Borsa İstanbul'a Küresel Kıskaç: S&P Dow Jones'un İzleme Kararı Ne Anlama Geliyor?

Küresel finans çevrelerinin gözü Borsa İstanbul’a çevrildi. Dünyanın en önemli endeks sağlayıcılarından biri olan S&P Dow Jones Indices, Türkiye borsasını yakından takip etmek üzere izleme listesine aldığını ilan etti. Yapılan açıklamada, tespit edilen aksaklıkların giderilmesi için Türkiye'ye bir yıllık bir süre tanındığı, bu süre zarfında gerekli adımlar atılmazsa Türkiye'nin statüsünün "frontier market" (sınırda gelişen piyasa) seviyesine düşürülebileceği uyarısında bulunuldu. Bu kritik gelişmeyi değerlendiren Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Yüksel Okşak, meselenin borsanın büyüklüğüyle değil, tamamen güven ve şeffaflıkla ilgili olduğunu belirtti.

Güven ve Şeffaflık Likiditeden Daha Önemli

Doç. Dr. Yüksel Okşak, uluslararası derecelendirme kuruluşlarının analizlerinde hisse sahipliği yapılarına, halka açık payların oranlarına ve yabancı yatırımcının piyasaya erişim kolaylığına odaklandığını vurguladı. Türkiye’nin izleme listesine dahil edilmesinin arka planında piyasa bütünlüğünün yattığını ifade eden Okşak, "Sorun Türkiye borsasının likit olup olmaması ya da büyüklüğü değil. Burada asıl konu piyasa bütünlüğünün yatırımcıya güven verip vermediği" değerlendirmesinde bulundu.

Sosyal Medya Manipülasyonlarına Karşı Caydırıcı Önlemler Şart

Son dönemde özellikle dijital mecralarda kontrolsüzce yayılan spekülatif içeriklere değinen Okşak, sosyal medya platformlarında kurulan kapalı gruplar ve yetkisiz hisse tavsiyelerinin piyasa güvenilirliğini ciddi şekilde zedelediğini ifade etti. Mevcut denetim mekanizmalarının varlığına rağmen, manipülatif işlemler gerçekleştiren aktörlere karşı çok daha sert yaptırımların uygulanması gerektiğini savundu. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) öncülüğünde, lisanssız yatırım danışmanlığı yapan kişi ve gruplara yönelik yasal yaptırımların artırılmasının hayati önem taşıdığını sözlerine ekledi.

Kurumsal Yatırımcıların Güvenini Kazanmak İçin Şeffaflık Reformu

Türkiye'nin uzun vadeli yatırım çekebilmesi için nihai faydalanıcıların şeffaf bir şekilde açıklanması, manipülasyon cezalarının artırılması ve kurumsal yatırımcıların piyasaya olan inancının pekiştirilmesi gerektiğini söyleyen Doç. Dr. Okşak, SPK, Borsa İstanbul ve ilgili tüm kurumların tam bir koordinasyon içinde çalışarak daha proaktif ve etkin denetim modelleri geliştirmesi gerektiğini vurguladı.

Küresel Fonların Rotası ve Türkiye'nin Finans Merkezi Hedefi

Uluslararası endekslerde yaşanacak olası bir gerilemenin, milyarlarca dolarlık portföyleri yöneten büyük fon şirketleri tarafından yakından takip edildiğini belirten Okşak, Türkiye'nin vizyoner bir finans merkezi olma hedefi taşıdığını hatırlattı. Türkiye borsasının hak ettiği yerin, üçüncü sınıf ülkelerin yer aldığı bir platform olmadığını belirterek, "Dünyanın üçüncü sınıf ülkelerinin borsalarının yer aldığı bir platforma düşmek Türkiye’nin hak ettiği bir tablo değil" dedi ve şeffaflık ile kurumsal yönetim ilkelerinin hızla hayata geçirilmesi gerektiğini ifade etti.

Uluslararası Değerlendirmelerde Çifte Standart Yaklaşımı

Finansal piyasalardaki küresel standartların adil uygulanıp uygulanmadığına da değinen Doç. Dr. Yüksel Okşak, benzer spekülatif hareketlerin ve sert fiyat dalgalanmalarının gelişmiş batı borsalarında da yaşandığına dikkat çekti. Dünyanın en büyük teknoloji borsası olan Nasdaq'ta bile bazı hisselerin çok kısa sürelerde yüzde 20'leri aşan dalgalanmalar kaydettiğini belirten Okşak, uluslararası kuruluşların Türkiye'ye gösterdiği hassasiyeti tüm küresel piyasalara eşit şekilde uygulaması gerektiğini söyledi.

Türkiye'nin kendi içindeki eksiklikleri süratle gidermesi gerektiğini kabul eden Okşak, "Çuvaldızı kendimize batırmamız gereken noktalar var. Ancak iğneyi de diğer tarafa batırmak gerekiyor" diyerek uluslararası derecelendirme kuruluşlarının daha tarafsız ve dengeli bir yaklaşım sergilemesi gerektiğini savunarak sözlerini tamamladı.