Avrupa Birliği İngiltere'nin olası yeniden üyeliğine kapı aralasa da güven sorunu aşılmayı bekliyor

İngiltere Başbakanı Andy Burnham'ın Brexit'in beklenen faydaları sağlamadığını belirterek AB ile ilişkileri geliştirme çağrısı yapması, ülkenin Birliğe yeniden üyeliği konusunu uluslararası gündeme taşıdı. Avrupa Birliği üyesi ülkeler genel olarak İngiltere'nin dönüşüne olumlu yaklaşsa da, Brexit sürecinde yaşanan zorluklar ve siyasi istikrarsızlık endişeleri, sürecin önündeki en büyük engellerden biri olarak görülüyor.

İngiltere'nin yeniden üyelik süreci nasıl işliyor?

İngiltere'nin AB'ye yeniden katılması için AB Antlaşması'nın 49. maddesi uyarınca resmi bir başvuru yapması ve bu başvurunun AB Konseyi'nde oybirliğiyle kabul edilmesi gerekiyor. Süreçte AB Komisyonunun görüşü alınırken, Avrupa Parlamentosu'nun (AP) onay vermesi için milletvekillerinin çoğunluğunun lehte oy kullanması şart koşuluyor. Uzmanlar, İngiltere'nin geçmişte sahip olduğu muafiyetleri yeniden elde etmesinin beklenmediğini ve standart bir adaylık prosedürüne tabi tutulacağını vurguluyor.

Üye ülkeler ve AB kurumları sürece nasıl bakıyor?

Fransa, Polonya ve Bulgaristan gibi ülkeler İngiltere'nin dönüşüne kapı açsa da, bu ülkeler sürecin haklar kadar yükümlülükleri de beraberinde getireceğini hatırlatıyor. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Brexit sürecinin yarattığı hayal kırıklığına dikkat çekerek müzakerelerin zorlu geçeceğini belirtiyor. Johns Hopkins Üniversitesi'nden Michael Leigh ise İngiltere'nin Avrupa bütünleşmesine olan bağlılığını 27 üye ülkeye kanıtlaması gerektiğini ve bu güvenin yeniden tesis edilmesinin zaman alacağını ifade ediyor.

İngiltere'nin AB'ye yeniden katılımı, Başbakan Andy Burnham'ın ilişkileri geliştirme çağrısıyla gündeme gelmiş olup, AB üyesi ülkeler bu olasılığa kapı aralamakla birlikte süreçteki güven eksikliğini temel sorun olarak tanımlamaktadır. AB Konseyi'nde oybirliği gerektiren bu katılım süreci, 20 Kasım'da gerçekleşecek AB-İngiltere Zirvesi gibi diplomatik temaslarla şekillenmeye devam etmektedir.

Avrupa Birliği'ne üyelik başvuruları, AB Antlaşması'nın 49. maddesi kapsamında yürütülmekte olup, aday ülkenin tüm üye devletlerin onayını alması gerekmektedir. İngiltere'nin olası bir başvuru sürecinde, Avrupa Parlamentosu ve AB Konseyi'nin yanı sıra üye ülkelerin ulusal parlamentolarının da süreci değerlendirmesi beklenmektedir.

Çıkarılacak sonuç

İngiltere'nin AB'ye yeniden katılımı, yalnızca hukuki bir prosedür değil, aynı zamanda derin bir güven tazeleme sürecidir. Üye ülkelerin açıklamaları, İngiltere'nin geçmişteki "ayrıcalıklı" konumunu kaybedeceği ve Avrupa bütünleşmesine tam bağlılık göstermesi gerektiği gerçeğini ortaya koymaktadır.

Brexit sonrası oluşan olumsuz algı, İngiltere'nin yeniden üyelik yolunda karşılaştığı en büyük siyasi engeldir. Bu durum, taraflar arasında tam üyelikten ziyade savunma ve ticaret gibi alanlarda daha yakın iş birliğine dayalı bir modelin kısa vadede daha gerçekçi olduğunu göstermektedir.

Muhtemel etkiler

İngiltere ve AB arasındaki ilişkilerin yeniden tanımlanması, Avrupa'nın jeopolitik gücünü artırabilir ve bölgesel güvenlik iş birliğini güçlendirebilir. Ancak bu süreç, üye ülkeler arasında balıkçılık veya Cebelitarık gibi çözülmemiş karmaşık meselelerin yeniden tartışmaya açılmasına yol açabilir.

Olası bir yeniden üyelik süreci, İngiliz iç siyasetinde de ciddi tartışmaları tetikleyebilir ve toplumsal kutuplaşmayı etkileyebilir. Ayrıca, AB'nin genişleme politikaları üzerinde de yeni bir modelin oluşmasına zemin hazırlayabilir.