BM Genel Sekreteri Guterres'ten Kritik Uyarı: "Orta Doğu'da Durum Kontrolden Çıkıyor"

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, küresel ölçekte tırmanan gerilimlere ve özellikle Orta Doğu'da derinleşen insani krize dikkat çekerek tarihi bir uyarıda bulundu. BM Güvenlik Konseyi bünyesinde gerçekleştirilen "Uluslararası barış ve güvenliğin korunması" temalı oturumda konuşan Guterres, dünya genelindeki çatışmaların karmaşıklık, sayı ve süre bakımından benzeri görülmemiş bir düzeye ulaştığını vurguladı.

"Uluslararası Hukuk Hiçe Sayılıyor, Cezasızlık Yayılıyor"

Genel Sekreter Guterres, "Uyuşmazlıkların barışçıl çözüm mekanizmalarının güçlendirilmesi" başlıklı açık tartışma oturumunda yaptığı konuşmada, küresel sistemin ciddi bir sınavdan geçtiğini belirtti. Uluslararası hukukun sistematik bir şekilde göz ardı edildiğine işaret eden Guterres, cezasızlık kültürünün küresel ölçekte zemin kazandığını ve hak ihlallerinin yanıtsız kaldığını ifade etti.

Bu durumun en somut ve yıkıcı yansımalarının Orta Doğu'da yaşandığını dile getiren Guterres, "Durum kontrolden çıkıyor ve hayal dahi edilemeyecek bir felakete doğru sürükleniyor. Tüm bölge, her geçen gün daha da genişleyen bir çatışma girdabının içine çekilmekte" sözleriyle tehlikenin boyutunu gözler önüne serdi. Siyasi hedeflerin, tırmanan kaos ortamında giderek belirsizleştiğini ekleyen Guterres, Hürmüz Boğazı ve Bab el-Mendeb gibi kritik su yollarında seyrüsefer özgürlüğünün acilen yeniden tesis edilmesi gerektiğini, bunun tek yolunun ise diplomasi olduğunu savundu.

Gazze ve Batı Şeria'da İnsani Dram Derinleşiyor

Konuşmasında Filistin topraklarında yaşanan insani trajediye geniş yer ayıran BM Genel Sekreteri, Gazze'deki duruma dair sert eleştirilerde bulundu. Sözde ateşkes çabalarına rağmen sivil halkın her gün ağır bedeller ödemeye devam ettiğini belirten Guterres, insanların en güvenli olması gereken yuvalarında ve günlük rutinlerini sürdürürken can verdiğini söyledi.

İsrail'in Gazze üzerindeki kontrolünü her geçen gün daha da sıkılaştırdığına dikkat çeken Guterres, salgın hastalıkların yayılmasıyla yaşam koşullarının tamamen katlanılamaz hale geldiğini ve hayati önem taşıyan insani yardım operasyonlarının büyük ölçüde engellendiğini açıkladı. İşgal altındaki Batı Şeria'daki duruma da değinen Guterres, İsrail'in buradaki ilhak politikasını "sinsice" ilerlettiğini ifade ederek; yasa dışı yerleşim yerlerinin genişletilmesi, kapsamlı askeri operasyonlar ve kitlesel yerinden edilmeler konusunda uluslararası toplumu uyardı.

Küresel Krizlere Karşı Kararlı Diplomasi Çağrısı

Antonio Guterres, krizlerin yalnızca Orta Doğu ile sınırlı kalmadığını; Ukrayna, Sahel bölgesi ve Sudan başta olmak üzere dünyanın pek çok noktasında milyonlarca insanın benzer acılarla karşı karşıya olduğunu hatırlattı. Bu çatışmaların halkların geçim kaynaklarını yok ettiğini ve devasa göç dalgalarına yol açtığını belirten Guterres, çözümün yine diplomaside yattığının altını çizdi.

BM Sekreterliğinin arabuluculuk rolünün ve iyi niyet misyonunun tahkim edilmesi gerektiğini savunan Genel Sekreter, BM Güvenlik Konseyi'ne tarihi bir çağrıda bulundu. Konseyin sahadaki gerçekleri yerinde inceleyerek çok daha erken, proaktif ve kararlı adımlar atması gerektiğini belirten Guterres, ancak bu şekilde gerilimlerin düşürülebileceğini ve uyuşmazlıkların küresel bir felakete dönüşmesinin engellenebileceğini sözlerine ekledi.