Даниэль Ортега Никарагуадагы шайлоолор толугу менен жокко чыгарылганын жарыялады: АКШ менен оппозициянын абдан катаал реакциясы

Никарагуада саясий тең салмактуулукту түп тамырынан бери солкулдата турган тарыхый окуя болуп өттү. Өлкөнү көп жылдар бою темир муштум менен башкарган президент Даниэль Ортега борбор калаа Манагуадагы Сандинист революциясынын 47 жылдыгын майрамдоодо миңдеген жактоочуларына кайрылды. Ортега АКШнын кийлигишүүсүн жана өлкөнүн улуттук эгемендигине шылтоолоп, Никарагуада шайлоо мындан ары эч качан өткөрүлбөй турганын жарыялады.

Ортегадан АКШга жана оппозицияга катуу сөздөр: "Бул окуя бүттү"

80 жаштагы Ортега, Сандинист революциясын майрамдоодо абдан катуу сөздөрдү колдонгон, АКШ жана аны менен кызматташкан оппозициячыл топтордун бийликке келүү мүмкүнчүлүгү жок экенин баса белгиледи. Ортега өз сөзүндө : "Бул жерде янкилер (АКШ) же сомозачылар тарабынан курулган партиялардын кайрадан бийликке келүү тарыхы бүттү. Эч качан, эч качан, эч качан... Янкилер аларга канча акча беришсе да ийгиликке жете алышпайт. Төңкөрүштү колдогондор менен чыккынчылардын алдына дубал тургуза турган мыйзамдарды кабыл алышыбыз керек",- деди.

Оппозицияны мамлекеттик ресурстарды талап-тоноо жана билим берүү мекемелери аркылуу адилетсиз киреше табуу менен айыптаган Ортега, бийликти басып алууну кыялдангандардын кыялдарынан толугу менен баш тартышы керектигин белгиледи.

Оппозициянын "Бир партиянын режими" боюнча айыптоосу

Ортеганын бул радикалдуу билдирүүлөрү өлкөдө көптөн бери кысымга алынган оппозициялык канаттын чоң кыжырдануусун жаратты. 2023-жылы жарандыктан ажыратылган оппозиция лидерлеринин бири Феликс Марадиага Саенц азыркы конституция тынымсыз бузулуп, бийликтин жеке кызыкчылыгына ылайык өзгөртүлүп жатканын ырастады.

Дагы бир оппозиция ишмери, белгилүү бир мөөнөткө камакка алынгандан кийин сүргүнгө айдалган жана 2023-жылы жарандыктан ажыратылган Хуан Себастьян Чаморро Ортега көп жылдар бою иш жүзүндө сактап келген бир партиялуу диктатураны расмий түрдө жарыялаганын билдирди. Чаморро Никарагуа Кытайда, Түндүк Кореяда жана Кубада түзүлгөн туруктуу бир партиялуу системага айландырылат деп ырастады.

АКШнын катуу реакциясы: "Ал өзүнүн чыныгы авторитардык жүзүн көрсөттү"

Вашингтон Никарагуадан чыккан бул үндөргө дароо реакция кылды. АКШнын мамлекеттик катчысы Марко Рубио Ортеганын шайлоону толугу менен жок кылуу жөнүндөгү билдирүүлөрүн катуу сынга алды. Тышкы иштер министрлиги аркылуу жасалган расмий билдирүүдө Рубио Даниел Ортеганын ачуусу бүт дүйнөгө анын режиминин “чыныгы авторитардык табиятын” ачык далилдеп жатканын белгиледи.

Ортега администрациясы Сандинисттик революциядан азыркыга чейин

Самоза үй-бүлөсүнүн диктатордук режимин жок кылган сандинисттердин революциясынан кийин өлкөнү 1980-жылдары башкарган Даниэль Ортега 2007-жылы кайрадан президент болду. Ошондон бери бийлигин сактап келген Ортега администрациясы акыркы жылдары системалуу түрдө оппозициянын үнүн басуу үчүн айыпталууда.

Өлкөдө көптөгөн бейөкмөт уюмдар, университеттер, көз карандысыз маалымат каражаттары жана диний бирикмелер жабылып, өкмөткө каршы ишмерлердин мүлктөрү камакка алынган. Бириккен Улуттар Уюмунун (БУУ) Никарагуа боюнча эксперттер тобу Ортега өкмөтүнүн бул репрессиялык иш-аракеттери адамзатка каршы кылмыш болушу мүмкүн экенин билдиргени менен, Манагуа администрациясы бул айыптоолорду четке кагып, аларды “интервентивдүү демилгелер” деп атайт.