Bakan Kurum: Şehircilik tecrübemizi paylaşmaya hazırız

COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Antalya'da düzenlenen "Kentsel Dirençlilik, İklim Değişikliğine Uyum ve İklim Eylemi Liderler Etkinliği" kapsamında yaptığı konuşmada, iklim değişikliğinin konutlar, üretim ve sağlık üzerindeki tehditlerine dikkat çekti. İklim uyumunu kalkınma politikalarının merkezine aldıklarını belirten Kurum, dirençli şehirler oluşturmak için merkezi ve yerel yönetimlerin iş birliği içinde hareket etmesi gerektiğini vurguladı.

Türkiye afet sonrası süreçte ne tür bir tecrübe kazandı?

Türkiye'nin 6 Şubat 2023'te yaşanan Kahramanmaraş merkezli depremlerle büyük bir sınav verdiğini hatırlatan Bakan Kurum, 11 ilde 14 milyon kişinin etkilendiği bölgede yürütülen "asrın inşa seferberliği" kapsamında 2 yıl gibi kısa bir sürede 455 bin konut, köy evi ve iş yerinin tamamlanarak hak sahiplerine teslim edildiğini açıkladı. İnşa süreçlerinde enerji verimliliği, sıfır atık uyumu ve iklim dostu malzemelerin kullanıldığını belirten Kurum, bu çalışmaların sadece konut değil, altyapı ve sosyal hayatı da kapsayan bütüncül bir yaklaşımla yürütüldüğünü ifade etti.

İklim değişikliğiyle mücadelede finansman nasıl sağlanmalı?

Uyum finansmanının yeterli, öngörülebilir ve erişilebilir olması gerektiğinin altını çizen Murat Kurum, özellikle küçük ve orta ölçekli şehirlerin teknik bilgi ve proje desteğine ihtiyaç duyduğunu belirtti. Bu kapsamda eylül ayında New York'ta başlatılan Sürdürülebilir Kentsel Dirençlilik Finansman Mekanizması'na (SURFF) değinen Kurum, İLBANK, BM-Habitat ve Dünya Bankası iş birliğiyle şehirlerin öncelikli ihtiyaçlarını yatırım yapılabilir projelere dönüştürmeyi hedeflediklerini dile getirdi.

Bakan Murat Kurum, 12 Kasım 2026 tarihinde Antalya'da gerçekleştirilen etkinlikte, Türkiye'nin TOKİ eliyle bugüne kadar 1 milyon 750 bin konut ürettiğini ve 81 ilde 500 bin yeni sosyal konut projesi üzerinde çalıştıklarını hatırlatarak, güvenli ve dirençli şehirlerin bir ayrıcalık değil, her toplumun hakkı olduğunu vurguladı.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen bu süreç, iklim değişikliğine karşı dirençli şehirleşme modellerinin uluslararası platformlarda paylaşılmasını ve finansal mekanizmaların yerel yönetimler için daha erişilebilir kılınmasını amaçlıyor. İlgili kurumlar ve yerel yönetimler, afet risklerini azaltmaya yönelik projelerini bu finansman modelleriyle hayata geçirebiliyor.

Afet sonrası yeniden inşa süreci dünyaya model olabilir mi?

Türkiye'nin deprem bölgesinde uyguladığı hızlı ve entegre konut üretim modeli, iklim dostu ve enerji verimli yapılaşma standartlarıyla küresel ölçekte bir örnek teşkil ediyor. Bu tecrübe, afet sonrası toparlanma sürecinde merkezi ve yerel yönetimlerin koordinasyonunun, uzun vadeli dirençlilik için ne kadar belirleyici olduğunu ortaya koyuyor.

Yeni finansman mekanizmaları şehirleri nasıl etkileyebilir?

SURFF gibi yeni finansman mekanizmalarının devreye girmesi, özellikle kaynak sıkıntısı çeken küçük ve orta ölçekli belediyelerin iklim uyum projelerini daha hızlı hayata geçirmesine olanak tanıyabilir. Bu durum, yerel düzeyde enerji verimliliği ve su yönetimi gibi alanlarda somut iyileşmelerin önünü açabilir.