81 İlde Yeni Dönem Başlıyor: TURKA ile Araç Muayenesinde 3 Milyar Dolarlık Yapay Zeka Devrimi

Türkiye'nin ulaşım ve denetim altyapısında devrim niteliğinde bir adım atılıyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, TURKA Yeni Nesil Araç Muayene İstasyonu'nun tanıtım töreninde yaptığı açıklamada, araç denetim standartlarını küresel düzeye taşıyacak yaklaşık 3 milyar dolarlık dev bir yatırım programını duyurdu. Ulaşım ağlarının modernizasyonunun geleceğe duyulan güvenle doğrudan ilişkili olduğunu belirten Uraloğlu, bu büyük dönüşümün teknoloji ve insan hayatına verilen değerin bir sentezi olduğunu vurguladı.

20 Yıllık Yeni Dönem 15 Ağustos 2027'de Başlıyor

Yeni nesil muayene merkezlerinin sadece birer kontrol noktası değil, aynı zamanda Türkiye'nin 81 iline yayılacak teknolojik birer laboratuvar olacağını ifade eden Bakan Uraloğlu, araç muayenesini salt bir bürokratik işlem olmaktan çıkaracaklarını söyledi. Vatandaş memnuniyeti, güvenlik ve çevre hassasiyetini odağa alan bu yeni sistemin temelleri, TURKA ile imzalanan imtiyaz sözleşmesiyle atıldı. 2027-2047 yıllarını kapsayan 20 yıllık yeni dönemin 15 Ağustos 2027 itibarıyla resmi olarak başlayacağını hatırlatan Uraloğlu, tanıtımı yapılan istasyonun bu vizyonun ilk somut örneği olduğunu dile getirdi.

Örnek istasyonda, 15 Ağustos 2027 tarihine kadar yeni yazılımlar, teknolojik donanımlar ve operasyonel süreçler gerçek araçlar üzerinde test edilecek. Ekipman karşılaştırmaları ve yazılım güncellemelerinin yapılacağı bu deneme sürecinde elde edilen tüm tecrübe ve veriler, Türkiye genelindeki diğer merkezlere aktarılarak standardizasyon sağlanacak.

Araçların Adeta Röntgeni Çekilecek: Yapay Zeka Desteği

Türkiye'de araç muayenesinin tarihsel gelişimine değinen Bakan Uraloğlu, 1985 yılından itibaren Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen hizmetlerin, modern ve etkin bir modele dönüştürülmesi amacıyla özel sektör dinamizmiyle buluşturulduğunu hatırlattı. 15 Ağustos 2007'de imzalanan ilk sözleşmeyle Elazığ'da başlayan özel sektör işletmeciliği sürecinde, Bakanlık denetiminde dünya standartlarında bir hizmet sunulduğunu ve bugüne kadar tekrarlarla birlikte 213 milyonun üzerinde araç muayenesinin başarıyla tamamlandığını aktardı.

Yeni dönemde ise teknolojinin sınırlarının zorlanacağını belirten Uraloğlu, araçların adeta MR ve tomografisinin çekileceğini ifade etti. İstasyonlarda yapay zeka destekli görüntü işleme teknolojileri, yüksek çözünürlüklü kameralar, hassas lazer ölçüm sistemleri ve robotik çözümler kullanılacak. Yapay zekanın teknisyenlerin tecrübesine destek olacağını ve insan kaynaklı hata payını en aza indireceğini belirten Uraloğlu, bu sayede tüm Türkiye'de objektif ve yüksek standartlı bir denetim mekanizmasının kurulacağını vurguladı.

3 Milyar Dolarlık Dev Yatırım ve Konfor Odaklı Hizmet

Yeni nesil araç muayene sisteminin finansal ve lojistik detaylarını da paylaşan Bakan Uraloğlu, planlanan 3 milyar dolarlık yatırım kapsamında Türkiye genelinde 249'u sabit, 103'ü mobil olmak üzere toplam 352 araç muayene merkezinin ve yaklaşık 900 muayene hattının hizmet vereceğini açıkladı. Bu geniş ağ içerisinde binek ve ticari araç hatlarının yanı sıra motosikletlere özel muayene alanları ile traktör gibi tarım araçlarına yerinde hizmet götürecek mobil üniteler de yer alacak.

Vatandaş konforunu en üst seviyeye çıkarmayı hedeflediklerini belirten Bakan Uraloğlu, yeni istasyonlarda modern bekleme salonlarının bulunacağını, araç sahiplerinin muayene sürecini dijital ekranlardan ve kameralardan canlı olarak izleyebileceğini söyledi. Ayrıca e-Devlet entegrasyonu sayesinde detaylı raporlara dijital olarak ulaşılabilecek. Önemli bir tüketici dostu adımı da yineleyen Uraloğlu, yeni dönemde kredi kartıyla yapılan ödemelerden kesinlikle komisyon alınmayacağını açıkladı. Enerji verimliliği ve yeşil lojistik ilkelerine uygun olarak tasarlanan çevreci istasyonlar, elde edecekleri büyük veri (big data) altyapısıyla da geleceğin ulaştırma politikalarına ve akademik araştırmalara ışık tutacak.