Айыл чарба жана токой чарба министри Юмаклы сүйүнчүсүн берди: Жүзүм өндүрүшүндө 3 миллион 850 миң тонна рекорддук түшүм күтүлүүдө

Айыл чарба жана токой чарба министри Ибрахим Юмаклы Анкаранын Калежик районундагы тарыхый жана айыл чарба байлыгы менен өзгөчөлөнгөн Анкара университетинин Калежик жүзүмчүлүк изилдөө жана колдонуу станциясында өткөрүлгөн салттуу жүзүм жыйноо иш-чарасына катышты. Программанын алкагында Анкара университетинин ректору, профессор, министр Юмаклы Неждет Үнүвардан станцияда жүргүзүлгөн илимий изилдөөлөр жана долбоорлор тууралуу кеңири маалымат алып, андан соң басма сөз өкүлдөрүнө маанилүү билдирүүлөрдү жасады. Станциянын биологиялык ар түрдүүлүк жагынан маанилүү роль ойноорун белгилеген Юмаклы, мекемеде жергиликтүү жана чет элдик 153 жүзүм сортунун коргоого алынганын жана бул жердин Түркия үчүн абдан баалуу асыл тукум жана генетикалык ресурстарды сактоо борбору катары кызмат кылганын айтты. Министрлик менен университеттердин Түркиянын бардык жеринде чөп азыктарынын өзгөчө көп түрдүүлүгүн сактап калуу үчүн катуу иштеп жатканын баса белгилеген Юмаклы жана бул генетикалык мурасты келечек муунга өткөрүп берүүнүн абдан маанилүү экенин айтты. Анкаранын күчтүү айыл чарба инфраструктурасына көңүл бурган министр Юмаклы борбордо өндүрүлгөн жүзүмдүн жарымынын Кызылырмак бассейни сунуш кылган өзгөчө микроклимат жана топурак түзүлүшү менен калыптанган өзгөчө жыты менен Калежик районунда өстүрүлгөнүн айтты.

Түркия мейиз экспортунда дүйнөлүк лидерликти сактап калды

Түркиянын дүйнөлүк масштабда абдан күчтүү жүзүм өндүрүүчүсү экенин белгилеген министр Ибрахим Юмаклы, өлкөнүн эл аралык базардагы орду тууралуу учурдагы маалыматтарды бөлүштү. 2024-жылдан тарта Түркиянын жаңы жүзүм өндүрүүдө дүйнөдө 7-орун, мейиз экспортунда дүйнөдө 1-орунда экенин баса белгиледи. Юмаклы быйылкы аба ырайынын ыңгайлуу болушунун жана жаан-чачындын айыл чарба өндүрүшүнө абдан оң таасирин тийгизгенин, жакшы жаан-чачындын бардык айыл чарба продукциясында болгондой жүзүмдө да түшүмдүүлүктү олуттуу түрдө жогорулатканын белгиледи. Өндүрүлгөн продукцияны кошумча нарк кылуунун алдыдагы жылдарда өндүрүштүн туруктуулугу жана бирдей сапат стандартынын сакталышы үчүн стратегиялык мааниге ээ экенин белгилеген министр Юмаклы, продукцияларды бренддөө процессинде Түркиянын ар кайсы аймактарындагы университеттер, өзгөчө Анкара университети менен биргелешкен илимий долбоорлорду ишке ашырышкандарын кошумчалады.

Акыркы 66 жылдын эң жаанчыл мезгили жана өсүмдүк өстүрүүдөгү 140 миллион тонна максат

Өткөн жылдардын өндүрүш маалыматтары менен салыштырууларды жасаган Айыл чарба жана токой чарба министри Юмаклы 2025-жылы жүзүмдүн өндүрүшүнүн болжол менен 2,5 миллион тонна болгонун эске салып, бул жылдын бир топ жемиштүү мезгил болгонун белгиледи. Юмаклы: «Быйыл абдан жакшы сезон өткөрүп жатабыз, өлкөбүздө 3 миллион 850 миң тонна жүзүм өндүрүшү ишке ашат деген үмүттөбүз»,-деди. Метеорологиялык маалыматтарга токтолгон министр Юмаклы, 2026-жылдын акыркы 66 жылдын эң жаанчыл жылы катары катталганын, өткөн жылы болгон катуу кургакчылык менен февраль жана апрель айларында болгон кыйратуучу айыл чарба үшүкүнүн айыл чарба өндүрүшүнө терс таасирин тийгизгенин эске салды. Бул жылы жаан-чачындын көп болушу менен өсүмдүк өстүрүүдө чоң секирик күткөндөрүн белгилеген Юмаклы, бул сезондо жалпы эгин өндүрүшүнүн 140 миллион тонна чегинен ашарын билдирди.

ТМОдон Республиканын тарыхындагы рекорддук сатып алуу: Дыйкандарга 180 миллиард лира төлөм

Топурак продуктулары кеңсесинин (TMO) рынокту жөнгө салуучу ролу жөнүндө кеңири билдирүүлөрдү жасаган министр Юмаклы мекеменин соода ишкана катары эмес, рыноктун жөнгө салынышын камсыз кылуу үчүн стратегиялык кийлигишүү мекемеси катары иштээрин айтты. ТМОнун базарды жакындан көзөмөлдөп, керек болсо сатып алуу баасын жарыялаганын белгилеген Юмаклы мекеменин быйыл 12,3 миллион тонна эгин сатып алуу менен республика тарыхындагы эң жогорку сатып алуу рекордун жаңыртканын жарыялады. Азык-түлүк коопсуздугу тынчсыздануулары глобалдык масштабда туу чокусуна жеткен жана азык-түлүк соодасы чектелүү болгон учурда жетишилген бул ийгиликтин Түркия үчүн чоң сыймыктануу булагы болгонун айтты. Өндүрүүчүнүн эмгегин коргоп, керектөөчүнүн тамак-ашка акылга сыярлык баада болушун камсыз кылуу үчүн Соода министрлиги жана Азык-түлүк комитети менен толук координацияда иштеп жатышканын белгилеген Юмаклы, ТМОнун 12,3 миллион тонна дан сатып алуусунун ордуна дыйкандарга жалпы 180 миллиард лира төлөгөнүн жарыялады. Министр Юмаклы сөзүнүн соңунда базарда жасалма баалардын олку-солку болушуна жол бербей тургандарын жана өндүрүүчүгө ыңгайлуу, туруктуу саясаттарды улантууга чечкиндүү экендиктерин белгиледи.