Cevdet Yılmaz OVP Detaylarını Açıkladı: KKM Sıfırlandı, Rezervler Rekor Kırdı

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ile Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanı İbrahim Şenel, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen "2027-2029 Dönemi Orta Vadeli Program (OVP) Uluslararası Medya Buluşması" kapsamında yabancı basın mensuplarıyla bir araya geldi. Toplantıda Türkiye ekonomisinin makroekonomik hedefleri, yapısal reformları ve mali disiplin adımları kapsamlı bir şekilde ele alındı.

OVP'nin kalkınma planlarıyla uyumlu, her yıl güncellenen ve ekonomi politikalarına yön veren temel bir rehber olduğunu belirten Yılmaz, programın yıllık bütçenin hazırlanmasına zemin oluşturduğunu ve reform gündemini netleştirdiğini ifade etti. Küresel ekonomideki zorlu koşullara rağmen Türkiye'nin kararlı adımlarla ilerlediğini vurgulayan Yılmaz, küresel gelişmelerin iç ekonomik öngörüler üzerindeki etkilerine dikkat çekti.

Küresel Zorluklar ve OVP Makroekonomik Verilerindeki Revizyonlar

Dünya genelinde sanayi üretimi ve büyüme tahminlerinin gerilediğini belirten Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, Türkiye'nin en önemli ihracat pazarlarındaki yavaşlamanın dış talebi etkilediğini söyledi. Geçen yıl OVP hazırlanırken ticaret ortaklarının büyüme öngörüsünün yüzde 2,4 olduğunu, bugün ise bu oranın yüzde 1,6'ya düştüğünü ifade eden Yılmaz, bölgedeki savaşların özellikle Avrupa ekonomisini ve dolayısıyla Türkiye'nin ihracat performansını olumsuz etkilediğini dile getirdi.

Enerji ve emtia fiyatlarındaki artışın da tahminleri değiştirdiğini belirten Yılmaz, geçen yıl Brent petrolün varil fiyatı için yapılan 64,3 dolarlık öngörünün bugün 89,3 dolar seviyesine ulaştığını kaydetti. Bu doğrultuda makroekonomik tahminlerde revizyona gidildiğini açıklayan Yılmaz, "Büyüme oranımızı yüzde 3,8'den yüzde 3,3'e revize ettik. Yıl sonu tüketici fiyat endeksi (TÜFE) tahmini ise yüzde 16 seviyesinden yüzde 28,4'e güncellendi. Bu güncellemeler, Merkez Bankası ile yapılan istişareler ve ortak değerlendirmeler neticesinde gerçekçi bir yaklaşımla yapılmıştır" dedi.

Küresel gelişmelerin cari dengeyi de doğrudan etkilediğini aktaran Yılmaz, enerji faturasının 63 milyar dolardan 71 milyar dolara yükselmesi nedeniyle dış ticaret açığı öngörüsünün 96 milyar dolardan 105 milyar dolara çıktığını belirtti. Turizm gelir beklentisinin de 68 milyar dolardan 65 milyar dolara revize edildiğini açıklayan Yılmaz, 2027 yılına ilişkin küresel büyüme beklentilerinin ise yüzde 3,4, küresel ticaret artışının ise yüzde 4,3 ile olumlu yönde seyrettiğini, bunun Türkiye gibi ihracatçı ülkeler için fırsat sunduğunu ekledi.

Türk Lirasına Güven Arttı: KKM Sıfırlandı, Rezervler 188 Milyar Doları Aştı

Türkiye'de yatırımların tüketimden daha hızlı büyüdüğünü ve bunun büyümenin kalitesini, verimliliğini ve sürdürülebilirliğini artırdığını ifade eden Cevdet Yılmaz, bu dengeli büyümenin enflasyonla mücadeleyi de desteklediğini vurguladı. Türk lirasına olan güvenin her geçen gün pekiştiğini belirten Yılmaz, üç yıl önce oldukça yüksek olan döviz mevduatlarının yüzde 40'ın altına gerilediğini, TL mevduatlarının ise yaklaşık iki katına çıktığını duyurdu.

Finansal istikrar açısından en önemli gelişmelerden birinin Kur Korumalı Mevduat (KKM) hesaplarında yaşandığını açıklayan Yılmaz, "Ekonomimiz için büyük bir koşullu yükümlülük oluşturan döviz korumalı mevduatlar artık sıfır seviyesinde. Bu süreci finansal piyasalara ve istikrara hiçbir zarar vermeden, tamamen sorunsuz bir şekilde tamamladık. Bu, Türk lirasının konumunu güçlendiren tarihi bir başarıdır" şeklinde konuştu.

