Глобалдык базарлар геосаясий тирешүүлөрдүн көлөкөсүндө

Дүйнөлүк базарлар Жакынкы Чыгыштагы геосаясий тирешүүлөрдүн таасири астында жаңы жуманы стресстүү баштады. АКШ менен Израилдин Иран менен тынчтык келишимине жетише албаганы базарлардагы белгисиздикти күчөтүүдө. Өзгөчө энергия менен камсыздоодо мүмкүн болгон үзгүлтүктөр дүйнөлүк экономикага терең таасирин тийгизүүдө.

Жакынкы Чыгыштагы кризис жана анын кесепеттери

8-апрелде жетишилген ок атышпоо келишимине карабастан, Жакынкы Чыгыштагы тараптар сүйлөшүүлөрдө конкреттүү жылыш жасай алышкан жок. Эки тараптын коркутуп-үркүтүүчү билдирүүлөрү ок атышууну токтотуунун алсыздыгын ачыкка чыгарат. АКШнын президенти Дональд Трамп Ирандын Ормуз кысыгын ачуу үчүн тез кадам таштоосу керектигин айтты. Трамп, антпесе Иран олуттуу кесепеттерге дуушар болорун белгиледи.

Ормуз кысыгы аркылуу танкердик жүк ташуулардын үзгүлтүккө учурашы энергия менен камсыздоого байланыштуу тынчсызданууну арттырса, камсыздандыруу чыгымдарынын көбөйүшү бул абалды ого бетер кыйындатат. Бул окуялар мунайдын баасына жогорулаган басымды жаратат.

Макроэкономикалык белгилер жана Борбордук банктардын мамилеси

Мунайдын кымбатташы бүткүл дүйнө боюнча инфляция маалыматтарына көзгө көрүнөрлүк таасирлерди жаратууда. Экономикалык кысымдар борбордук банктардын катуураак акча-кредит саясатына кайрылуусуна алып келет. АКШда жарыяланган маалыматтар өндүрүүчү баанын өсүшүнүн ылдамдап баратканын жана бул ФРдин пайыздык чендерди жогорулатуу саясатын дагы да күчтөндүргөнүн көрсөтүүдө.

Буга чейин Fed жыл бою пайыздык чендерди төмөндөтөт деп ойлошкон. Бирок акыркы окуялар менен декабрь айында пайыздык чендин 25 базистик пунктка өсүү ыктымалдыгы 70 пайыз деп болжолдонууда.

Дүйнөлүк облигация базарларындагы кыймылдар

Инфляциянын жогорку бойдон кала турганы боюнча күтүүлөр облигация базарларындагы сатуу басымын арттырды. АКШнын узак мөөнөттүү облигацияларынын кирешелүүлүгү олуттуу деңгээлге жетти. 10 жылдык облигациялардын пайызы 4,63 пайызга көтөрүлсө, бул рыноктун жогорку инфляция жана пайыздык чөйрөгө ыңгайлаша баштаганын көрсөтүүдө.

Кытай менен АКШнын ортосундагы экономикалык карым-катнаштар

Ак үй Трамптын Кытайга болгон сапарында экономикалык кызматташтык боюнча жаңы чечимдердин кабыл алынганын жарыялады. Кытай АКШнын сейрек кездешүүчү элементтерге байланыштуу тынчсыздануусун жоюу үчүн чараларды көрөт. Кошумчалай кетсек, кытайлык авиакомпаниялар үчүн 200 Боинг учагын сатып алууга макулдук берилди. Кытай 2026-2028-жылдар аралыгында АКШнын айыл чарба продукцияларынан жыл сайын кеминде 17 миллиард доллар сатып алууга милдеттенди.

Алтын, доллар жана мунай бааларынын өзгөрүшү

Жакынкы Чыгыштагы чыңалуудан улам алтындын унций баасы бир аз жогорулады. Доллардын индекси горизонталдуу бойдон калды. Брент мунайынын баррелинин баасы аймактагы тобокелчиликтердин жогорулашынан улам 107,9 долларга көтөрүлдү.

Азия жана Европа базарларындагы өнүгүү

Түштүк Кореядан башка Азия биржаларында терс агым байкалды, ал эми Кытайдагы экономикалык маалыматтар күтүлгөндөн төмөн бойдон калды. Японияда доллар/йен паритети көтөрүлүп, инфляция коркунучун күчөттү. Европада энергетикалык чыгымдардын жогорку курсу базарларда тынчсызданууну жаратууну улантууда. Жылдын аягына чейин Европанын Борбордук банкынын пайыздык чендерди үч жолу көтөрүшү мүмкүн деген күтүү күч алууда.

Түрк базарлары жана күтүүлөр

Биржа Стамбул жуманы төмөндөө менен баштады. BIST 100 индекси 14 367,60 балл менен жабылды. Доллар/TL курсу бир аз жогорулады. Түркиядагы керектөөчүлөрдүн ишеним индекси жана жумушсуздук деңгээли бүгүн базарлардын көңүл чордонунда болот.

Аналитиктер BIST 100 индексиндеги 14 500 жана 14 400 баллдык деңгээлдердин колдоо, 14 700 жана 14 800 баллдык деңгээлдердин каршылык чекиттери экенин белгилешүүдө. Күтүүлөр

Геосаясий белгисиздиктер жана экономикалык көрсөткүчтөр дүйнөлүк рыноктун багытын аныктоону улантууда. Жакынкы Чыгыштагы окуялардын жүрүшү жана борбордук банктардын пайыздык саясаттары рыноктордун келечектеги кыймылдарын түзө турган негизги факторлор катары көзгө урунат.