ABD ve İran arasında askeri operasyona 2 hafta ara

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik tutumundaki belirsizlik sürerken, Washington yönetiminin Katar’ın yürüttüğü diplomatik girişimler nedeniyle olası bir askeri operasyonu iki hafta ertelediği öne sürüldü. İsrail merkezli Jerusalem Post gazetesinin diplomatik kaynaklara dayandırdığı habere göre, tarafları yeniden müzakere masasına döndürmek amacıyla yoğun bir diplomatik trafik yürütülüyor.

Katar'ın yürüttüğü diplomatik girişimler

Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman es-Sani, Washington ile Tahran arasındaki derin görüş ayrılıklarının devam ettiğini ve anlaşmanın önündeki temel engellerin henüz kalkmadığını belirtti. ABD'nin deniz ablukasını kaldırması, İran'ın nükleer programı ve dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması gibi kritik başlıklarda henüz ortak bir noktaya varılamadığı kaydedildi.

ABD'li yetkililere yönelik güvenlik tehditleri

İran'dan gelen tehditler ve istihbarat raporları üzerine ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, başkent Washington'daki evinden ayrılarak bir askeri üsse taşındı. New York Times'ın aktardığına göre, İran'ın mevcut ve eski ABD'li yetkililere karşı yürüttüğü komploların yeni bir aşamaya geçtiği değerlendiriliyor. Trump yönetiminden Stephen Miller ve eski adalet bakanı Pam Bondi gibi isimler de benzer güvenlik gerekçeleriyle konutlarını değiştirmişti.

ABD Başkanı Donald Trump, Gaziler Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, İran ile 1979 yılından bu yana bir savaş yürütüldüğünü savunarak, "Sadece bu durumu ne zaman sona erdirmek istediğimiz meselesi kaldı, bu kesinlikle tam bir zafer olacak" ifadelerini kullandı. Diğer yandan İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai, olası bir saldırıya karşı Avrupa'daki Amerikan üslerini hedef alabilecekleri konusunda Washington'ı uyardı. ABD Adalet Bakanlığı ise İran destekli üç ajanın, Birleşik Krallık'taki bir hava üssünde terör planı düzenledikleri iddiasıyla suçlandığını duyurdu.

Diplomatik süreç, Katar'ın arabuluculuğunda tarafların müzakere masasına dönmesi için kritik bir zaman dilimi sunuyor. ABD ve İran arasındaki gerilim, nükleer program ve bölgesel güvenlik başlıkları üzerinden şekillenirken, tarafların önümüzdeki iki hafta içinde atacağı adımlar bölgedeki askeri hareketliliğin seyrini belirleyecek. Süreci yakından takip eden uluslararası gözlemciler, tarafların uzlaşma arayışlarının somut bir sonuca ulaşıp ulaşmayacağını izliyor.

Diplomatik çabalar çatışmayı önleyebilir mi?

Katar'ın devreye girmesiyle kazanılan iki haftalık süre, bölgede sıcak bir çatışmanın başlamasını engellemek adına son bir diplomatik fırsat olarak görülüyor. Ancak tarafların nükleer program ve yaptırımlar konusundaki katı tutumları, müzakerelerin başarıya ulaşmasının önündeki en büyük engeli oluşturuyor.

Bölgesel gerilim küresel piyasaları nasıl etkiler?

ABD ve İran arasındaki askeri gerilimin tırmanması, enerji arz güvenliği ve küresel piyasalarda dalgalanmalara yol açabilir. Diplomatik çözüm arayışlarının sonuçsuz kalması durumunda, bölgedeki askeri üslerin ve lojistik hatların güvenlik risklerinin artması beklenebilir.