc balansını və nüvə texnologiyası yarışını yeni mərhələyə daşıyarkən qlobal nüvə enerjisi investisiyalarının sürətlənməsinə səbəb olacaq.