Rezervlerdeki güçlü artışa da dikkat çeken Yılmaz, Mayıs 2023'te 98,5 milyar dolar olan brüt rezervlerin, 28 Ağustos 2026 itibarıyla yaklaşık 90 milyar dolarlık artışla 188,2 milyar dolara ulaştığını kaydetti. Aynı dönemde Türkiye'nin risk primini gösteren CDS oranının 700 puanın üzerindeyken 220 puanın altına gerilediğini belirten Yılmaz, bu durumun borçlanma maliyetlerini ciddi oranda düşürdüğünü ifade etti. Türkiye'nin kamu borcunun GSYİH'ye oranının yüzde 23,9 ile gelişmekte olan ülkelerin (yüzde 80) ve gelişmiş ülkelerin (yüzde 100 üzeri) çok altında olduğunu vurgulayan Yılmaz, hanehalkı borcunun yüzde 10, şirket borçlarının ise yüzde 38,9 gibi son derece makul seviyelerde olduğunu belirtti.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ve Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanı İbrahim Şenel ile birlikte yabancı basın mensuplarına yaptığı açıklamalarda, 2024 ve 2025 yılları itibarıyla cari işlemler açığının GSYİH'ye oranının yüzde 2'nin altında kalarak tarihsel ortalamaların altında seyrettiğini belirtti. Bölgedeki savaşın etkisiyle cari açıkta geçici olarak yüzde 2,3'lük bir artış yaşandığını ancak bunun yapısal bir bozulma olmadığını ifade etti.

Enflasyonla mücadelede önemli bir mesafe katettiklerini belirten Yılmaz, Mayıs 2024'te yüzde 75,5 ile zirve yapan enflasyonun, kararlı politikalar sayesinde düşüş trendine girdiğini söyledi. Küresel arz şokları nedeniyle geçici bir yavaşlama yaşanşa da Ağustos 2026 itibarıyla yüzde 31,5 seviyesinde olan enflasyonun, yılın son çeyreğinde yeniden düşüşe geçerek 2026 yıl sonunda yüzde 28,4 seviyesinde gerçekleşmesini beklediklerini kaydetti.

Milli Gelir Hedefi 1,8 Trilyon Dolar: Enflasyon Tek Haneye İnecek

Gıda, yakıt, doğal gaz ve nakliye gibi savaştan doğrudan etkilenen kalemlerin TÜFE sepetinin yüzde 34,5'ini oluşturduğunu belirten Yılmaz, bu kalemler dışarıda bırakıldığında enflasyonun temel eğilimindeki düşüşün kararlılıkla sürdüğünü vurguladı. Deprem harcamalarının bütçe üzerindeki mali yüküne rağmen bütçe açığının GSYİH'ye oranının kontrol altında tutulduğunu ifade etti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın güçlü liderliği ve vizyonu doğrultusunda programın kararlılıkla uygulandığını belirten Yılmaz, "2026 yılı sonunda milli gelirimizin 1,8 trilyon doları aşmasını, kişi başına düşen milli gelirin ise ilk kez 20 bin dolar sınırına yaklaşmasını öngörüyoruz. Temel amacımız enflasyonu yeniden tek haneli rakamlara indirerek fiyat istikrarını kalıcı hale getirmektir. Mali disiplinden asla taviz vermeyeceğiz" dedi.

Ekonomideki risk algısının net bir şekilde azaldığını ve dış tamponların güçlendiğini belirten Yılmaz, yeni OVP'nin geçmiş kazanımlar üzerine inşa edildiğini söyledi. 2026'da yüzde 3,3 olması beklenen büyüme oranının, 2027'de yüzde 4,2'ye, 2028'de yüzde 4,6'ya ve program dönemi sonunda yüzde 5'e ulaşmasının hedeflendiğini açıkladı. Tarımda teknoloji, sanayide yüksek katma değer ve hizmetler sektöründe dijitalleşme ile toplam faktör verimliliğinin artırılacağını belirten Yılmaz, verimliliğin büyümeye her yıl 1,1 puan katkı sağlamasını beklediklerini ifade etti.

İstihdamda Hedef 2,1 Milyon Yeni İş Kapısı ve Yeşil Dönüşüm

Enflasyonu düşürme hedefiyle çelişmeyen, dengeli bir büyüme stratejisi izlediklerini belirten Yılmaz, işsizlik oranını ek tedbirlerle yüzde 8'in altına indirmeyi hedeflediklerini açıkladı. Program süresince toplam 2,1 milyon ilave istihdam sağlanacağını, bunun da yıllık ortalama 700 bin yeni istihdam anlamına geldiğini belirten Yılmaz, gençlerin iş gücüne katılımını desteklemek amacıyla mesleki eğitime büyük önem verdiklerini söyledi. Enflasyonun ise gelecek yıl yüzde 21'e, sonraki yıl yüzde 13,5'e ve nihayetinde tek haneli seviyelere düşürülmesinin hedeflendiğini yineledi.

Türkiye'nin COP31 zirvesine ev sahipliği yapacağını ve iklim hedeflerini makroekonomik politikalarla entegre ettiklerini belirten Yılmaz, "Yeşil ve dijital dönüşüm, 12. Kalkınma Planımızın ve OVP'nin omurgasını oluşturuyor. Yeşil ekonomide atacağımız adımlar hem iklim hedeflerimize katkı sağlayacak hem de enerji ithalatımızı azaltarak cari açığımızı düşürecektir" dedi. Küresel korumacılık eğilimlerine karşı pazar çeşitlendirmesine gittiklerini belirten Yılmaz, Asya ülkeleri ve özellikle dost ülke Japonya ile ilişkilerin güçlendiğini, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae arasındaki görüşmelerin son derece verimli geçtiğini aktardı. Yılmaz, uluslararası kurallara dayalı ticaret sistemine bağlı kalırken, karşılıklı fayda esasına dayalı sürdürülebilir ekonomik ilişkileri korumaya devam edeceklerini belirterek sözlerini tamamladı.