Doğal Sit Alanlarında Tarımsal Ağaç Dikimi İçin Yeni İlke Kararı

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 26 Ekim 2026 tarihinde Ankara’da gerçekleştirilen toplantıda, doğal sit alanlarında tarımsal amaçlı ağaç dikimi süreçlerine ilişkin 153 numaralı ilke kararı alındı. Söz konusu karar, belirli şartların sağlanması kaydıyla ağaç dikimi işlemlerinde bürokratik süreçleri kolaylaştırmayı amaçlıyor.

Doğal sit alanlarında tarım faaliyetlerini sürdüren vatandaşların, ilgili mevzuat kapsamında Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu'na başvuru yapmadan ağaç dikimi gerçekleştirebilmelerine olanak tanıyan bu düzenleme, arazinin korunması ve tarımsal verimliliğin sürdürülebilirliği dengesini gözetiyor. Uygulama kapsamında, belirlenen kriterlere uymayan veya ek fiziki müdahale gerektiren durumlarda ise komisyonun denetim yetkisi devam ediyor.

İlgili mevzuat uyarınca, doğal sit alanlarında yapılacak her türlü faaliyetin bölgenin ekolojik yapısına zarar vermemesi esas alınıyor. Vatandaşların, arazilerinin statüsünü meri mekânsal planlar üzerinden kontrol etmeleri ve yapılacak işlemlerin "tarım lejantı" sınırları içerisinde kaldığından emin olmaları, olası idari yaptırımlarla karşılaşmamaları adına önem taşıyor.

Ne değişti?

• Kesin Korunacak Hassas Alanlar ve I. Derece Doğal Sit Alanları dışındaki doğal sit alanlarında, tarım lejantında kalan bölgeler için Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu izni kaldırıldı.
• Ağaç dikimi sürecinde iş makinesi kullanılmaması, topografyanın bozulmaması ve yörenin doğal bitki örtüsüne uyum sağlanması zorunlu kılındı.
• Sondaj, kuyu açma, sulama sistemi kurulumu veya tel çit/duvar yapımı gibi ek fiziki müdahaleler için Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu'nun değerlendirmesi şartı getirildi.

Kimleri ilgilendiriyor?

Bu karar, doğal sit alanı içerisinde yer alan ve meri mekânsal planlarda tarım lejantına sahip arazilerde faaliyet gösteren çiftçileri, arazi sahiplerini ve tarımsal işletmeleri doğrudan ilgilendirmektedir.

Yürürlük

Metinde yürürlük tarihi belirtilmemiştir.

Çıkarılacak sonuç

Alınan bu karar, tarımsal üretimi teşvik etmek amacıyla bürokratik engellerin azaltıldığını göstermektedir. Özellikle doğal sit alanlarında basit ağaç dikimi işlemleri için komisyon onayının kaldırılması, tarımsal faaliyetlerin hızlanmasını sağlayacak bir adım olarak değerlendirilmektedir.

Bununla birlikte, kararın sadece "tarım lejantı" ile sınırlı olması ve "iş makinesi kullanılmaması" gibi katı şartlar içermesi, çevresel değerlerin korunması konusundaki hassasiyetin devam ettiğini kanıtlamaktadır. Vatandaşların, dikim sonrası yapacakları yapısal değişikliklerde komisyon izni alması gerekliliği, doğal dokunun korunması adına önemli bir kontrol mekanizmasıdır.

Muhtemel etkiler

Düzenlemenin, doğal sit alanlarındaki tarımsal verimliliği artırabileceği ve çiftçilerin ağaçlandırma faaliyetlerine olan ilgisini yükseltebileceği öngörülmektedir. Bürokratik sürecin kısalması, özellikle küçük ölçekli tarım üreticileri için zaman ve maliyet tasarrufu sağlayabilir.

Öte yandan, denetimlerin yerinde ve titizlikle yapılması, doğal sit alanlarının korunması açısından kritik önem taşımaktadır. Kurallara aykırı iş makinesi kullanımı veya izinsiz fiziki müdahalelerin, bölgenin doğal yapısına zarar verme riski taşıdığı göz önünde bulundurulmalıdır.